▼ حرف روز
شکست ترامپ در دادگاه عالی
قضات دیوان عالی ایالات متحده تعرفههای جهانی ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، را با نتیجه ۶ رأی موافق در برابر ۳ رأی مخالف رد کردند و اعلام کردند دولت در اعمال تعرفههای موسوم به «متقابل» از اختیارات خود فراتر رفته است. اگرچه دولت ترامپ برای وضع این تعرفهها به قانون اختیارات اضطراری اقتصادی بینالمللی استناد کرده بود، اما دادگاه تأکید کرده است که این قانون بهطور مشخص اجازه اعمال تعرفه یا مالیات وارداتی را نمیدهد. بر اساس این حکم، عملاً تعرفههای موسوم به «روز آزادی» که توسط ترامپ اعلام شده بود، باطل میشود.
تصمیم دولت شامل تعرفههایی بین ۱۰ تا ۵۰ درصد بر واردات از اکثر کشورها بود، همچنین تعرفههایی که بر کالاهای وارداتی از کانادا، مکزیک و چین با هدف مقابله با قاچاق فنتانیل وضع شده بود. با این حال، تعرفههای وضعشده بر فولاد، آلومینیوم و خودروها که بر اساس قوانین دیگری اعمال شدهاند، فعلاً تحت تأثیر این حکم قرار نمیگیرند.
با اعلام این خبر، بازارهای مالی به سرعت واکنش نشان دادند. شاخصهای سهام آمریکا رشد کردند، زیرا سرمایهگذاران نگران بودند که تعرفههای گسترده چشمانداز رشد اقتصادی و سود شرکتها را تضعیف میکند. در مقابل، بازده اوراق خزانهداری افزایش یافت و نرخ اوراق ۱۰ ساله به حدود ۴.۱۰ درصد رسید.
در عرصه سیاسی نیز واکنشها سریع بود. چاک شومر، رهبر دموکراتهای سنا، این تصمیم را پیروزی برای مصرفکنندگان آمریکایی دانست و گفت تعرفههای ترامپ هزینه زندگی را افزایش داده و فشار زیادی بر کسبوکارهای کوچک و کشاورزان وارد کرده بود.گفتنی است دونالد ترامپ از زمان بازگشت به کاخ سفید، شوک عمیقی به سیستم تجارت جهانی وارد کرده است. او در دوم آوریل، مجموعهای از تعرفههای به اصطلاح «متقابل» یا مالیات بر واردات را اعلام کرد که دهها کشور در سراسر جهان را تحت تأثیر قرار داد، هرچند در این فرایند بسیاری از این موارد متوقف شدهاند. همچنین ترامپ توافقهایی را با چندین شریک، از جمله بریتانیا، ویتنام، ژاپن و اتحادیه اروپا، بست که درصد تعرفهها را کاهش داد.
دانشگاه ییل تخمین میزند که تا ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۵، میانگین نرخ تعرفه مؤثر اعمالشده توسط آمریکا بر واردات کالا ۱۸.۲ درصد بوده است که بالاترین میزان از سال ۱۹۳۴ است. این رقم در سال ۲۰۲۴، پیش از بازگشت دونالد ترامپ به ریاست جمهوری، ۲.۴ درصد بود. بر همین اساس، برخی از دادههای رسمی نشان میدهد که در طول یک ماه، درآمد حاصل از تعرفهها ۲۸ میلیارد دلار بوده است که سه برابر درآمد ماهانه مشاهدهشده در سال ۲۰۲۴ است. مضافاً برخی آمارها نشاندهنده کسب درآمد ۱۷۰ میلیارد دلاری آمریکا در همین مدت اجرای قانون تعرفهها است.(علی قاسمی)
▼ گزارش روز
هیاهوی رسانهای غرب برای القای تهدید
در هفتهها و روزهای اخیر، رسانههای وابسته به محور غربی و صهیونی تلاش گستردهای را برای القای نزدیک بودن حمله نظامی به کشورمان آغاز کردهاند. این جنگ روانی با اعلام خبر اعزام ناوگروه ضربتی به رهبری ناو آبراهام لینکلن به منطقه سنتکام کلید خورد و سپس با انتشار اخباری درباره اعزام دو ناوگروه دیگر - یکی به رهبری ناو جورج دبلیو بوش و دیگری به رهبری ناو جرالد فورد - شدت یافت. هدف از این پروپاگاندای رسانهای چیزی نیست جز تحت تأثیر قرار دادن افکار عمومی منطقه و ایجاد التهاب روانی در محافل سیاسی و اقتصادی.
