پیشینهى پیمان صلح اسرائیل و مصر
در ۲۶ مارس سال ۱۹۷۹ (هفتهى نخست فروردین ۱۳۵۸) مصر و اسرائیل پیمان صلح خود را در واشینگتن امضا کردند. با این اقدام، مصر نخستین کشور عربىاى بود که اسرائیل را بهرسمیت شناخت. در قبال بهرسمیت شناخته شدن، اسرائیل نیز نیروهاى خود را از صحراى سینا بیرون برد. پس از این رویداد، مصر کمکهاى مالى میلیاردى از ایالات متحده دریافت کرد؛ اما همزمان بهاى خروج از جبههى منع بهرسمیت شناختن اسرائیل را نیز پرداخت: اتحادیهى عرب عضویت مصر را در فاصلهى سالهاى ۱۹۷۹ تا ۱۹۸۹ لغو کرد. پیمان صلح میان این دو کشور نقطهى عطفى در تحولات منطقهى خاورمیانه و هدف آن هموار کردن راه براى پیمانهاى بعدى بود. اما کشور اردن از بستن چنین پیمانى سر باز زد.
از چپ به راست: آریل شارون نخست وزیر سابق اسرائیل و حسنی مبارک، رئیس جمهور مصر در اجلاس شرمالشیخ Bildunterschrift: Großansicht des Bildes mit der Bildunterschrift: آریل شارون نخست وزیر سابق اسرائیل و حسنی مبارک، رئیس جمهور مصر در اجلاس شرمالشیخ
روز پنجشنبه (۶ فروردین / ۲۶ مارس) در بیانیهاى بهمناسبت سىامین سالگرد این پیمان صلح، وزارت امور خارجهى اسرائیل بر روابط خود با مصر ارج نهاد و بر همکارىهاى اقتصادى، کشاورزى و مسائل دفاعى تأکید کرد. در این بیانیه آمده است که با وجود برخى مشکلات، صلح میان اسرائیل و مصر پایدار و باثبات بوده و این بیانگر خواست موجود براى دوام صلح است.
نگرانىهاى مصر
البته در دوران نخست وزیرى بنیامین نتانیاهو، در فاصلهى سالهاى ۱۹۹۶ تا ۱۹۹۹، افتوخیزهاى دیپلماتیک نیز میان دو کشور وجود داشته است. در حال حاضر نتانیاهو، رئیس حزب راستگراى لیکود، بار دیگر دولت را تشکیل مىدهد. آویگدور لیبرمان، از حزب افراطى "بیتنا اسرائیل" که به عربستیزى شهرت دارد، قرار است سمت وزارت امورخارجه را بر عهده بگیرد. او در سال ۲۰۰۱ تهدید کرده بود که در صورت درگیرى با مصر مىتــوان سد آسوان این کشور را بمباران کرد.
دولت مصر نگران است که دولت راستگراى اسرائیل محدودیتهاى جدیدی در مرزهاى باریکهى غزه در فلسطین ایجاد کند و مسئولیت مناطقى را که اسلامگرایان آن را اداره مىکنند، بر دوش مصر قرار دهد. گذشته از این با روى کار آمدن دولت راستگراى اسرائیل و طرف شدن آن با سازمان حماس بیم آن مىرود که هر دو طرف از مذاکره صرف نظر کنند و نقش میانجىگرى مصر و روند صلح خاورمیانه نیز که در عرصهى بینالمللى بسیار ستوده شد، منتفى شود.
منافع اسرائیل و سردى روابط
هفتهى گذشته حسن نافعه، استاد برجستهی علوم سیاسى در قاهره، خواستار آن شد که مصر در رابطهى خود با اسرائیل منافع و حیثیت خویش را در نظر داشته باشد.
آیا لیبرمن و نتانیاهو استراتژى خود را در قبال مصر تغییر مىدهند؟Bildunterschrift: Großansicht des Bildes mit der Bildunterschrift: آیا لیبرمن و نتانیاهو استراتژى خود را در قبال مصر تغییر مىدهند؟ این کارشناس سیاسى بههیچ وجه به جریانهاى مصرى مخالف اسرائیل تعلق ندارد. از نظر او عجیب است که دولت مصر تاکنون به روى کار آمدن لیبرمان در اسرائیل واکنشى نرم نشان داده است. لیبرمان در اکتبر ۲۰۰۸ گفته بود که «حسنى مبارک، رئیس جمهور مصر، یا باید براى دیدارى رسمى بهاسرائیل بشتابد، یا باید به جهنم برود!»
مبارک بر خلاف انور سادات، رئیس جمهور پیشین مصر، که در نوامبر سال ۱۹۷۷ در برابر مجلس اسرائیل، کنست، سخنرانىاى نیز داشت، تنها یک بار براى مراسم ختم اسحاق رابین، از این کشور دیدار کرده است.
با گذشت ۳ دهه از قرارداد صلح میان دو کشور، مقامات اسرائیلى از "صلحى سرد" سخن مىگویند. زوى بارل، نویسندهى روزنامهى "هاآرتص" نیز در بیان احساس مردم کشور خود نسبت به مصر، از کشورى مشکوک سخن گفته است. او کاربرد عبارت صلح سرد را توأم با ریاکارى مىداند. از نظر او سردى روابط مصر و اسرائیل به نفع این کشور بوده است، زیرا اسرائیل نمىتواند مناطق اشغال شدهى فلسطینى را بهدلیل سرد بودن روابط با مصر پس دهد.