امیر صدیقیان
رزمایش موشکی سپاه پاسداران طی روزهای اخیر برگزار شد، رزمایشی که عرصه دیگری برای به نمایش گذاشتن توان دفاعی و نظامی جمهوری اسلامی ایران به شمار می آید.
ارزیابی توسعه های تکنیکی و قابلیت های تاکتیکی که اخیراً در سیستم موشک های زمین به زمین سپاه پاسداران ایجاد شده از مهمترین اهداف رزمایش پیامبر اعظم (ص) 4 بود.
به باور اغلب ناظران سیاسی و استراتژیست های نظامی جهان، پیشرفت های ایران در حوزه تسلیحات و تجهیزات نظامی بویژه در عرصه موشکی طی 30 سال پس از پیروزی انقلاب همچنین بعد از جنگ تحمیلی عراق علیه ایران به نحوی چشمگیر و حائز اهمیت است که جمهوری اسلامی را به عنوان قدرت بزرگ منطقه، مطرح ساخته است.
نگاهی به تحلیل و تفسیرهای موسسات و کالج های نظامی و انستیتوهای مختلف امنیتی ایالات متحده و کشورهای اروپایی نشان می دهد که در کل منطقه خاورمیانه اخبار دفاعی هیچ کشوری و حتی مجموعه ای از کشورها به اندازه ایران، صفحات روزنامه ها، پایگاه های خبری، خبرگزاری ها و پژوهش های آکادمیک و بین المللی را به خود اختصاص نداده است.
با توجه به اهمیت توان دفاعی و موشکی کشورمان و بازتاب مستمر آن در محافل سیاسی ـ رسانه ای جهان ذکر چند نکته ضروری است.
1) ملت ایران از ابتدای پیروزی انقلاب اسلامی در سال 1357 به دلیل استقلال خواهی و شعار مبارزه با استثمار ملت های جهان از سوی برخی قدرت ها، طی 30 سال گذشته همواره با تهدیدات مختلفی از جمله تهدید نظامی مواجه بوده است. این تهدیدات پس از انقلاب اسلامی خود را در قالب ترور شخصیت های سیاسی، تحریک گروه های مختلف در نقاط مرزی و سپس تشویق و ترغیب رژیم بعثی عراق برای یک تهاجم و رویارویی نظامی نشان داد.
در هنگامه دوران جنگ تحمیلی بود که محافل خبری اروپا به دولتمردان خود درباره راه اندازی چنین جنگی اعلام کردند که اکنون باید دریافت که ملت ایران مخالف ظلم و تجاوز است، زیر بار ستم نمی رود و تحریک رژیم صدام برای تهاجم نظامی علیه چنین ملتی که منسجم و متحد در برابر آن ایستادند یک اشتباه بزرگ بود. آنان به اقدامات جوانان و مهندسان ایرانی در طول جنگ نیز اشاره کردند که در حالی که ایران تحت تحریم بود، در کارخانه های نظامی و تسلیحاتی دست به کار شدند تا خود تسلیحات مورد نیاز کشورشان را بسازند و البته موفق هم شدند. این موضوع به قدری حائز اهمیت بود که پایه و اصلی برای انجام موفقیت های بیشتر در عرصه دفاعی و نظامی شد.
2) «بزرگترین و پیشرفته ترین سلاح ها و تجهیزات نظامی در داخل خود ایران تولید می شود.» این کلیدی ترین جمله ای بود که 10 سال پس از پایان جنگ تحمیلی در گزارش کمیته دفاعی سنای امریکا خطاب به رئیس جمهور وقت این کشور آمده بود.
سرانجام آن همه پایمردی و ایستادگی در جنگ تحمیلی خود را نشان داده بود. سنای امریکا برای بررسی اوضاع دفاعی و توانایی نظامی ایران گروهی از نمایندگان خود را در کمیته دفاعی انتخاب کرده بود تا ببینند علی رغم انجام تحریم های مختلف، قدرت و اقتدار دفاعی ایران از کجا سرچشمه می گیرد.
امروز نیز کارشناسان ارشد نظامی امریکا به دولت این کشور از توانایی های ایران در تولید موشک هایی خبر می دهند که می تواند هر نیروی تهدیدکننده ای را در کل خاورمیانه و فراتر از آن نشانه رود.
در همین جا ذکر این نکته ضروری است که سیاست ها و اقدامات رژیم صهیونیستی و حمایت از آن به عنوان بخشی از سیاست های کلان ایالات متحده، همواره تهدیدی برای منطقه بویژه ایران محسوب شده و می شود. اقدامات نظامی و تجاوزات این رژیم به کشورهای منطقه به خوبی نشان از واقعیت چنین تهدیدی دارد اما پیشرفت های کنونی نظامی ایران باعث شده تا تحلیلگران واقع بین مسائل منطقه، همواره به سران تل آویو هشدار دهند که دوران تهدید و تهاجم نظامی به ایران به سر آمده و اکنون تمامی خاک اسرائیل در تیررس موشک های ایران قرار گرفته است.
به عنوان مثال اخیراً روزنامه صهیونیستی هاآرتص به تهدیدات بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل اشاره و اذعان داشت: «اسرائیل هر روز اقدام به تهدید علیه ایران می کند اما تا به حال جرات ارتکاب تهاجم را نداشته و البته گزارش موسسات معتبر نظامی نیز نشان می دهد که زیان حمله به ایران چقدر وسیع خواهد بود.»
این روزنامه ادامه داد: «همه می دانند پیشرفت های موشکی ایران آنچنان است که در صورت ارتکاب چنین اشتباهی نه شهرهای اسرائیل محفوظ خواهند بود و نه شهروندان آن.»