اما واقعیت میدانی و تجربه تاریخی نشان میدهد که این تحرکات، بیش از آنکه مقدمه یک عملیات نظامی واقعی باشد، در چارچوب جنگ روانی و نمایش توخالی قدرت قابل ارزیابی است. نیروی دریایی آمریکا سالهاست که بر اساس یک روال مشخص و برنامهریزیشده، ناوگروههای خود را به مناطق مختلف جهان اعزام میکند. این جابجاییها که از پایگاههای دائمی این کشور در سواحل شرقی و غربی انجام میشود، عمدتاً با هدف حفظ آمادگی ظاهری نیروها و پشتیبانی از پایگاههای موجود صورت میگیرد و ربطی به تصمیمگیری قطعی برای جنگ ندارد.ترکیب این ناوگروهها که شامل یک ناو هواپیمابر، چند رزمناو و کشتیهای پشتیبان است، یک آرایش کاملاً استاندارد و تکراری در نیروی دریایی آمریکاست. بر اساس اسناد داخلی پنتاگون، این کشور موظف است همواره شش ناو هواپیمابر را در حالت آمادهباش نگه دارد. بنابراین، جابجایی آنها یک رویه عادی و اداری است، نه یک اقدام استثنایی برای حمله.
نکته مهم دیگر اینکه این ناوگروهها علاوه بر کارکرد عملیاتی محدودشان، بیشتر جنبه نمادین دارند و وسیلهای برای باجگیری سیاسی و ارعاب رسانهای محسوب میشوند. آمریکاییها با علم به قدرت بازدارندگی جمهوری اسلامی و توانمندیهای دفاعی کشورمان، به خوبی میدانند که هرگونه ماجراجویی نظامی با هزینههای سنگین و غیرقابل جبرانی برای آنها همراه خواهد بود. از این رو، به بزرگنمایی رسانهای این تحرکات روی آوردهاند تا شاید بتوانند در میز مذاکره امتیازی کسب کنند.وضعیت ناو جرالد فورد نیز گواه روشنی بر این مدعاست. این ناو که ادعا میشود جدیدترین ناوگان آمریکاست، به تازگی یک مأموریت هشتماهه طاقتفرسا را در دریای کارائیب پشت سر گذاشته و کارکنان آن خسته و فرسوده هستند. اعزام مجدد این ناو به یک مأموریت طولانی دیگر نشاندهنده ضعف در مدیریت نیروی انسانی و نهایتاً کاهش توان عملیاتی آن است. این مسئله ثابت میکند که آمریکاییها بیش از آنکه به دنبال جنگی واقعی باشند، به دنبال خلق تصاویر رسانهای برای تأثیرگذاری روانی هستند.
