تاریخ انتشار : ۰۵ آذر ۱۳۸۸ - ۰۸:۱۸  ، 
شناسه خبر : ۱۲۴۴۵۶
تحلیلی بر انتخابات فراکسیون اصولگرایان مجلس؛
گزارش از: عباس کلاهدوز مقدمه: همواره پس از تشکیل ادوار مختلف مجلس فراکسیون‌های اکثریت و اقلیت با توجه به ترکیب سیاسی مجلس در آن دوره اعم از جناح‌های موسوم به راست یا چپ که بعدها به اصولگرا و اصلاح طلب تغییر نام داد، تشکیل می‌شود. در تمامی ادوار مجلس گاه اصولگرایان صاحب اکثریت مجلس شده و در مقابل اصلاح طلبان اقلیت آن بوده‌اند و یا در مقاطعی بر خلاف این امر در پارلمان حاکم بوده است. بر این اساس، اگر چه مجلس فراکسیون‌های مختلفی با شرح وظایفی مشخص را در درون خود جای داده، اما دو فراکسیون اصلی مجلس یعنی فراکسیون‌های اکثریت و اقلیت برای خود همواره کارکردی سیاسی و شبه حزبی قائل بوده‌اند. علی اصغر زارعی نماینده مردم تهران و عضو مرکزیت فراکسیون اکثریت (اصولگرایان) مجلس هشتم در این زمینه به خبرنگار پارلمانی فارس می‌گوید: "چون فراکسیون اصولگرایان دارای کارکردی سیاسی و نیز شبه حزبی است، ضرورتی ندارد تا ریاست مجلس همزمان ریاست بر این فراکسیون را بر عهده داشته باشد ". با این وصف؛ عمده‌ترین کارکرد فراکسیون اکثریت و اقلیت مجلس پرداختن به امور سیاسی است که این امر طبیعتا در اعلام مواضع رسمی در برابر اتفاقات و رخدادهای سیاسی متبلور و نمایان می‌شود.

ساختار فراکسیون اکثریت (اصولگرایان)
فراکسیون اصولگرایان از مجمع عمومی شامل 220 نماینده اصولگرا، مجامع استانی و شورای مرکزی تشکیل می‌شود.
بر این اساس شورای مرکزی این فراکسیون که هم اکنون از 44 نماینده متشکل شده است، محور اتخاذ سیاست‌ها و راهبردهای این فراکسیون سیاسی محسوب می‌شود.
همچنین این فراکسیون دارای کمیته‌های تخصصی همچون روابط خارجی، سیاست داخلی، فرهنگی اقتصادی و نیز غیره است.
رئیس این فراکسیون براساس آرای نصف به علاوه یک اعضای شورای مرکزی انتخاب می‌شود.
چگونگی ورود نمایندگان اصولگرا به شورای مرکزی
هر استانی به میزان تعداد نمایندگان خود در مجلس می‌تواند در شورای مرکزی فراکسیون اصولگرایان عضو داشته باشد.
نمایندگان اصولگرا در مجمع استانی خود کاندیدا می‌شوند و پس از کسب حد نصاب رای نمایندگان هم استانی خود به عضویت در شورای مرکزی فراکسیون اصولگرایان درمی‌آیند.
به طور نمونه، هفته گذشته مجمع نمایندگان اصولگرای شهر تهران همزمان با سایر مجامع استانی نمایندگان اصولگرا جهت انتخاب 5 تن از نمایندگان خود برای عضویت در شورای مرکزی فراکسیون اصولگرایان تشکیل جلسه داد، که از این میان 29 نماینده اصولگرای شهر تهران، 5 نفر از نمایندگان این شهر طی انتخاباتی، راهی شورای مرکزی این فراکسیون شدند.
لاریجانی و ریاست همزمان وی بر مجلس و فراکسیون
چندی پس از تشکیل مجلس هشتم که اکثریت نمایندگان آن اصولگرا هستند، دغدغه‌ها برای ریاست بر فراکسیون اکثریت (اصولگرایان) این مجلس میان نمایندگان اصولگرا نمایان شد.
با توجه به مکانیزم اضلاع سه گانه اصولگرایان در انتخابات مجلس هفتم و هشتم که متشکل از اضلاع جمعیت ایثارگران انقلاب اسلامی، جمعیت رهپویان انقلاب اسلامی و اصولگرایان تحول خواه، جبهه پیروان خط امام و رهبری و نیز رایحه خوش خدمت (حامیان دولت) بود این ساز و کار برای فراکسیون اصولگرایان نیز پیشنهاد شد که علی رغم احتمال کاندیداتوری حسینیان، ابوترابی، صدر و نیز آقا تهرانی برای ریاست این فراکسیون با تلاش برخی از افراد بانفوذ مجلس هشتم، مسئله ریاست فردی فراجناحی که دارای نگره‌های جامع الاطراف است،برای فراکسیون اصولگرایان مجلس هشتم مطرح شد.
