▼ حرف روز
فرصت تاریخی ایران برای هاب ترانزیت شدن
وقتی صحبت از محاصره دریایی میشود، ناخودآگاه ذهنها به سمت تنگه هرمز میرود؛ همان گلوگاهی که آمریکا بارها تهدید کرده آن را به روی نفتکشهای ایرانی میبندد. اما کشورمان نقشه دیگری روی میز گذاشته است؛ نقشهای که میتواند نه تنها گره محاصره را باز کند، بلکه ایران را به قطب ترانزیت منطقه تبدیل نماید. احیای کریدور شمال-جنوب و استفاده از ظرفیت خفته بنادر دریای خزر، نویدبخش آیندهای روشن برای اقتصاد کشور است.
ظرفیت بنادر شمالی ایران به ۳۰ میلیون تن رسیده است؛ رقمی که معادل کل کالاهای اساسی وارداتی کشور در سال ۱۴۰۴ است. هم اکنون بندر انزلی، کاسپین، آستارا و امیرآباد میتوانند به طور همزمان ۴۰ فروند کشتی را تخلیه و بارگیری کنند.
این یعنی ایران از یک مزیت استراتژیک بینظیر برخوردار است که میتواند وابستگی به تنگه هرمز را به حداقل برساند.
بزرگترین بندر حاشیه جنوبی خزر، بندر امیرآباد با وسعت ۱۳۰۰ هکتار، ۱۵ پست اسکله و ظرفیت ۱۰ میلیون تنی، قلب این تحول است. اتصال به شبکه ریلی سراسری، وجود سیلوهای غلات و کارخانههای فولاد و کاغذ، آن را به یکی از بنادر نسل سوم کشور تبدیل کرده است.
با تکمیل اسکله «رو-رو»، کامیونها و واگنهای حامل کالاهای اساسی میتوانند بدون تخلیه بار، مستقیم از روسیه یا قزاقستان وارد خاک ایران شوند و زمان ترانزیت تا ۵۰ درصد کاهش یابد.
خبر خوب اینکه آخرین وعده برای تکمیل این اسکله به آذر سال گذشته بازمیگردد و ۷ هزار میلیارد ریال اعتبار دولتی برای این پروژه اختصاص یافته است. این نشان میدهد که عزم جدی برای به سرانجام رساندن این پروژه حیاتی وجود دارد.
کریدور بینالمللی شمال-جنوب با ۷۲۰۰ کیلومتر طول، هند را از طریق ایران و روسیه به شمال اروپا متصل میکند و هزینه حمل بار را ۳۰ درصد کاهش میدهد.
روسیه که پس از جنگ اوکراین، مسیرهای بالتیک و دریای سیاه را مختل میبیند، با جدیت به دنبال توسعه مسیر خزر است. کنسرسیوم مشترک بندری ایران و روسیه و تحویل کشتیهای پیشرفته «ساحل خزر» به ناوگان ایران، نشاندهنده عزم مسکو برای احیای این کریدور است. این فرصتی تاریخی برای ایران است تا جایگاه خود را به عنوان هاب ترانزیت منطقه تثبیت کند.(علی محمدی)
▼ گزارش روز
پایان خط یک پروژه رسانهای ضدایرانی
شبکه تلویزیونی منوتو، به عنوان یکی از رسانههای جریان ضدایرانی، بار دیگر با انتشار بیانیهای از توقف فعالیت خود خبر داد. این اقدام که در امتداد یک روند فرسایشی در سالهای اخیر شکل گرفته برای بسیاری یک رویداد غیرمنتظره نبود و در واقع ادامه مسیر پر فراز و نشیب این شبکه ضد ایرانی در سال های اخیر بود.
در آبان ۱۴۰۲، مدیران منوتو با انتشار بیانیهای از احتمال تعطیلی خبر دادند و سرانجام در ۱۱ بهمن ۱۴۰۲، پخش ماهوارهای این شبکه پس از نزدیک به ۱۴ سال فعالیت متوقف شد. دلیل اصلی، بحران مالی و ناتوانی در تأمین بودجه عنوان شد، اما نکته قابل تأمل آنکه این شبکه در حالی تعطیل شد که تنها یک سال پیش از آن، نقش پررنگی در پروژه اغتشاشات و ناآرامیهای ایران ایفا کرده بود. شکست این پروژه و از دست رفتن حامیان مالی، زمینهساز اصلی این فروپاشی بود.
