دو نامه

جامعه مدرسین محترم حوزه علمیه قم
پس از ابلاغ و آرزوی موفقیت روز گذشته نامه با امضای آیت الله آقای مشکینی دامت تأییداته برای اینجانب ارسال شده بود و ملفوف به لیست کاندیداهای جامعه مدرسین حوزه علمیه قم در چهارمین دوره انتخابات مجلس خبرگان رهبری بود دو سؤال از اینجانب برای حضرات آقایان مطرح است که سزاوار است آگاهم نمائید 1-هدف از این نامه برای بنده با اینکه خود از کاندیداهای این دوره هستم چه بود. آقایان اعضاء قدیمی جامعه می دانند که حقیر قبل از پیروزی انقلاب از اعضاء این جامعه بودم و بهمین مناسبت حضرت امام اینجانب را برای توضیح و مقصد نامه حضرات آقایان محترم بمعظم له را (با خودداری از تعبیر امام«ره» از مضمون نامه) خدمت آقایان فرستادند و جواب ها را بحضرت امام(ره) ارائه کردم و مکتوب آن نزد بنده موجود است. سؤال دوم مدرک جمله منتسب بحضرت امام(ره) که جامعه مدرسین به دستور صریح حضرت امام«ره» در انتخابات دوره های گذشته خبرگان وارد گردیده به نحوی که در تعیین لیست دوره اول این مجلس معظم له اعلام نظر فرمودند در کجا است چون مؤسسه نشر وتنظیم آثار حضرت امام چنین چیزی را در تفحص های خود نیافتند بلکه حضرت امام در تاریخ 10/4/66 فرمودند هیچ فرد و گروهی و هیچ سازمان و حزب و دفتر و تجمعی نمی تواند در حوزه انتخابات دیگران دخالت نماید و برای غیر حوزه خود فرد یا افرادی را کاندیدا نماید.
با تشکر فراوان
جماران دفتر حضرت امام(ره)
محمد رضا توسلی 16/8/85
حضور محترم آیت‌الله آقای توسلی «زید عزه»
سلام علیکم
با آرزوی سلامتی در خصوص مرقومه حضرتعالی خطاب به جامعه مدرسین و سؤالات مطرح شده در مورد نامه حضرت آیت الله مشکینی به علمای بلاد مواد زیر جهت آگاهی خدمت شما ارائه می گردد:
1- همانگونه که آگاهید در جریان خبرگان قانون اساسی در سال 58 حضرت امام براساس نگرانی های موجود در آن مقطع زمانی و بیم حضور جریانات مسئله دار در مجلس خبرگان قانون اساسی دستور فرمودند نمایندگان جامعه مدرسین حوزه علمیه قم و جامعه روحانیت مبارز تهران و حزب جمهوری اسلامی در نشستی در شهر قم حضور بهم رسانند در محضر ایشان تک تک افراد کاندیداهای خبرگان مورد بررسی و مداقه قرار گرفت.
شهید بهشتی دراین باره می گوید:
«امام که معمولا در جریان ها کمتر نگران می شدند در جریان انتخابات مجلس خبرگان از گوشه و کنار کشور اخبار نگران کننده ای دریافت کرده بودند یک بار به تهران اطلاع دادند که از حزب جمهوری اسلامی و از روحانیت مبارز عده ای خیلی زود به قم بروند قرار بود آن شب با ]جامعه[ مدرسین حوزه علمیه قم در حضور امام جلسه ای باشد یعنی جامعه روحانیت، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم و حزب جمهوری اسلامی اینها در حضور امام جلسه داشته باشند به منظور یکی شدن نظرهای این سه نهاد پیرامون نامزدهای انتخاباتی مجلس خبرگان بود از نماز مغرب و عشاء در خدمت ایشان جلسه را آغاز کردیم.» (جمهوری اسلامی 20/2/62)
در این جلسه آیت الله بهشتی به نمایندگی از جامعه روحانیت و حزب جمهوری و آیت الله یزدی به نمایندگی از جامعه مدرسین شرکت می کنند که شرح این جلسه در خاطرات آیت الله یزدی صفحه 525 نیز به تفصیل آمده است.
2- در جریان انتخابات اولین دوره خبرگان رهبری در سال 1361 نیز مشابه این جلسه برگزار می گردد.
در انتخابات این دوره براساس توافق جامعه مدرسین و جامعه روحانیت مبارز مقرر می گردد کاندیداهای استان تهران توسط جامعه روحانیت مبارز تهران مشخص و معرفی گردد. پس از مشخص شدن کاندیداها بالاخص افرادی که در تهران معین شده بودند حضرت امام با توجه به تأکیدی که برحضور افراد شاخص و موجه درخبرگان داشتند نمایندگان جامعه روحانیت مبارز و حزب جمهوری و جامعه مدرسین را فرا خوانده نسبت به لیست ارائه شده از سوی جامعتین مخصوصا در شهر تهران اظهارنظر می فرمایند که خبر آن در مطبوعات نیز منتشر گردید.
