گروه جهان: در اولین ماموریت یک مقام ارشد آمریکایی پس از استراتژی بوش درباره عراق، کاندولیزا رایس،وزیر امور خارجه ایالات متحده راهی خاورمیانه شد تا درباره اجرایی شدن استراتژی جدید واشنگتن به بحث و تبادل نظر بپردازد.
رایس در حالی وارد خاورمیانه شد که نیروهای نظامی این کشور یک روز قبل از آغاز این سفر، با حمله به سرکنسولگری ایران در اربیل دور تازهای از اختلافات ایران و آمریکا را رقم زد. این حمله که به دستگیری و بازداشت پنج کارمند ایران در اربیل انجامید، با واکنش تند مقامات ایرانی مواجه شد و به نوشته نیویورک تایمز این امر آغاز برخورد جدی تر آمریکا با روند به اصطلاح دخالات ایران و سوریه در عراق است. این سفر که با رویگردانی اخیر مصر و عربستان دو کشور اصلی خاورمیانه از ایران همزمان شده است بیانگر آغاز دور تازهای از رایزنی و تلاش آمریکا برای فشار بیشتر بر ایران است. دو روز بعد از آنکه جرج بوش رییس جمهور آمریکا از تصمیم خود برای افزایش تعداد نظامیان آمریکایی در عراق خبر داد، کاندولیزا رایس وزیر امور خارجه او در گفتوگویی با نشریه تایم گفت: اگر دولت نوری المالکی نخست وزیر عراق نتواند کنترل بغداد را در دست بگیرد ممکن است حمایت داخلی و حمایت آمریکا را از دست بدهد. رایس افزود: اگر دولت عراق کنترل امنیتی بغداد را در دست نگیرد ناگزیر بقای خود را حفظ نخواهد کرد و این امر به مرور زمان خود را نشان خواهد داد، در اینجا پای یک معامله در میان است، اگر آنها حاضر باشند به تعهدات خود عمل کنند ما نیز حاضریم بر حمایت و پشتیابی خود بیفزاییم. وی افزود در شرایط کنونی با تعیین ضربالاجل برای مالکی مخالف است اما صبر آمریکا نیز نامحدود نیست. رایس گفت:به نظر من در چند ماه آینده مشخص خواهد شد که دولت مالکی قادر است کارایی داشته باشد یا نه، این مساله به مرور مشخص خواهد شد. وی در خصوص آینده روند مذاکرات صلح بین اسرائیل و فلسطین ابراز امیدواری کرد و گفت هدفش از سفر به خاورمیانه، گوش کردن به صدای رهبران منطقه و بررسی مسائل اساسی است. رایس گزینه حمله نظامی به ایران را از طریق عراق منتفی ندانست اما گفت به تجربیات ژنرال پیتر پیس رییس ستاد مشترک آمریکا اعتماد دارد. ژنرال پیتر پیس در نشست کنگره آمریکا رسما اعلام کرد آمریکا هیچ طرح فوری برای حمله نظامی به ایران ندارد.
وعده بوش
رییسجمهور آمریکا بهرغم مخالفت سرسختانه نمایندگان کنگره و افکار عمومی کشورش وعده داد که برنامههای خود را برای اعزام 21 هزار و 500 سرباز تازه نفس آمریکایی به عراق با سرعت به پیش ببرد. به گزارش ایسنا به نقل از خبرگزاری فرانسه، جرج بوش، رییسجمهور آمریکا که با شبکه سی بی اس آمریکا گفتوگو میکرد، در پاسخ به سوالی مبنی بر این که آیا حتی بدون حمایت کنگره کشورش از اختیار کافی جهت پیشبرد برنامههای خود برخوردار خواهد بود یا خیر؟ اظهار داشت: تصور میکنم تحت این شرایط از این قدرت برخوردار باشم. ضمن اینکه نسبت به تلاش نمایندگان کنگره برای منصرف ساختن من از این برنامه کاملا واقفم، اما تصمیم خود را گرفتهام ما به جلو حرکت میکنیم. در حالی که نظرسنجیها در آمریکا حکایت از آن دارد که از هر سه آمریکایی دو نفر با طرح بوش برای اعزام نیروهای تازه نفس به عراق مخالف است، شبکهCBS اقدام به انتشار مصاحبه بوش با برنامه 60 دقیقه این شبکه در پایگاه اینترنتی خود کرد. بوش