پس از گذشت یک سال، شبکه منوتو با قالبی جدید و به صورت سرویس اشتراکی در پلتفرمهایی مانند یوتیوب، فعالیت خود را از سر گرفت. حتی ربع پهلوی نیز در یک پیام ویدئویی از هوادارانش خواست تا با خرید حق عضویت در کانال یوتیوب منوتو از این شبکه حمایت مالی کنند. این نشان میداد که بخشی از کارکرد ویژه این شبکه، بزک کردن چهره فاسد پهلویها و بوقچی سلطنتطلبان بودن است. اما این بار نیز توفیقی حاصل نشد و تعطیلیهای مکرر منوتو، نموداری گویا از شکستهای جبهه ضدایرانی در سالهای اخیر است.
این شبکه در کنار دیگر رسانههای ضدایرانی همچون شبکه تروریستی «ایراناینترنشنال»، بخشی از یک جبهه رسانهای بود که به عادیسازی تجاوز نظامی علیه ایران و ترویج جنگافروزی مشغول بود. اما شکست راهبردی آمریکا و رژیم صهیونی در دستیابی به اهدافشان در جنگ علیه ایران، به انفعال و از دست رفتن کارکرد اصلی این شبکهها انجامید. از توقف پخش ماهوارهای در سال ۱۴۰۲ تا توقف پخش زنده در ۱۴۰۴ و نهایتاً تعطیلی کامل اعلامشده در بهار ۱۴۰۵، همگی گواه آن است که این شبکه به انتهای مسیری رسیده است که همه دشمنان ایران در آن قرار دارند.(علی فاتح)
▼ خبر ویژه
شکست های سه گانه «رئیس جمهور مو قرمز»
یوآف لیمور، نویسنده صهیونیست در مقالهای که در روزنامه صهیونی «یسرائیل هیوم» منتشر شد، نوشت:«نادیده گرفتن شکست های سهگانه رئیس جمهور «مو قرمز» (دونالد ترامپ) که از آن رنج میبرد، دشوار است. برای اولین بار در جهان دستاوردهای یک جنگ به نتیجه ملموسی در میز مذاکره تبدیل نمیشوند و به جای اینکه آمریکا پیروز این جنگ باشد، ایرانیها خود را پیروز می دانند و گویی آنها هستند که شرایط را دیکته میکنند و آمریکا باید از آنها تبعیت کند.»وی افزود:«سرخوردگی دوم این است که ترامپ، به جای اینکه به مسائل دیگر بپردازد، همچنان درگیر ایران است. وی الان واقعاً میخواست در کوبا یا گرینلند باشد تا در آمدهای اقتصادی که قرار بود بخشی از تقسیم غنایم جنگ باشد، توزیع کند و به فکر برگزاری جام جهانی در آمریکا باشد. اما او همچنان در باتلاق ایران گیر کرده است.»لیمور سومین سطح شکست ترامپ را در فقدان یک برنامه محکم دانست و افزود:«ژنرالهای او نمیدانند چگونه پیروزی سریع و قاطعی را برای او تضمین کنند. وی میترسد که به جای پیروزی قاطع، به مانورهایی دست بزند که تنها بحران را تشدید میکند و محبوبیت او را به پایینترین سطح خود میرسانند.»این نویسنده صهیونیست با اشاره به اینکه ایرانی ها خود را پیروز این جنگ می بینند، تصریح کرد:«آنها این پیروزی را به یک قدرت محلی، منطقهای و جهانی تبدیل خواهند کرد. بدتر از همه اینکه، اگر آمریکا به ریاست جمهوری ترامپ در شکست دادن ایرانی ها ناکام بماند، دیگر هیچ کشوری در آینده جرأت حمله به ایران را نخواهد داشت.»
▼ اخبار
فصل تازهای از پیشرفت و اقتدار ایران آغاز خواهد شد
حمیدرضا حاجی بابایی، نایبرئیس مجلس شورای اسلامی با تأکید بر اینکه جهان در حال عبور از یک نقطه عطف تاریخی گفت:«نظم بینالمللی مبتنی بر برتری یکجانبه قدرتهای غربی با چالشهای عمیق مواجه شده و بسیاری از بازیگران جهانی در حال بازتعریف جایگاه و راهبردهای خود هستند. در چنین شرایطی، کشورهایی موفق خواهند بود که بتوانند تصویری روشن از آینده خود ترسیم کنند و همه ظرفیتهای ملی را در مسیر تحقق آن به کار گیرند.» وی با اشاره به تحولات اخیر اظهار کرد:«رخدادهای منطقهای و بینالمللی، بهویژه تنشهای مستقیم میان آمریکا، رژیم صهیونیستی و جمهوری اسلامی ایران، تنها یک بحران امنیتی مقطعی نیست؛ بلکه نشانهای از دگرگونی بنیادین در ساختار قدرت جهانی است. تجربه تاریخی ثابت کرده است که دورههای بحرانی، در عین دشواری، میتوانند بستری برای ظهور قدرتهای جدید و بازتعریف جایگاه ملتها باشند.» وی در پایان با تأکید بر اینکه ایران اکنون در یکی از حساسترین و در عین حال امیدبخشترین مقاطع تاریخ خود قرار دارد، گفت:«ظرفیتهای ژئوپلیتیکی، توان ملی، سرمایه انسانی و آمادگی مردم، مجموعهای از فرصتهای کمنظیر را در اختیار کشور قرار داده است. اگر این فرصت با برنامهریزی دقیق، مشارکت گسترده مردمی و یک چشمانداز الهامبخش همراه شود، میتوان فصل تازهای از پیشرفت و اقتدار ایران را آغاز کرد؛ فصلی که در آن ایران نهتنها از بحرانها عبور میکند، بلکه به الگویی از مقاومت، نوآوری و تمدنسازی در منطقه و جهان تبدیل خواهد شد.»