نظر حضرتعالی را به خبر مندرج شده در کیهان مورخ 13/8/1361 در این مورد جلب می نماییم.
«با شرکت روسای جمهوری، مجلس، دیوانعالی کشور و آیت الله مهدوی کنی: مسائل انتخابات مجلس خبرگان در حضور امام بررسی شد. حجج اسلام سید علی خامنه ای رئیس جمهور، هاشمی رفسنجانی رئیس مجلس شورای اسلامی، موسوی اردبیلی رئیس دیوانعالی کشور، مهدوی کنی دبیرکل جامعه روحانیت مبارز تهران صبح دیروز به اتفاق اعضای جامعه مدرسین حوزه علمیه قم به حضور امام خمینی رهبر انقلاب و بنیانگذار جمهوری اسلامی رسیدند. به دنبال این دیدار یک ساعته که به منظور بحث و گفت وگو در زمینه انتخابات مجلس خبرگان در حضور امام امت صورت گرفت. ملاقات کنندگان در جلسه دیگری که با حضور حجه الاسلام حاج سید احمد خمینی تشکیل گردید در زمینه انتخابات مجلس خبرگان به بحث و گفت وگو پرداختند.»
همچنین در کتاب محضر نور جلد دوم صفحه 47 نیز در مورد برگزاری این نشست آمده است:
«زمان دیدار: چهارشنبه صبح، 12/8/1361
مکان: تهران
نوع دیدار: خصوصی
دیدارکنندگان: آیت الله سیدعلی خامنه ای، آقایان هاشمی رفسنجانی، سید عبدالکریم موسوی اردبیلی، مهدوی کنی و جامعه مدرسین حوزه علمیه قم
توضیحات: در این دیدار درباره انتخابات مجلس خبرگان بحث و تبادل نظر شد.»
در این دیدار که اسناد و مدارک و نوار و صورتجلسات آن در آرشیو جامعه مدرسین موجود می باشد. حضرت امام نسبت به برخی از افراد معرفی شده مخصوصا در استان تهران اظهار نگرانی کرده تصریح می فرمایند: «آقایان جامعه مدرسین در هر جا مطرح بشوند خوب است و مردم می پذیرند اما نسبت به آقایان تهران که انتخاب کردند اینها خیلی ها فاقد معیار هستند.»
همچنین حجه الاسلام والمسلمین هاشمی رفسنجانی در خاطرات روزانه خود در مورد این نشست می نویسد:
«به زیارت امام رفتم، مدرسین قم و روحانیت مبارز تهران احضار شده بودند، امام نگران پایین آمدن سطح مجلس خبرگان بودند و توصیه کردند که افراد عالم عنوان دار را هم کاندیدا کنیم سپس جلسه ای تشکیل دادیم و تغییراتی در لیست کاندیداها داده شد.» (پس از بحران، ص 892)
بدین ترتیب با نظر صریح حضرت امام نسبت به لیست ارائه شده توسط جامعه مدرسین و جامعه روحانیت تجدیدنظر صورت می گیرد.
.3 در مورد فرمایش حضرتعالی مبنی بر عدم دخالت فرد و گروه و سازمان در حوزه انتخابیه دیگر در 10/4/66 انتخابات مجلس شورای اسلامی نیز باید به عرض شما رسانده شود در آن جریان نیز حضرت امام ارائه لیست را با قید آن که جنبه قیمومیت برای استان های دیگر نداشته باشد بلامانع دانستند و تصریح فرمودند اساسا در انتخابات ارائه لیست و حمایت از کاندیدای خاص طبیعی و جزء نفس انتخابات است اما اگر بنا باشد ارائه لیست سبب شود رقابت از بین رفته و فضایی قیم مأبانه حاکم شود بدیهی است که با نفس انتخابات منافات دارد از همین روست که جناح ها و دسته های مختلف از جمله مجمع روحانیون مبارز در انتخابات گوناگون به ارائه لیست در شهرهای مختلف می پردازد و این امر نه تنها باعث رکود و سردی فضای انتخابات و حاکم شدن فضای قیمومیت نمی گردد بلکه گرم شدن رقابت را به دنبال دارد.
.4 سؤال فرموده اید چرا این نامه برای شما ارسال گردیده است. در پاسخ باید گفته شود این نامه برای علمای بلاد و نیز برخی شخصیت های سیاسی و مذهبی جهت اطلاع و اظهارنظر ارسال گردیده است که در میان آنها افرادی که همچون حضرتعالی کاندیدای این دوره مجلس خبرگان هستند وجود دارد خاصه این که جنابعالی به فرموده خود نیز از اعضای گذشته و کهن جامعه مدرسین به شمار می روید.