تحلیلگران اقتصاد جهانی نگران هستند. هرچند که دیروز اروپایی ها با تحریم اقتصادی ایران مخالفت کردند اما همچنان کارشناسان زیادی با واهمه جریان دیپلماسی غرب و ایران را دنبال میکنند. آمریکایی ها هنوز از آغاز تحریم الوان علیه ایران دفاع می کنند و به نظر می رسد این اصلی ترین دلیل نگرانی صاحبنظران اقتصادی جهان باشد. البته هنوز دو هفته دیگر تا شروع نیمه اصلی بازی هسته ای میان غرب و ایران باقی مانده است. دیروز طرف های اروپایی ایران تصمیم گرفتند تا 2 هفته دیگر مهلت در اختیار مسئولین ایرانی قرار دهند اما اینکه آیا پس از این 2 هفته ایران حاضر می شود تا از سکوی هسته ای خود به عقب بازگردد پرسشی است که پاسخ آن را همه میدانند.
رئیسجمهور احمدی نژاد چند روز پیش در یکی از سفرهای استانی خود حرف آخر را زد. او توضیح داد که ما از فعالیت های هسته ای عقب نمی نشینیم. با این حساب شاید بتوان گفت که هیچ چیز تغییر نکرده و بر اساس این تحلیل بازار جهانی نفت از همین حالا کار خود را آغاز کرده است. شاید این خبر خوبی نباشد اما فعالان اقتصادی جهان باید خود را آماده کنند چون بهای طلای سیاه آن طور که بنگاه های تحقیقاتی معتبر می گویند کوتاه نمی آید و به زودی صعود روی شاخص های جهانی را آغاز میکند.
شاید تا همین هفته قبل که نرخ نفت یک کاهش 446 درصدی را پشت سر گذاشت هیچیک از تحلیلگران گمان نمی بردند که به زودی بی تابی شاخص های نفتی آغاز شود. البته هنوز قیمت ها تکان خاصی نخوردند اما جریان دیپلماسی جهان هیچ راهی باقی نگذاشته است جز اینکه به طور جدی همه با فرض گران شدن قیمت ها مسیر حرکت اقتصادی خود را علامت گذاری کنند. دو هفته دیگر مهلت دوباره ایران پایان می یابد. این شاید برای آخرین بار باشد که غربی ها زمان رویارویی جدی با پرونده هسته ای ایران را به تعویق می اندازند. دیروز گرگ پریدی تحلیلگر موسسه اواسیا گروپ به یونایتدپرس گفت که خطر روی سر اقتصاد جهانی چرخ می زند. تحریم ایران بزرگ ترین بی ثباتی را به بازار جهانی نفت تحمیل میکند.
یونایتدپرس در همین رابطه می نویسد: تحریم ایرن به معنای بی ثبات تر شدن بازارهای جهانی است. در صورتی که تنش هسته ای ایران به اعمال تحریم های اقتصادی علیه این کشور بینجامد، بازار نفت برای مدت نامعلومی بی ثبات خواهد شد.
روز پنجشنبه پایان مهلت سازمان ملل به ایران برای کنار گذاشتن غنی سازی اورانیوم بود اما ایران این درخواست را نپذیرفت تا آمریکایی ها از اعمال تحریم علیه ایران طی یک ماه آینده خبر دهند، اما تحریم های شدید تجاری علیه ایران، نامحتمل به نظر می رسد چرا که روسیه و چین به این اقدام میلی ندارند.در ادامه این تحلیل آمده است: حتی اگر تحریم های اعمالی علیه ایران، کاملا ملایم و نرم باشند ایران به احتمال زیاد از نفوذ خود در بازار نفت استفاده خواهد کرد و با افزایش قیمت نفت جامعه بینالملل را تحت فشار قرار خواهد داد.