فراموش نکنیم که آنچه امروز شاهدش هستیم، بخشی از یک جنگ روانی تمامعیار علیه ملت ایران است. رسانههای وابسته به دشمن با هماهنگی محافل سیاسی غرب، تلاش میکنند فضای منطقه را ملتهب نشان دهند و از این رهگذر، اهداف سیاسی خود را پیش ببرند. اما ملت هوشیار ایران و مسئولان آگاه کشورمان با درک صحیح از این بازی رسانهای، اجازه نخواهند داد این پروپاگاندا به اهداف شوم خود برسد. (عبدالحسین آزاد)
▼ خبر ویژه
بن سلمان رژیم صهیونی را دور زد
یک رسانه عبری در گزارشی اذعان کرد که عربستان سعودی توانسته بدون امتیازدهی به رژیم صهیونی، امتیازات مهمی از آمریکا بگیرد؛ مسئلهای که بهگفته تحلیلگران صهیونیست، نشاندهنده کنار گذاشته شدن تلآویو از معادلات جدید منطقهای است. «زویکا کلاین» در مقالهای در روزنامههای جروزالیمپست و معاریو نوشت که ریاض موفق شده بدون آنچه «باج دادن به اسرائیل» توصیف شده، به جنگندههای اف-۳۵ و همکاری هستهای غیرنظامی دست یابد.این رسانه عبری اعتراف میکند که پس از جنگ غزه، محافل صهیونیست تصور میکردند عادیسازی روابط با عربستان دستاورد بعدی خواهد بود و حتی آن را «پاداش» تحولات منطقهای میدانستند، اما اکنون این امیدها رنگ باخته است. به نوشته نویسنده، آنچه زمانی بهعنوان یک توافق حتمی مطرح میشد، حالا در هالهای از تردید فرو رفته و حتی اصل تحقق آن نیز محل سؤال است.در این گزارش تأکید شده که طرح موسوم به «معامله بزرگ» بر این اساس شکل گرفته بود که عربستان در ازای عادیسازی روابط با رژیم صهیونی، از آمریکا تضمین امنیتی و تسلیحات پیشرفته دریافت کند؛ اما تحولات اخیر نشان میدهد واشنگتن این امتیازات را بدون نیاز به تلآویو در اختیار ریاض قرار داده است.
▼ اخبار
برنامه سپاه برای کمک به رفع ناترازی برق و گاز
سپاه برنامههایی را برای کمک به کاهش ناترازی برق و گاز در کشور آغاز کرده است. به گفته مسئول اداره بهینهسازی معاونت مهندسی سپاه، این اقدامات در دو بخش درونسازمانی و ملی دنبال میشود و هدف آن کاهش مصرف انرژی و افزایش بهرهوری است.مهدی مومنی در اینباره گفت:«تاکنون ۱۲۰۰ موتورخانه در ردههای سپاه بهینهسازی شده که موجب صرفهجویی حدود ۲۰ درصدی در مصرف گاز شده است.» وی افزود:«همچنین ۵۵۰۰ بخاری پرمصرف با بخاریهای کممصرف جایگزین شده که میتواند مصرف گاز را تا ۵۰ درصد کاهش دهد.»به گفته او، طرح بهینهسازی سامانههای سرمایشی نیز آغاز شده و قرار است موتور ۸۲ هزار کولر آبی با موتورهای کممصرف جایگزین شود. مومنی اظهار داشت:«اصلاح سیستم روشنایی و بهینهسازی مصرف برق در مراکز مختلف سپاه نیز در حال اجراست.»وی با اشاره به برنامههای تولید انرژی افزود:«بیش از ۱۰۰ مگاوات نیروگاه خورشیدی در داخل ردههای سپاه در دست اجراست و برای خارج از سپاه نیز طرحی به ظرفیت ۲۰۰۰ مگاوات تعریف شده است.» به گفته او، «حدود ۱۰۰ مگاوات برق خورشیدی تا تابستان ۱۴۰۵ به بهرهبرداری میرسد.»مسئول اداره بهینهسازی معاونت مهندسی سپاه تأکید کرد:«این اقدامات در راستای کمک به رفع ناترازی انرژی و کاهش مصرف برق و گاز در کشور انجام میشود.»