در پی اعلام برنامههای استراتژیک خود در خصوص جنگ در عراق با انبوهی از انتقادات مواجه شده است. وی به منظور این که افکار عمومی داخل و خارج کشورش را در مورد استراتژی جدیدش مجاب کند، مشاوران ارشد آمریکا را به نقاط مختلف جهان فرستاده است. از سوی دیگر، استراتژی جدید بوش برای اعزام 21 هزار و 500 نیروی جدید به عراق در ترغیب هم پیمانان وی به افزایش نیروهای خود در عراق تاثیری نداشته است. انگلیس و کره جنوبی قصد دارند تعداد نیروهای خود را در عراق کاهش دهند و دیگر هم پیمانان بوش نیز برنامه مشابهی را در نظر دارند. در ماههای پس از حمله نیروهای ائتلاف به رهبری آمریکا به عراق، حدود 300 هزار سرباز از 38 کشور در این منطقه مستقر شدند. 250 هزار سرباز آمریکایی، 40 هزار سرباز انگلیسی و مابقی از دیگر کشورها جزو این نیروها بودند. با این حال بیشتر کشورهای ائتلاف در حال کاهش دادن تعداد نیروهای خود هستند و این امر نگرانی آمریکا را برانگیخته است. جلال طالبانی رییس جمهور و نوری المالکی نخستوزیر عراق در دو بیانیه جداگانه، دیدگاههای خود را در مورد راهبرد جدید واشنگتن در قبال ایجاد ثبات و امنیت در عراق بیان کردند. سخنگوی رسمی نخست وزیر عراق روز گذشته گفت: نوری المالکی راهبرد جدید را موازی طرحها و برنامههای دولت عراق برای ایجاد ثبات و امنیت در کشور می داند. علی الدباغ افزود: به اعتقاد المالکی، راهبرد جدیدی که جرج بوش اعلام کرده، دیدگاه مشترک و درک متقابل بغداد و واشنگتن را نشان میدهد. به نوشته این بیانیه، المالکی راهبرد جدید را پشتیبان راهبرد دولت عراق برای در اختیار گرفتن مسوولیت و کنترل اوضاع کشور میداند و واگذاری رهبری طرح جدید امنیت در بغداد به نیروهای عراقی از نشانههای آن است. جلال طالبانی نیز در بیانیهای که روی پایگاه خبری ریاست جمهوری عراق قرار گرفت، دیدگاه نخست وزیر عراق را مورد تایید قرار داد. رییسجمهور عراق گفته است که ایدهها و دیدگاههایی که در راهبرد جدید مطرح شده، همسو و متناسب با طرحهایی است که دولت عراق برای مقابله با تروریسم و پایان بخشیدن به خشونتها و انحصار سلاح در دست دولت اتخاذ کرده است. طالبانی در عین حال نسبت به متمرکز شدن آمریکا بر عملیات نظامی در عراق هشدار داد و تاکید کرد که اگر پیشرفت در عملیات نظامی همپای دو محور سیاسی و اقتصادی نباشد، هرگز طرحهای امنیتی نتیجه بخش نخواهد بود. این در حالیست که جریان صدر که دارای 30کرسی در مجلس نمایندگان عراق و شش وزیر در دولت نوری المالکی است و هیات علمای عربهای سنی مهمترین مرجعیت مذهبی عربهای سنی عراق، نسبت به طرح جدید ابراز تردید کرده اند. رابرت گیتس وزیر دفاع آمریکا هم گفت: در صورتی که با اعزام نیروهای اضافی به عراق، خشونتهای این کشور به طو چشمگیری کاهش و آرامش برقرار شود، آمریکا خروج نیروهای خود را از عراق در سال جاری آغاز میکند. به گزارش پایگاه اینترنتی دان، این در حالی است که وی ضمن حمایت از راهبرد جدید جرج بوش رییس جمهور آمریکا در عراق احتمال داد که به کارگیری نیروهای بیشتر در این کشور به خشونتها در عراق خاتمه نمیدهد. وی در سنای آمریکا گفت: اگر اعزام نیروهای بیشتر به عراق بطور چشمگیری خشونتها را کاهش داده و دولت عراق نیز به تعهداتش عمل کند، اواخر سال شاهد شرایطی خواهید بود که بتوان خروج نیروهای آمریکایی را از این کشور آغاز کرد.