اختلاف میان ترامپ و نتانیاهو، یک عملیات فریب و دروغ است
شائیل بن-افرائیم، افسر سابق واحد 8200 در ارتش رژیم صهیونی، بحران راهبردی آمریکا در غرب آسیا را مستقیماً به شکاف فزاینده میان ترامپ و نتانیاهو پیوند زده و معتقد است واشنگتن عملاً در وضعیتی شبیه فرسایش دوران ویتنام گرفتار شده است؛ در این وضعیت ادامه جنگ هزینههای عظیم سیاسی، اقتصادی و نظامی ایجاد میکند، اما خروج از آن نیز بهمعنای نمایش ضعف خواهد بود.او میگوید ترامپ برخلاف لفاظیهای تند، بهخوبی میداند گزینه نظامی قاطعی علیه ایران وجود ندارد و به همین دلیل مدام میان تهدید و عقبنشینی در نوسان است؛ در حالی که نتانیاهو بهدلیل بحران داخلی و نیاز سیاسی خود، خواهان تداوم فضای جنگی و فشار بر ایران است. این افسر سابق صهیونیست همچنین نسبت به روایتهای رسانهای درباره «درگیری شدید» میان ترامپ و نتانیاهو اظهار بدبینی کرده است و معتقد است بخشی از این نشتهای خبری عمداً برای القای تصویری مستقلتر از ترامپ طراحی میشود، اما در عین حال تأکید کرد اختلاف واقعی بر سر این است که تلآویو هنوز به دنبال گسترش جنگ است، در حالی که واشنگتن از گرفتار شدن در یک جنگ فرسایشی جدید در خاورمیانه هراس دارد.این کارشناس در ادامه تأکید کرد روایت «اختلافات شدید» ترامپ و نتانیاهو الگویی است که بارها تکرار شده و در نهایت واشنگتن و تلآویو در عمل، سیاستهای هماهنگی را پیش میبرند. او گفت که پشت این جنگ رسانهای، یک اختلاف واقعی نیز وجود دارد:«اسرائیل بهدنبال تداوم فشار و جنگ برای کسب دستاوردهای بیشتر است، اما ترامپ بهدلیل نداشتن گزینه نظامی مطمئن و نگرانی از تبعات داخلی و بینالمللی، تمایلی به ورود به یک جنگ بزرگ و فرسایشی جدید ندارد.»
حباب سکه آب رفت؛ چرا بازار طلا عاقل شد؟
صادق محبی، کارشناس اقتصادی، با اشاره به کاهش بیسابقه حباب سکه در بازار ایران اظهار داشت:«رسیدن حباب سکه به یک درصد، یک اتفاق بیسابقه است. سه عامل کلیدی شامل بازگشایی موفق بورس که سرمایهها را از بازارهای موازی خارج کرد، افزایش نرخ بهره اوراق که هزینه فرصت نگهداری سکه را بالا برد و ثبات نسبی نرخ ارز که انتظارات جهش را کاهش داد، دلیل ریزش حباب سکه بوده است.» محبی افزود:«ترکیب این سه عامل معجزهای در بازار سکه ایجاد کرده است؛ این یک تغییر ساختاری است، نه یک نوسان گذرا. در دو روز ابتدایی بازگشایی بورس، بیش از ۵ همت پول حقیقی وارد بازار سهام شد و سرمایهگذارانی که پیشتر سکه و طلا را به عنوان پناهگاه امن انتخاب کرده بودند، نقدینگی خود را به سمت سهام روانه کردند.» این کارشناس اقتصادی با اشاره به نقش نرخ بهره در کاهش حباب سکه گفت:«افزایش نرخ بهره بدون ریسک اوراق اخزا به سطوح بالای ۳۰ تا ۳۵ درصد، نگهداری سکه را برای سرمایهگذاران هزینهفرصت سنگینی ایجاد کرده است. به همین دلیل، بسیاری از سرمایهگذاران حرفهای سکههای خود را فروخته و وارد بازار اوراق شدهاند.» محبی در پایان خاطرنشان کرد:«تا زمانی که نرخ ارز تحت تأثیر شوکهای سیاسی قرار نگیرد، حباب سکه در محدوده ۱ تا ۵ درصد باقی میماند، اما اگر تنشهای ژئوپلیتیک تشدید شود و انتظارات تورمی جهش کند، حباب دوباره رشد خواهد کرد. نکته مهم این است که سرمایهگذاران اکنون باهوشتر شدهاند و دیگر حاضر نیستند هر حبابی را بپردازند؛ این یک دستاورد بزرگ برای سواد مالی جامعه است.»
