عباس حاتمی
جنبش مردمی اصلاحات در یک اقدام شجاعانه و تحسینبرانگیز و در اعتراض به رد صلاحیتهای غیر قانونی اعضای این جنبش از معرفی لیست مستقل کاندیداها در انتخابات شوراها خودداری کرد تا به مقابله با اصلاحطلبان متهم نشود. جنبش مردمی اصلاحات با شرکت حدود 40 گروه و تشکل اصلاحطلب شکل گرفته و هدف اصلی آن به میان مردم کشاندن جنبش اصلاحات و نهادینه کردن تفکر اصلاحات در پایینترین سطوح جامعه است. در علوم جامعهشناسی وقتی یک تفکر و استراتژی در جامعه نهادینه میشود که آن تفکر وارد خانوادهها شود و به گفتمان روز تبدیل گردد. برای نیل به این هدف تشکیل یک نهاد مدنی به نام جنبش مردمی اصلاحات ضروری به نظر میرسید تا با ارتباط تنگاتنگ خود با تودههای جامعه، ارزشهای اصلاحطلبی را وارد بطن جامعه کند. در سالهای گذشته اصلاحطلبان نتوانستند گفتمان اصلاحطلبی را وارد سطوح پایین جامعه کنند و آن را در حد نخبگان و دانشگاه حفظ کردند که این مساله باعث شکست کاندیداهای اصلاحطلبان در انتخابات ریاست جمهوری سال 84 شد زیرا تودههای جامعه نسبت به اهداف و ارزشهای اصلاحطلبی مثل آزادی بیان، مساوات، حقوق شهروندی، دمکراسی، عدالت قومی و... توجیه نشده بودند. در این میان جریان خاصی با رد صلاحیت عناصر مردمی و با استفاده از برخی نهادهای حکومتی و خلاء ارتباطی اصلاحطلبان از طریق شعارهای دهان پرکنی مثل ریشهکنی فقر، آوردن پول نفت بر سر سفرهها و در میان تودهها و... توانست بر افکار عمومی تودههای پایین جامعه تاثیر بگذارد و رای آنها را جمع کند. در این شرایط تشکیل جنبش مردمی اصلاحات برای تودهای کردن اصلاحات ضرورتی بود که با همت شخصیتهای برجسته احزاب اصلاحطلب همچون احزاب عضو جبهه تحکیم دموکراسی و سایر جبههها و همچنین حزب مردمسالاری، مجمع نیروهای خط امام (ره)، انجمن اسلامی مهندسان، حزب اراده ملت، حزب آزادی، انجمن آزادیها و.... تشکیل شد.
تولد جنبش مردمی اصلاحات را باید تبریک گفت اما برای نهادینه کردن اهداف و برنامههای جنبش در میان اقشار مختلف مردم نیاز به کار تئوریکی بیشتری است که در طول زمان امکانپذیر است. وقتی که ستاد ائتلاف اصلاحطلبان برای گزینش کاندیداهای اصلاحطلبان اقدام میکرد انتظار میرفت از نخبگان و متخصصان حامی جنبش مردمی اصلاحات نیز استفاده میکرد و از دیدگاههای احزاب عضو جنبش بهرهمند میشد. اما بنا به دلایلی این اتفاق روی نداد اما رهبران جنبش مردمی اصلاحات نیز برای عدم مقابله با اصلاحطلبان از معرفی لیست کاندیداها خودداری کردند تا مردم در تشخیص ائتلاف اصلاحطلبان دچار سردرگمی نشوند. این اقدام جنبش مردمی شایسته تقدیر است ولی اصلاحطلبان در صورت پیروزی در انتخابات شوراها نباید از نخبگان جنبش مردمی اصلاحات غفلت کنند. بسیاری از اعضای اصلی جنبش مردمی اصلاحات از سوابق درخشان اجرایی و تخصصی برخوردارند که باید از آنها استفاده شود.
البته اصلاحطلبان پس از انتخابات شوراها باید تلاش کنند تا:
1- منشور اصلاحطلبی تدوین شده و به امضای تشکلهای اصلاحطلبان برسد. مهمترین بندهای منشور اصلاحطلبی عبارتند از: دمکراتیزه کردن تمامی ارکان نظام، دفاع از حقوق شهروندان، خصوصی کردن اقتصاد، آزادی بیان، برقراری عدالت قومی و جنسی.
2- تمامی گروهها، تشکلها و انجمنهای اصلاحطلبی مشارکت برابر داشته باشند.
3- اصلاحطلبان باید از طریق جنبش مردمی اصلاحات درصدد تودهای کردن گفتمان اصلاحطلبی باشند. برای نیل به این هدف باید به انجمنهای قومی، مساجد، تشکلهای صنفی و روستاها اهمیت بیشتری داده شود.
4- اگرچه برخی بزرگان اصلاحطلب نقش بیشتری در اتحاد اصلاحطلبان دارند اما نباید هیچ گروه یا فردی نقش پدری و قیممابی داشته باشد.
5- اصلاحطلبان از طریق انتخابات درون جبههای هیات رئیسه پنج نفری رابرگزیده و یک نفر را بعنوان سخنگوی تمامی اصلاحطلبان انتخاب کنند و برای داشتن رسانهای مستقل اقدام جدی و فوری به عمل آورند.
اصلاحطلبان مطمئن باشند اگر مردمی رفتار کنند و صادقانه به مردم خدمت کنند تمامی روشنفکران و دانشجویان پشت سر آنان خواهند ایستاد.
امید است مردم عزیز و شریف ایران در انتخابات ثابت کنند خواهان تغییر وضعیت زندگی و اصلاح امور هستند. شکی نیست که عدم حضور جوانان و نخبگان در انتخابات به نفع جریان اقتدارگرا و محافظهکار است.