سیدمسعود جزایری
ناتوی فرهنگی، واژه جدیدی است که به لحاظ ابعاد راهبردی، پهنه قابل ملاحظه و تأثیرات گسترده آن، از قابلیت رایج شدن در ادبیات سیاسی در عرصه بین الملل برخوردار است؛ این امر البته رسالت اندیشمندان و صاحبان رسانه ها و تریبون ها را به منظور درک صحیح و سریع ابعاد چندگانه و پیچیده آن در یک فرآیند مدیریت شده که بتواند از حصارهای بلند رسانه های امپریالیستی و صهیونیستی عبور نموده و با کوتاه کردن فاصله میان پیام و مخاطب، وظیفه پیام رسانی خود را به انجام رساند، مضاعف می کند. بخصوص آنکه توجه داشته باشیم که اتاق فکر و پیاده نظام اعضاء «ناتو» همه تلاش حرفه ای خود را در عدم تحقق این مهم بکار خواهند گرفت.
پیش از این، موضوع «هجوم فرهنگی و شبیخون فرهنگی»، در جنگ نرم دشمن علیه نظام اسلامی را تجربه کرده ایم. اینک و در حرکتی گسترده تر با مسأله ای بنام ناتوی فرهنگی مواجه هستیم.
مقام معظم رهبری اخیراً و در جمع دانشگاهیان استان سمنان فرمودند:
«باندهای بین المللی زر و زور که برای تسلط بر منافع ملت ها سازمان نظامی ناتو راتشکیل داده بودند اکنون برای نابودی هویت ملی جوامع بشری و تحقق بیشتر اهدافشان در پی تشکیل ناتوی فرهنگی هستند تا با استفاده از امکانات زنجیره ای متنوع و بسیار گسترده رسانه ای سر رشته تحولات سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشورها و ملتها را به دست گیرند که باید هوشیارانه، این مسئله را زیر نظر داشت.»
اشاره ای به گذشته، راه فراروی را هموارتر می کند:
به رغم طرح مسأله «شبیخون فرهنگی» طی فاصله میان پیام، درک پیام و انتقال پیام، مدت زمان زیادی به طول انجامید و امر انتقال توسط دستگاههای فرهنگی و رسانه ای بجز موارد اندک از استراتژی، تاکتیک و برنامه های کوتاه مدت، میان مدت و دراز مدت برخوردار نبود.
- برخورد به هنگام با پیاده نظام و بومیان شبیخون فرهنگی صورت نگرفت.
- با توجه به نفوذ مهاجمین و تصرف و یا احاطه بر بخش هایی از بدنه تصمیم گیری و اجرایی کشور، امکان مدیریت فراگیر برای دفع حمله فراهم نگردید.
- سنگرسازی های متفرقه، در عین تأثیرگذاری در کند کردن و یا بعضاً متوقف ساختن دشمن، فاقد جامعیت قرارگاهی و طرح های منسجم و حساب شده و به ویژه مستمر و پر دامنه بود.
وجود و تعدد راه روهای نفوذ، مقاومت در برابر هجوم را با دشواریهای مضاعف مواجه ساخته بود.
- ...
در این مقاله نمی خواهیم به فهرست موانع و نارسائی ها و شرح و تحلیل آنها بپردازیم. مهم آنست که با نگاه به این پیشینه، راه پیش روی در مواجهه با موضوعی به نام «ناتوی فرهنگی» با دور اندیشی و مدیریت صحیح پیموده شود. بر این اساس بنظر می رسد اقداماتی چند در سرلوحه کار قرار گیرد:
طرح موضوع و ادبیات مسأله بطور روشن در معرض افکار عمومی آحاد مردم و جوامع و صاحبان اندیشه و مدیران مربوطه قرار گیرد.
پدافند در برابر هجوم و متقابلاً برنامه های آفند خودی طرح ریزی و سازمان دهی شود.
بدیهی است اکتفا به این مختصر تبیین کننده ابعاد مختلف موضوع نمی باشد و در این مجال صرفاً به کلیات بسنده شده است و تأکید می شود غفلت از عدم ایجاد«سامانه» مناسب در برخورد با این «هجوم» عواقب زیانباری بدنبال خواهد داشت که امید می رود با درایت مسئولین و متولیان امر برای این مهم چاره اندیشی شود.