فرارِ ۱۵ هزار نفر از اردوگاه داعشیها در سوریه
به گفته مقامات آمریکایی، سازمانهای اطلاعاتی ایالات متحده به این نتیجه رسیدهاند که ۱۵۰۰۰ تا ۲۰۰۰۰ نفر، از جمله وابستگان داعش، پس از خروج از اردوگاه الهول در سوریه متواری هستند.به گزارش وال استریت ژورنال، امنیت در این اردوگاه در هفتههای اخیر پس از حمله نیروهای جولانی به نیروهای دموکراتیک سوریه که سالها از الهول محافظت میکردند، از هم پاشید. هفته گذشته، مقامات دولت شورشیان سوریه اعلام کردند که روند انتقال ساکنان باقیمانده از اردوگاه الهول به اردوگاهی دیگر در استان حلب در شمال این کشور را آغاز کردهاند. این اردوگاه پیشتر حدود ۲۴ هزار نفر را در خود جای داده بود که از این میان نزدیک به ۱۵ هزار نفر سوری و حدود ۶۳۰۰ زن و کودک خارجی از ۴۲ ملیت مختلف بودند. لازم به ذکر است که بخشی از ساکنان این اردوگاه، ارتباط خاصی با داعش نداشتند. با این حال، یک منبع آگاه به والاستریت گفت در ابتدای هفته فقط ۳۰۰ تا ۴۰۰ خانواده در این اردوگاه باقی مانده بودند.مقامات آمریکایی نیز در این باره اظهار داشتند که بر اساس ارزیابیهای واشنگتن، فرارها بهدلیل سوءمدیریت دولت جولانی و عدم حفظ دقیق محیط امنیتی گسترده اردوگاه رخ داده است.
بیانیه ۱۴ کشور اسلامی و عربی در محکومیت اظهارات سفیر آمریکا
به نقل از الجزیره، ۱۴ کشور اسلامی و عربی با صدور بیانیهای مشترک اظهارات «مایک هاکابی» سفیر آمریکا در سرزمینهای اشغالی درباره پذیرش سلطه رژیم صهیونی بر اراضی کشورهای عربی را محکوم کردند و آن را تهدیدی برای ثبات منطقه دانستند. در این بیانیه تأکید شده است:«اظهارات سفیر آمریکا درباره پذیرش حاکمیت تلآویو بر اراضی عربی، نقض آشکار حقوق بینالملل و تهدیدی جدی برای امنیت منطقه است.»در ادامه بیانیه آمده است:«هیچگونه حاکمیتی برای رژیم صهیونیستی بر سرزمینهای اشغالی فلسطین یا دیگر اراضی عربی وجود ندارد و هرگونه تلاش برای الحاق کرانه باختری یا جداسازی آن از غزه را رد میکنیم.»وزارت خارجه عراق نیز اعلام کرد:«این اظهارات اقدامی خطرناک و مغایر با اصول منشور سازمان ملل و حاکمیت کشورها است.» وزارت خارجه کویت هم تأکید کرد: «اظهارات غیرمسئولانه سفیر آمریکا درباره پذیرش سلطه رژیم صهیونیستی را بهشدت محکوم میکنیم.»جنبش حماس نیز در واکنش به این اظهارات اعلام کرد:«این سخنان نشاندهنده جانبداری کامل آمریکا از پروژههای الحاقگرایانه رژیم صهیونیستی است.»
هر جنگی آغاز تغییر موازنه جهانی خواهد بود
شبکه المیادین به نقل از «یک منبع نزدیک به مراکز تصمیمگیری در ایران» نوشت:«هرگونه جنگ علیه ایران، آغازگر مسیری حتمی برای فروپاشی نظم جهانی خواهد بود.»این منبع ایرانی به خبرنگار المیادین در تهران گفت:«هرگونه جنگ، راه را برای دیگر قدرتها باز خواهد کرد تا از این تحول برای اجرای برنامههای ژئوپلیتیکی خود بهرهبرداری کنند.»به گفته این منبع ایرانی، «وقوع چنین جنگی باعث ایجاد تحولات بنیادین در محاسبات هر دو کشور چین و روسیه خواهد شد و ممکن است مسکو و پکن را به سمتی سوق دهد که برای تحمیل واقعیتهای جغرافیایی جدیدی که در خدمت منافع آنهاست، اقدام کنند.» این منبع ایرانی تأکید کرد:«هرگونه رویارویی نظامی علیه ایران در مرزهای آن محدود نخواهد ماند، بلکه موازنه کل صحنه بینالمللی را دگرگون خواهد کرد.»او همچنین خاطرنشان کرد که فرستاده ویژه رئیسجمهور آمریکا، استیو ویتکاف، «طرف روسی را در وضعیت انتظار نگه داشته، بیآنکه تضمینهای عملی و اطمینانبخشی درباره پرونده اوکراین ارائه کند.»