وی میافزاید: اگر ایران صادرات نفت خود را کاهش دهد، ابتدا با قطع مقدار کمی از نفت خود آغاز خواهد کرد و کشورهای غربی را به گسترش کاهش صادرات تهدید خواهد کرد که این اقدام موجب افزایش قیمت نفت خواهد شد.یونایتدپرس به نقل از پریدی می نویسد: کاهش صادرات نفت ایران موجب کاهش درآمد این کشور نخواهد شد چرا که بر اساس یک معادله میان قیمت نفت و حجم صادرات، با کاهش صادرات نفت ایران و با توجه به افزایش قیمت متعاقب آن، هرچه ایران صادرات نفت خود را کاهش دهد، قیمت نفت افزایش می یابد، بنابراین ایران بدون اینکه زیان مالی ببیند، بر بازار جهانی نفت اثر بزرگی میگذارد.
جالب اینجاست که روز گذشته همزمان با نگرانی بسیاری از محافل اقتصادی جهان، آلمان به عنوان بزرگ ترین شریک تجاری ایران در اروپا نخستین واکنش را نسبت به تحریم ایران بروز داد.فدراسیون اتاق های بازرگانی آلمان (DIHK) اعلام کرد که در صورت تحریم اقتصادی ایران بیش از 10 هزار فرصت شغلی در آلمان به خطر خواهد افتاد. این فدراسیون در بیانیه خود عنوان کرد: تحریم اقتصادی علیه ایران مشکلات سیاسی را حل نخواهد کرد و به عنوان نمونه بارز می توان به عراق اشاره کرد.
در این بیانیه آمده است: با این اقدام اقتصاد آلمان در بازار رو به رشد بسیار صدمه خواهد دید زیرا تحریم اقتصادی علیه ایران در حدود 10 هزار فرصت شغلی را با مخاطره روبه رو خواهد کرد. تنش میان ایران و غرب بر سر موضوع هسته ای تهران شرایط عدم اطمینان را به وجود آورده است و تاثیر منفی بر رشد اقتصادی آلمان داشته است به طوری که صادرات آلمان به ایران طی 6 ماه اول سال جاری میلادی کاهش 10 درصدی را شاهد بوده است.
به گزارش روزنامه گلف دیلی نیوز، فدراسیون اتاق های بازرگانی آلمان افزود: در حدود 50 شرکت آلمانی شعبی در ایران دارند و بیش از 12 هزار شرکت نیز نمایندگانی به ایران فرستاده اند. همچنین ایران بزرگ ترین بازار کالاهای صادراتی آلمان در خاورمیانه طی سال گذشته بوده است به طوری که آلمان کالاهایی به ارزش بیش از 4 میلیارد و 400 میلیون یورو (پنج میلیارد و 600 میلیون دلار) به این کشور صادر کرده است.
اما این فقط یک سوی ماجرای رویارویی هسته ای غرب با ایران است. همزمان با شدت گرفتن دوباره بحث تحریم های اقتصادی ایران، دیروز علی احمدی ـ نماینده مجلس هفتم ـ به خبرگزاری موج گفت که مجلس آ ماده است تا در صورت تحریم ایران هرگونه نظارت بازرسان را متوقف کند. اقدامی که به طور حتم می تواند جریان دیپلماسی هسته ای ایران را وارد فاز تازه ای کند. البته در نقطه مقابل نماینده ایران در اوپک با قاطعیت اعلام کرد که ایران تحریم نمی شود اما معاون اقتصادی وزارت امور خارجه در نخستین همایش اقتصادی و بین المللی ایران به نوعی پروژه تحریم را دور از ذهن ندانست و خاطرنشان ساخت که ایران در صورت تحریم شرایط مناسبی خواهد داشت.