▼ اخبار کوتاه
◄ یک مقام مسئول ایرانی در گفتوگو با الجزیره با اشاره به تداوم تلاشهای دیپلماتیک گفت:«فضای مثبت همراه با تحرکات دیپلماتیک مهم است، اما برای یک توافق واقعی کافی نیست.» وی با هشدار به آمریکا و رژیم صهیونی تأکید کرد:«نیروهای مسلح ما با نیتها سروکار ندارند و اقدامات خود را بر اساس بدترین سناریو برنامهریزی میکنند.» این مقام ایرانی پایان دادن به جنگ و محاصره، تضمین ثبات تنگه هرمز و آزادسازی پولهای بلوکه شده را از اولویتهای ایران خواند.
◄ واسیلی نبنزیا، نماینده دائم روسیه در سازمان ملل، در واکنش به حمله پهپادی اوکراین به خوابگاه دانشآموزان در لوهانسک گفت:«این حمله عمدی به یک مرکز غیرنظامی که کودکان در آن درس میخوانند و زندگی میکنند، در شب و زمانی که خوابگاه پر از دانشآموز بود، با هدف به حداکثر رساندن تعداد قربانیان انجام شد.» وی افزود:«این حمله ماهیت ضد انسانی کییف را افشا میکند و تأیید میکند که اوکراین با حمایت غرب به طور فعال در حال خرابکاری در هرگونه روند صلح است.»
◄ امیرسعید ایروانی، سفیر کشورمان در سازمان ملل، در نامهای به شورای امنیت با استناد به اظهارات مقامات آمریکایی نوشت:«این کشورها عملاً شانهبهشانه آمریکا در این تجاوز مشارکت داشتهاند.» وی افزود:«رئیسجمهور ایالات متحده بارها از متحدان خاورمیانهای به دلیل شراکت و هماهنگی در طول اقدامات تجاوزکارانه نظامی علیه ایران تمجید کرده است.» ایروانی تأکید کرد:«دولت قطر، بحرین، کویت، عربستان سعودی، امارات متحده عربی و اردن، از طریق فراهم کردن پایگاهها و تأسیسات نظامی، حمایت عملیاتی و لجستیکی، همکاری اطلاعاتی و اعطای دسترسی به حریم هوایی، مرتکب رفتاری شدهاند که موجب مسئولیت بینالمللی آنان میشود.»
◄ حزبالله لبنان اعلام کرد که با موشک زمین به هوا با یک فروند پهپاد رژیم صهیونی از نوع «هارون ۱» در حریم هوایی منطقه «بقاع» مقابله و آن را محبور به ترک منطقه کرده است.حزبالله همچنین از حمله پهپادی به مرکز تجمع نظامیان صهیونیست که در داخل یک چادر در مارون الرأس در جنوب لبنان مستقل بودند؛ خبر داد.
◄ محسن منصوری، معاون اجرایی دولت شهید رئیسی با اشاره به شرایط بینالمللی تصریح کرد:«امروز اعتبار ما در کل دنیا بیشتر است. بسیاری از کشورهایی که شرکای تجاری و راهبردی آمریکا بودند، امروز دست رد به سینه آنها زدهاند.»وی به جنگ اخیر اشاره کرد و گفت:«ترامپ تلاش زیادی کرد ناتو را پای کار بیاورد، اما نیامدند. انگلیس، فرانسه و آلمان نیز حاضر نشدند مستقیم در این جنگ مداخله کنند. حتی اسپانیا را دیدید که نخستوزیرش چه مواضعی علیه ترامپ گرفت.»