تاریخ انتشار : ۰۹ شهريور ۱۳۸۹ - ۰۸:۴۹  ، 
شناسه خبر : ۱۸۸۹۲۳
محمدرضا سرمست

خدام به موج سواری بر اختلافات ســوریــه بــا مـصــر و عــربـستـان می‌اندیشد.اختلافاتی که رایس را نیز به خاورمیانه کشاند تا جبهه‌ای متشکل از مصر، عربستان، اردن و ابومازن را علیه سوریه و متحدانش از جمله حزب الله و حماس تشکیل دهد.خدام احساس می‌کند اکنون زمان تلاش برای برکنار کردن اسد با حمایت آمریکا، و جلب رضایت مصر و عربستان است.
جریان تحت هدایت عبدالحلیم خدام، معاون پیشین رییس جمهور سوریه اگر چه بیشتر حول شخصیت فردی خدام شکل گرفته و سابقهء شکل گیری آن به حدود یک سال می‌رسد اما به دلیل شخصیت فردی و نفوذ و شهرت خدام، مهم‌ترین جریان اپوزیسیون سوریه به شمار می‌رود.عبدالحلیم خدام، زمانی مسوولیت تدوین سیاست خارجی سوریه را برعهده داشت و حتی از وی به عنوان جانشین احتمالی حافظ اسد نام برده می‌شد.
عبدالحلیم خدام در سال 1932 در خانواده‌ای سنی مذهب در شمال سوریه به دنیا آمد و هنگام تحصیل در رشتهء حقوق در دانشگاه با حافظ اسد، رییس جمهوری فقید این کشور آشنا شد.با به قدرت رسیدن حزب بعث در سال 1963 عبدالحلیم خدام به سرعت در تشکیلات سیاسی سوریه ترقی کرد و در سال 1967 به عنوان وزیر اقتصاد و بازرگانی خارجی وارد کابینه شد.پس از کودتای داخلی حزب بعث و آغاز زمامداری حافظ اسد در سال 1970 خدام به مقام وزارت خارجه و معاونت نخست وزیر رسید و در شورای فرماندهی منطقه‌ای و ملی حزب بعث پذیرفته شد.خدام از معدود مسلمانان سنی در تشکیلات عالی رهبری حزب بعث بود که تحت تسلط پیروان فرقهء علویان شیعی قرار داشته است.
در سال 1984 وی به عنوان یکی از سه معاون ریاست جمهوری منصوب شد و مسوولیت تدوین سیاست خارجی از جمله همکاری و هماهنگی نزدیک با جمهوری اسلامی ایران را در طول جنگ با عراق و پس از آن برعهده گرفت.در سال‌های حضور نظامی سوریه در لبنان به خصوص پس از اقدام نیروهای سوری به منظور خاتمه دادن به جنگ داخلی لبنان در سال 1990 عبدالحلیم خدام با بهره برداری از روابط خود با رهبران مسلمانان سنی در این کشور به حمایت از انتصاب نخست وزیرانی پرداخت که از سیاست سوریه حمایت می‌کردند.
در زمان زمامداری حافظ اسد، گاه از خدام به عنوان جانشین احتمالی وی یاد می‌شد اما رییس جمهوری سابق سوریه سرانجام تصمیم گرفت این مقام را به فرزندان خود منتقل کند.با رسیدن بشار اسد به مقام ریاست جمهوری در سال 2000 به تدریج از نفوذ خدام کاسته شد و گاه به نظر می‌رسید که وی صرفائ در مقامی تشریفاتی خدمت می‌کند و وظیفهء شرکت در مراسم رسمی خارجی را برعهده دارد.
سرانجام در بهار 2005 اعلام شد که عبدالحلیم خدام، معاون رییس جمهوری سوریه از سمت خود و همچنین عضویت در کادر رهبری حزب حاکم بعث سوریه کناره‌گیری کرده است.ناظران امور سوریه روی کار آمدن سیاستمدارانی با دیدگاهی نوین، سوء ظن بشار اسد نسبت به دامنهء ارتباط‌های عبدالحلیم خدام در لبنان و با سعودی‌ها و شایعات مربوط به فساد مالی گستردهء خانوادهء وی را از جمله دلایل کاهش نفوذ این سیاستمدار قدیمی سوری دانسته‌اند.واقعیت آن است که خدام پس از آن از سوریه رفت که تمام مناصب و اختیارات وی از او سلب شده بود.
در آخرین جلسهء حزب بعث (کنگرهء دهم)تمام اختیارات وی از او گرفته شد و در عمل از قدرت کنار گذاشته شد بنابراین حرکت خدام نوعی انتقام از اسد به شمار می‌رود.خدام زمانی مسئول امور لبنان در دولت سوریه بود و برای چند دهه قدرت اصلی حاکم بر امور لبنان بود اما پیش از مرگ حریری این پرونده از وی گرفته سپس از معاونت رییس جمهوری و معاونت حزب نیز کنار گذاشته شد. پس از این برخوردها خدام نه تنها تصمیم گرفت از حمایت بشار اسد دست بکشد بلکه با استقرار در پاریس پیام مخالفت با اسد و حکومت وی را اعلام کرد زیرا پاریس و دولت فرانسه در خط اول همکاری با آمریکا برای بیرون راندن سوریه از لبنان قرار داشتند. اکنون نیز خدام پس از سفر هفتهء گذشتهء رایس به منطقه درصدد است خود را دارای یک نقش کلیدی در تحولات خاورمیانه پس از جنگ لبنان نشان دهد.فردی که قادر است منافع همزمان آمریکا، فرانسه، عربستان و مصر را در خود جمع کند.