مترجم: نازنین جم
با وجود پیروزى دموکرات هاى آمریکایى در انتخابات اخیر مجلس نمایندگان و سنا، جورج بوش رییس جمهور و دیک چنى معاون بانفوذ او همچنان بر اجراى سیاست هاى پیشین تاکید دارند.
در حالى که تبعات شکست اخیر جمهورى خواهان با کناره گیرى دونالد رامسفلد وزیر دفاع دولت بوش وارد عرصه جدیدى شده بود، اما رییس جمهور آمریکا تلاش دارد تا سایت خارجى خود را بدون توجه به تغییرات مجلس نمایندگان و سنا دنبال نماید.
بوش و همکارانش در کاخ سفید پیش از آغاز انتخابات با تصور این که پیروز انتخابات هستند، تغییرى در سیاست هاى خارجى خود صورت ندادند و همین اصرار باعث شد تا با عدم اقبال مردم آمریکا روبه رو شده و با شکست مقابل دمکرات ها اختیارات خود را محدود شده ببینند.
این شکست تا مدت ها رییس جمهور آمریکا را مجبور خواهد کرد تا از سیاست هاى خصمانه اش دست برداشته و براساس تصمیمات جدید کنگره و سنا گام بردارد. اما بوش و جمهورى خواهان نیز بیکار نخواهند نشست و به دنبال ایجاد تفرقه میان دموکرات ها میانه رو و سایر تئورى پردازان این حزب خواهند پرداخت تا بلکه بتوانند قدرت اجرایى خود را حفظ نمایند.
با نگاهى به ترکیب دموکرات هاى راه یافته به مجلس نمایندگان و کنگره درمى یابیم که غالب این افراد نمایندگانى لیبرال و سنت گرا هستند که برخلاف همتایان جمهورى خواه و محافظه کار خود به منافع ملى کشور اندیشیده و به سوى کرسى هاى سرنوشت ساز مجلس نمایندگان و سنا گام برمىدارند.
این اتفاقات در حالى روى مى دهد که اکثر مقامات و مسئولان حزب دموکرات طى دهه گذشته از سوى جمهورى خواهان نادیده گرفته شدند و اکنون که آنها پیروزى هاى مهمى را در انتخابات فرمانداران شهرهاى بزرگ نظیر نیویورک و ماساچوست به دست آورده اند، از سوى جمهورى خواهان تهدید به کارشکنى و استعفا از مناصب خود شدهاند.
اما نکته حایز اهمیت در کسب کرسى هاى سنا این است که دموکرات ها موفق نشدند براى نظارت موثر و حضور قوى در این نهاد آراى قاطعى به دست آورند و براى رسیدن به این هدف نیاز دارند تا با کمک نمایندگان مستقل سنا حداقل ده کرسى دیگر را نیز از آن خود نمایند.
سیاست خارجى آمریکا و رویکردهاى تازه دمکراتها
در میان موضوعاتى که بى تردید برخلاف رویاهاى دمکرات ها به این زودى ها تحقق نخواهد یافت، عقب نشینى وسیع نیروهاى آمریکایى از عراق است. آنها در زمان حمله آمریکا به افغانستان و عراق آراى مخالف خود را اعلام داشتند، اما نکته حایز اهمیت در این مخالفت ها در نحوه جنگیدن نظامیان آمریکایى بود نه در سیاست هاى جنگ طلبى بوش. بسیارى از رهبران حزب دموکرات در حال بررسى پیشنهادهایى براى انتخاب رییس جمهور آینده ایالات متحده هستند و براى رسیدن به این هدف و عمل کردن به شعارهاى تبلیغاتى خود برنامه هاى گسترده اى دارند تا بتوانند افکار عمومى را همچنان با خود همراه داشته باشند.
دمکرات ها براى رسیدن به این منظور برنامه هایى را در دست اقدام دارند. به طور مثال «جان کانیرز» که احتمالا ریاست کمیسیون قضایى مجلس نمایندگان را بر عهده خواهد داشت از کنگره مى خواهد تا بوش و چنى را به خاطر گمراه کردن اعضاى مجلس براى جنگ در عراق محکوم نماید. او قصد دارد با این اتهام بوش و چنى را در موضع ضعف قرار دهد.
اما آنچه روشن است این که در سیاست خارجى تفاوت هاى دمکرات ها و جمهورى خواهان در اجراى سیاست ها خواهد بود تا در محتواى آنها. این تفاوت که دمکرات ها با زبان بازى موفق شدند نظر مردم را به سود خود جلب نمایند نکته اى روشن است که بر همگان آشکار است و نمى تواند دلیلى بر تغییرات اساسى در سیاست هاى محتوایى ایالات متحده باشد. به طور مثال دمکرات ها نیز موافق و طرفدار تل آویو هستند اما به احتمال فراوان در مورد این رژیم نگاه واقع بینانهترى خواهند داشت.
از دیگر نکاتى که مى توان در مورد کنگره جدید مورد توجه قرار داد ترکیب افراد حاضر در آن و شناختى است که آنها از کشورهاى مختلف دنیا دارند. براى مثال «گرى آکرمن» نماینده نیویورک که ریاست کمیسیون فرعى آسیا و خاورمیانه کمیته امور خارجه را بر عهده دارد به زبان کره اى صحبت مى کند و این موضوع نشان دهنده علاقه وى به امور مربوط به کشورهاى آسیایى است. بنابراین سایر کشورهاى دنیا با این ترکیب جدید مى توانند امیدوار باشند که اعضاى کنگره با شرایط مختلف کشورهاى دنیا آشنا هستند و بایستى به عقاید ملل مختلف احترام بگذارند.