▼ اخبار کوتاه
◄ وزارت امور خارجه کشورمان در بیانیهای، از اقدام متقابل ایران در برابر تصمیم «غیرقانونی و ناموجه» دولتهای عضو اتحادیه اروپا در برچسبزنی به سپاه خبر داد.در این بیانیه که در پاسخ به تصمیم دولتهای عضو اتحادیه اروپا در تاریخ ۳۰ بهمن ۱۴۰۴ (۱۹ فوریه ۲۰۲۶) صادر شده، آمده است:«از آنجا که دولتهای اروپایی برخلاف اصول و قواعد بنیادین منشور ملل متحد و حقوق بینالملل، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ــ که یکی از ارکان رسمی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران است ــ را بهعنوان یک نهاد تروریستی معرفی کردهاند، جمهوری اسلامی ایران بر اساس اصل «عمل متقابل» اقدام خواهد کرد.»
◄ ظرفیت نیروگاههای تجدیدپذیر کشور به ۴۱۶۲ مگاوات رسیده و بخش خورشیدی بیشترین رشد را تجربه کرده است. مهدی حسینی، مدیرکل دفتر برنامه و بودجه ساتبا، با اشاره به توسعه این بخش اعلام کرد:«ظرفیت تجدیدپذیرها در این دولت حدود ۲.۵ برابر کل دورههای پیشین افزایش یافته و در بخش خورشیدی بیش از پنج برابر شده است.» به گفته وی، هدفگذاری انجامشده دستیابی به «۱۱ هزار مگاوات تا پایان پیک سال ۱۴۰۵» است. همچنین بر اساس برنامه هفتم، صنایع از سال ۱۴۰۷ موظف به تأمین «۲۰ درصد برق مصرفی از منابع تجدیدپذیر» خواهند بود و ساختمانهای دولتی نیز باید ۴۰ درصد برق خود را از این منابع یا بورس سبز تأمین کنند.
◄ ابوالفضل ظهرهوند، نماینده مجلس، گفت:«در صورت شکست آمریکا، دلار تبدیل به کاغذی باطله و بی ارزش میشود. به همین دلیل است که سعی دارند تا با تبدیل آن به طلا و کالا، از ضرر احتمالی جلوگیری کنند.»وی افزود:«اکنون بحث جنگ وجودی میان ایران و ایالات متحده مطرح می شود. از همین بابت تلاش دارند تا جمهوری اسلامی را حتی به قیمت از بین بردن صدها هزار یا حتی چند میلیون ایرانی بیگناه، از میان بردارند.»ظهرهوند همچنین گفت:«ترامپ با استراتژی «یا جنگ یا پذیرش» به میدان آمده است. مذاکرات پیشین یک «تله» بوده و روند فعلی گفت و گوهای غیرمستقیم دوجانبه میان ایران و آمریکا، دوباره به مسیر نافرجام اولیه بازگشته است.»
◄ تلویزیون پادشاهی اردن اعلام کرده است که یک مقام این کشور در گفتوگو با روزنامه نیویورک تایمز آمریکا تصریح کرد:«از خاک ازدن برای حمله به ایران استفاده نخواهد شد.»وی، افزود:«اردن امیدوار است مذاکرات جاری میان آمریکا و ایران به یک توافق سیاسی منجر شود که منطقه را از جنگ دور نگه دارد.»بر اساس این گزارش، تلویزیون اردن همچنین به نقل از مقامهای دیگری که نامی از آنها برده نشده است، اعلام کرد که این افراد به نیویورک تایمز گفتهاند که حضور نظامی آمریکا در اردن در چارچوب توافقهای دفاعی میان آمریکا و اردن انجام میشود.