هاآرتص افزود: علاوه بر اسرائیل، امریکا نیز نگران چنین اقدامی است چرا که دولتمردان این کشور فکر می کنند اگر علیه ایران اقدامی نظامی راه بیندازند آنگاه منافعشان در منطقه از بین می رود.
3)امروز نیروهای مسلح ایران با تربیت متخصصان و آموزش های متعدد از یک سو و تجربیات ممتاز طی سال های اخیر توانسته اند با انجام چندین پروژه متعدد دقت موشک های تولیدی و بومی ایران را به بالاترین حد ممکن برسانند.
این اقدام با اتکا به نیروهای متخصص داخلی و انجام کارهای تحقیقاتی و پژوهشی صورت گرفته است.
جمهوری اسلامی امروز در حالی وارد دهه چهارم حیات خود می شود که با توان و همت کارشناسان داخلی خود بزرگترین، پیشرفته ترین و دقیق ترین سلاح ها و تجهیزات نظامی مورد نیاز خود را در داخل تولید می کند. به گفته مسئولان دفاعی و نظامی کشورمان، برخی از موشک ها و سلاح های مهم و استراتژیک امروز به مرحله تولید انبوه رسیده اند و برای مقابله با هرگونه تهدید احتمالی در آماده ترین وضع رزمی قرار دارند، بنابراین کاملاً بجاست که راهبرد اصلی کشور را خوداتکایی نامگذاری کنیم.
4)راهبرد نوین دفاعی کشور در طراحی، ساخت و به کارگیری انواع تجهیزات نظامی در 3 محور اساسی قابل ارزیابی است.
محور نخست تولید انواع سلاح هاست که از تولید تجهیزات انفرادی نیروها تا تولید پیشرفته ترین موشک های سطحی و زیرسطحی که برد برخی از آنها به 3 هزار کیلومتر می رسد، همچنین تولید جنگنده ها، انواع تانک، نفربر و ناوچه های موشک انداز را شامل می شود.
محور دوم، توجه ویژه به دفاع الکترونیک به عنوان پیشرفته ترین عرصه دفاعی است.
بهره گیری از انواع موشک ها و بمب های هدایت شونده و رادار گریز و استفاده از آخرین یافته های مهندسی الکترونیک در طراحی اتاق کنترل جنگنده های آذرخش و صاعقه از جمله دستاوردهای موفق متخصصان صنایع دفاعی در این عرصه به شمار می رود.
این موضوع ریشه درخواستن و توانستن متخصصان و دانش آموختگان جوان ایرانی برای فتح پیشرفته ترین صنایع و دستاوردهای مدرن در حوزه دفاعی دارد.
سومین محور، طراحی برنامه های دفاعی در چارچوب تهدیدهای عینی و احتمالی است.
براین اساس توجه همزمان به دفاع زمینی، دریایی و هوایی و انجام رزمایش ها و فناوری های متعدد برای مقابله با دشمن فرضی از جمله اولویت هایی است که در راهبرد کلان دفاعی قرار گرفته و توان رزمی نظامی کشور نیز در سال های اخیر در این چارچوب بازسازی و بهسازی شده است.
توجه به 3 محور مذکور همچنین نشان می دهد که سامانه دفاعی کشور صددرصد مستقل از سایر کشورهای خارجی است و با یک سیر مطلوب روبه مدرن و پیشرفته شدن است.
5)به رغم تبلیغات محافل سیاسی و رسانه ای امریکا و رژیم صهیونیستی مبنی بر تهدیدآمیز بودن توان نظامی ایران، راهبرد دفاعی کشورمان کاملاً جنبه بازدارنده دارد. نگاهی واقع بینانه به سیاست های ایران نشان می دهد که تهران همواره در مناسبات بین المللی و منطقه ای خود مشی مسالمت آمیز را دنبال کرده و در پی ایجاد ثبات در منطقه بوده است.
جالب آنجاست که گاه برخی از دولتمردان امریکا و اروپا نیز اذعان دارند که جمهوری اسلامی ایران نظامی صلح طلب است که هیچگاه طی سالیان گذشته به کشوری تهاجم نداشته است. به علاوه سرانه بودجه نظامی ایران از بسیاری از کشورها از جمله کشورهای حاشیه خلیج فارس همواره کمتر بوده است.
بنابراین باید گفت که برگزاری رزمایش های نیروهای مسلح کشورمان علاوه بر انجام اقدامات موثر در جهت افزایش قدرت و اقتدار، راهبرد بازدارندگی و مقابله با تهدیدات احتمالی، توازن قوا و ثبات امنیتی در منطقه را دنبال می کند.
مجموعه این رزمایش ها این واقعیت را آشکار کرده که نیروهای مسلح ایران با ارزیابی دقیق شرایط حاکم بر منطقه، حفظ آمادگی و تقویت توان دفاعی و عملیاتی خود را امری ضروری و نقطه قابل اتکا در خنثی کردن توطئه های احتمالی دشمنان می دانند، به همین دلیل نیز حرکت در مسیر توسعه و تقویت بنیه علمی و عملیاتی را به اصلی پایدار در وظایف سازمانی می نگرند و در این چارچوب عمل می کنند.
از سوی دیگر استراتژی حاکم بر عملکرد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران، این واقعیت را اثبات کرده، که این نیروها ضمن آن که به دفاع از مرزهای کشورمان به عنوان یک اصل اجتناب ناپذیر می نگرند، توان دفاعی آنان، مهمترین عامل تضمین صلح و امنیت در منطقه است؛ موضوعی که نیرویی اطمینان بخش برای کشورها و ملت های منطقه نیز به شمار می رود.