از نکات روشن سیاست هاى حزب دموکرات در مورد عراق توقف کامل دخالت هاى ایالات متحده در این کشور جنگ زده است تا این که خواستار عقب نشینى ظاهرى نیروهاى نظامى باشند. آنها اعتقاد دارند آمریکا نباید هیچگونه دخالتى در امور عراق داشته باشد.
درخصوص سیاست هاى آمریکا در کره شمالى و ایران نیز دیدگاه هاى متفاوتى در نزد دمکرات ها وجود دارد. آنها خواستار مذاکره مستقیم با ایران و کره شمالى هستند، ضمن این که از کشورى مانند هند نیز به عنوان یک عامل توازن در برابر چین پشتیبانى مىکنند.
ناکامىهاى اقتصادى دموکراتها
براساس اطلاعات موجود دموکرات ها در برخى از صحنه هاى اقتصادى دنیا با ناکامى هایى نیز مواجه شده اند که مى تواند بر آینده آنها تاثیرگذار باشد. به طور مثال آنها در مناقصه راه اندازى تعدادى از بنادر آمریکا از یک شرکت اماراتى شکست خوردند و یا در جایى دیگر در رقابت مناقصه اى با شرکت نفت ساحلى چین براى در دست گرفتن گروه نفت و گاز در کالیفرنیا ناکام ماندند.
آگاهان اقتصادى اعتقاد دارند دموکرات ها به طور جدى نگران کمى روابط تجارى با چین هستند. هم دمکرات ها و هم دولت چین به عنوان تهدیدى استراتژیک براى ایالات متحده محسوب مى شوند، ضمن این که سیاست هاى اقتصادى آنها بیکارى راى دهندگان آمریکایى را به دنبال خواهد داشت.
در حال حاضر دموکرات ها کنترل سنا را در دست گرفته اند و به احتمال زیاد ریاست کمیسیون روابط خارجى را بر عهده سناتور «جوبیدن» خواهند گذارد. «بیدن» طرفدار مذاکره مستقیم با ایران و کره شمالى است و همانند سایر اعضاى حزب دموکرات روابط نزدیکى با اتحادیه اروپا دارد و بعید است وى با تجارت آزاد که خطرى براى مشاغل آمریکا به شمار مى رود موافق باشد.
«بیدن» همچنین مى خواهد به دولت هند اجازه ادامه برنامه هسته اى را بدهد. همتاى او در مجلس نمایندگان «تام لانتوس» خواهد بود که ریاست کمیسیون روابط بین الملل را بر عهده خواهد داشت. او که یکى از بازماندگان افسانه «هولوکاست» به شمار مى رود بدون تردید در این زمینه از رژیم تل آویو حمایت خواهد کرد اما از امرو نهى لابى یهودى حمایت نمى کند. وى پس از پشتیبانى ابتدایى از جنگ عراق، خواستار استراتژى خروج از این کشور شد و از سیاست هاى بوش در مورد جنگ به شدت انتقاد کرد.
آنچه از اظهارات نمایندگان جدید و دمکرات آمریکا برمى آید این است که آنها با در اختیار داشتن اکثر کمیسیون هاى مجلس نمایندگان و کنگره خواستار ایستادگى در برابر اقدامات بوش هستند. روساى دو مجلس نیز پیمان بسته اند که عقبگرد سال هاى گذشته را جبران و از این پس در مسیر درست و رو به جلو گام بردارند. آنها خواستار کاهش مالیات، افزایش حداقل حقوق، دسترسى بیشتر مردم به مراکز درمانى و شرکت هاى دارویى بزرگ شدهاند.
«چارلز رنگل» که یکى از شهروندان قدیمى نیویورک به شمار مى رود ریاست کمیسیون مالى مجلس نمایندگان را بر عهده خواهد گرفت و همگان انتظار دارند بودجه اى را که در سال هاى گذشته توسط جمهورى خواهان به هدر رفته بار دیگر به خزانه دولت بازگرداند. با این حال دموکرات ها امکان مسدود کردن بودجه جنگ عراق را ندارند زیرا که این عمل به طور مستقیم غلبه بر اختیارات ریاست جمهورى خواهد بود.
با این وجود شعارى که این روزها از جانب دموکرات ها سر داده مى شود واژه «نظارت» است که براساس آن مجلس نمایندگان و سنا قدرت فراخوانى اعضاى دولت به مجلس را براى پرده برداشتن از عملکرد اشتباه دولت بوش در مورد جنگ عراق که نشان از بى کفایتى بوش در عراق است خواهند داشت.
در این زمینه حتى در میان نمایندگان اقلیت دموکرات نظیر «هنرى واکس من» از کالیفرنیا نیز مى توان نشانه هایى را یافت. وى گوشه هایى از غارت پول هاى صندوق توسعه که براى کمک به عراق راه اندازى شده بود را براى اطلاع مردم فاش کرد که این جزییات نشان دهنده آن است که هیچگونه قرارداد یا مناقصه اى با شرکت هایى نظیر «هالیبرتون» وجود ندارد.
متاسفانه اغلب در اینگونه موارد رسانه ها حضور ندارند تا بتوانند این یافته ها را ثبت کنند اما «واکس من» به عنوان نماینده آینده کمیسیون «اصلاح دولت» مجلس نمایندگان این اختیار را دارد تا از اهرم هاى فشار استفاده کرده و توجه همگان را به موضوعات مهم سیاسى جلب کند.