او یادآور شد برای ایستادن در مقابل تحریم سناریوهای متفاوتی طراحی شده است. اما در همایش اقتصادی و بین المللی ایران غلامحسین نوذری با اشاره به خلیج فارس از امنیت انرژی در جهان سخن گفت که به نحوی وابسته به امنیت انرژی در منطقه خلیج فارس و تنگه هرمز است. به نظر می رسد این نگاه مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران نقطه عطف ماجرای تحریم و مقابله اقتصادی با ایران باشد. ماجرایی که اگر شکل بگیرد به باور کارشناسان ایران می تواند از طریق بستن تنگه هرمز تراژدی تحریم را به زیان غرب کلید بزند.
نوذری خاطرنشان ساخت: از 30 میلیون بشکه تولید نفت اوپک 24 میلیون بشکه آن از تنگه هرمز میگذرد.
به گزارش مهر، غلامحسین نوذری در سمینار نقش ایران در فرآیند همکاری های بینالمللی گفت: موقعیت استراتژیک ایران چه از لحاظ جغرافیایی و چه در حیطه انرژی اهمیت ویژه ای برای این کشور به وجود آورده که این دو ویژگی مهم در بسیاری از موارد با مسائل سیاسی به هم آمیخته و موقعیت ژئوپلیتیک آن را تقویت میکند.
وی اضافه کرد: قرار گرفتن در میان دو منطقه غنی از انرژی یعنی خلیج فارس و دریای خزر شاید مهم ترین ویژگی های ایران در عرصه جهان باشد در حالی که خود به یکی از بزرگ ترین ذخایر نفت و ذخایر جهان تکیه کرده است.وی با اشاره به آخرین آمار ذخایر نفت وگاز ایران گفت: بر اساس آخرین گزارش ها، میزان ذخایر نفت خام ایران بیش از 137 میلیارد بشکه و حجم ذخایر گاز طبیعی 28 تریلیون متر مکعب است.
نوذری درباره موقعیت استراتژیک ایران اضافه کرد: برخورداری از طولانی ترین ساحل در امتداد خلیج فارس و دریای عمان و اشراف بر تنگه استراتژیک هرمز از یک سو و همسایگی با کشورهای نفت خیز و گازخیز حوزه خزر و آسیای میانه و قفقاز از سوی دیگر و نزدیکی به اروپا از طریق شمال غرب موقعیت استراتژیک ایران را برجسته تر می کند.معاون وزیر نفت تاکید کرد: از طرفی روند رو به رشد تقاضای انرژی در جهان حکایت از آن دارد که کشورهای دارنده آن ذخایر تا چه حد مسئولیت تامین آن را در جهان دارا هستند و چنانچه ثبات و پایداری بازار را طالب باشیم این مسئولیت سنگینتر خواهد شد.
وی تاکید کرد: در همین حال کشورهای حاشیه خزر و دیگر همسایگان ایران می توانند منافع متقابل بسیار زیادی از موقعیت ممتاز ایران کسب کنند.
وی مسیر ایران برای ترانزیت نفت کشورهای حاشیه خزر را مهم ترین امتیاز دانست و گفت: یکی ازموانع مهم در توسعه میادین نفت و گاز کشورهای آسیای میانه و منطقه خزر عدم دسترسی آسان به بازارهای مصرف به دلیل دوری از آب های آزاد و نداشتن خطوط لوله انتقال کافی است و در میان مسیرهای مختلفی که برای دستیابی قزاقستان و ترکمنستان به آب های آزاد و بازارهای مصرف وجود دارد مسیر ایران از ارزان ترین راهها است.
وی ادامه داد: ایران برای کشورهای آسیای میانه می تواند شاهراه انرژی محسوب شود. اما فشارهای نیروهای خارج از این منطقه آنان را از این شاهراه محروم کرده است.وی تاکید کرد: صرف نظر از کشورهای شمالی ایران دیگر همسایگان نیز از ثبات و امنیت ایران بهره می برند. به گفته وی، حسن همجواری ایران با ترکیه، پاکستان و اخیرا عراق به قراردادهایی در زمینه همکاری های نفتی منجر شده که می تواند گسترش یافته و به ثبات منطقه کمک کند.