برژینسکی: سخنان بوش آمریکا را قدرتی استعمارگر نشان داد
خبر دیگر این که زبیگنیو برژینسکی با انتقاد شدید از اظهارات بوش و استراتژی جدید وی در عراق اعلام کرد: سخنان بوش آمریکا را به عنوان یک قدرت استعمارگر آن هم در مرحلهی که جهان استعمار را پشت سر گذاشته است، نشان داد. به گزارش ایسنا به نوشته روزنامه القدس العربی - چاپ لندن - زبیگنیو برژینسکی، مشاور امنیت ملی دولت کارتر در ارزیابی سخنرانی اخیر بوش و استراتژی جدیدش در عراق اظهار داشت: طرح و استراتژی جدید بوش با بیش از یک خلل یا ضعف مواجه است، به گونهای که میتوان گفت: سخنرانی اخیر بوش و طرح جدیدش درباره عراق تحلیلی از واقعیتهای موجود در این کشور و اعتراف صریح به اشتباهات فاحش و خلل و ضعف در سیاستهای سابق آمریکا در عراق است. وی همچنین افزود: سخنان جدید بوش این بار مانند سخنرانیهای سابقش رنگ و بوی دشمنی با اسلام را نداشت، اما در عوض بوش مانند همیشه نتوانست عوام فریبی و ساده انگاری بیش از اندازه درباره تهدیدهای جدی که آمریکا در عراق با آن مواجه است را کنار گذارد. برژینسکی گفت: طرح بوش برای افزایش تعداد نیروهای آمریکایی در عراق چیزی جز یک بازی سیاسی با ابعاد تاکتیکی و بدور از هر گونه استراتژی معین و مشخص نیست و این طرح نه تنها برای پیروزی نظامی در عراق کافی نیست، بلکه منجر به افزایش جنگهای مسلحانه تن به تن در خیابانها میان نیروهای آمریکایی با شبه نظامیان مسلح عراقی خواهد شد. این مسوول امنیتی سابق آمریکا همچنین افزود: تصمیم دولت آمریکا در تعیین برخی از اهداف و دیکته کردن این اهداف به حکومت عراق از جمله تاکید بر وجود و تاثیر عوامل خارجی چون ایران و سوریه در اوضاع داخلی عراق کاخ سفید را در برابر دو انتخاب یا دو راه قرار خواهد داد. وی افزود: راه و انتخاب اول آن است که حکومت مالکی نتواند به تعهدات خود نسبت به این اهداف آمریکایی پایبند باشد که در این صورت دولت بوش حکومت عراق را متهم اصلی شکست استراتژی جدید کاخ سفید خواهد دانست و به این ترتیب سیاستی که بوش همیشه در سخنرانیهایش بر آن تاکید کرده، در عراق و منطقه با شکست مواجه خواهد شد.اما راه دومی که کاخ سفید با آن مواجه خواهد شد همان چیزی است که در پس ذهنیت بوش قرار دارد یعنی متمرکز شدن بر گسترش و افزایش تهدیدها علیه ایران و سوریه که محافظهکاران اطراف بوش بر این مساله نیز متمرکز هستند و این موضوع به احتمال بسیار زیاد با حمایت دموکراتهایی چون جوزف لیبرمن نیز همراه خواهد بود. برژینسکی همچنین گفت: استراتژی جدید بوش به هیچ راهکار یا راهحل سیاسی مناسب که بتواند بحران فعلی عراق را به صورت تدریجی حل و فصل کند، اشارهای نکرده است. وی تاکید کرد: راهحل سیاسی برای حل و فصل بحران فعلی عراق انجام گفتوگوهای مناسب میان آمریکا و تمامی گروهها و طرفهای عراقی است که از حق وجود و احترام در کشورشان برخوردارند.این گفتوگوها میتواند در خروج تدریجی آمریکا از عراق بسیار موثر باشد و این درست همان درخواست و مطالباتی است که تمامی مردم عراق خواهان آن هستند و از سویی میتواند در همکاری کشورهای همجوار و مساعدت این کشورها در حل و فصل اوضاع بسیار کمک کند. برژینسکی همچنین با اشاره به مخالفت مجدد واشنگتن برای انجام گفتوگو با ایران و سوریه افزود: این سیاست واشنگتن چیزی جز دیپلماسی شعار که جایگزین دیپلماسی استراتژیهای مناسب شده، نیست. وی تاکید کرد: سخنرانی اخیر بوش درک نامناسبی را از اوضاع عصری که ما در آن زندگی میکنیم برای جهان تبیین کرده است، به طوری که بر اساس این وجهه که بوش از آمریکا ساخته، ایالت متحده آمریکا بعنوان یک کشور استعمارگر در عراق متصور میشود و این مساله با عصری که ما در آن زندگی میکنیم یعنی عصر پس از استعمار یا عصر پایان استعمار تباین و تضاد دارد و این خود بزرگترین خلل و ضعف و اشتباه در سیاستهای بوش است.