از این رو در 26 شهریور ماه سال گذشته انتخابات رئیس و هیئت رئیسه اول فراکسیون اصولگرای مجلس هشتم برگزار و علی لاریجانی به عنوان رئیس، محمد رضا باهنر و شهاب الدین صدر به عنوان نواب رئیس، علی اصغر زارعی، محمد رضا میرتاج الدینی، سید جاسم ساعدی و بادامچیان به عنوان کارپرداز و نیز محمدحسن ابوترابی فرد به عنوان سخنگوی این فراکسیون برگزیده شدند.
انتخابات دوره دهم ریاست جمهوری
برگزاری انتخابات دهمین دوره ریاست جمهوری با توجه به شرایط خاص خود، موجب شد تا از ماه‌ها قبل از برگزاری این رخداد ملی، مجلس به تبع آن آبستن موضع گیری‌ها، رایزنی‌ها و اعلام بیانیه‌های سیاسی در حمایت از نامزدهای آن دوره از انتخابات باشد.
اما در این میان عدم موضع گیری صریح و شفاف برخی اصولگرایان در مهمترین و بزرگترین فراکسیون مجلس (اصولگرایان) که در آن مقطع رئیس مجلس همواره بر این مطلب تاکید می‌کرد که چون ریاست همزمان فراکسیون با مجلس را بر عهده دارد، نمی‌تواند درباره کاندیداها و مسائل انتخاباتی به دلیل آنکه اقدامات وی به حساب ریاستش بر قوه مستقل بر قوه مجریه گذاشته می‌شود، اظهار نظر کند موجب شد تا انتقاد حامیان دولت نسبت به لاریجانی به عنوان رئیس فراکسیون اکثریت شدت یابد، تا جایی که پس از عدم صدور بیانیه در حمایت از احمدی نژاد، حدود 200 نفر از نمایندگان اصولگرا که بیش از 95 درصد از فراکسیون اکثریت را تشکیل می‌دهند، در قالب بیانیه‌ای از کاندیداتوری محمود احمدی نژاد در انتخابات ریاست جمهوری دهم بر خلاف نظر لاریجانی و برخی اعضا، حمایت کردند.
برخی موضعگیری‌های لاریجانی در حوادث پس از انتخابات که به اعتقاد شماری از نمایندگان اصولگرا فاقد اعلام نظر صریح به عنوان رئیس فراکسیون اصولگرایان بود، بار دیگر موجب شد تا نوک پیکان انتقادات جمعی از اصولگرایان مجلس به سوی رئیس فراکسیون اصولگرایان نشانه‌گیری شود.
اصلاح اساسنامه و ممنوعیت ریاست همزمان بر مجلس و فراکسیون
اگر چه پس از انتقاد به رئیس فراکسیون اصولگرایان، طرح جدایی ریاست همزمان بر مجلس و فراکسیون اکثریت به صورت پراکنده در میان برخی از نمایندگان عضو این فراکسیون مطرح می‌شد اما افزودن ماده‌ای به اساسنامه فراکسیون مبنی بر ممنوعیت ریاست همزمان مجلس و فراکسیون اصولگرایان اولین بار در هفته‌ای که گذشت به صورت رسمی از سوی حجت الاسلام رسایی نماینده مردم تهران و عضو این فراکسیون در میان خبرنگاران پارلمانی اعلام شد.
اسماعیل کوثری عضو شورای مرکزی فراکسیون اصولگرایان در این باره معتقد است " عملکرد فراکسیون اصولگرایان مجلس در یکسال گذشته عملکرد برجسته و شاخصی نبوده و برخی از اعضا تلاش کردند تا با استفاده از نام اصولگرایی خود را مطرح کنند، که می‌بایست در انتخابات آتی این مشکلات حل و ریاست بر فراکسیون اصولگرایان با ریاست مجلس جدا شود. "
ولی اسماعیلی دیگر عضو شورای مرکزی فراکسیون اصولگرایان نیز دراین باره به خبرنگار پارلمانی فارس می‌گوید: " کمیته‌های تخصصی فراکسیون اصولگرایان در سال گذشته به هیچ وجه فعال عمل نکردند و حتی برخی از این کمیته‌ها یک بار نیز تشکیل جلسه ندادند از این رو می‌بایست در انتخابات سال دوم هیئت رئیسه این فراکسیون ترکیبی جدید نسبت به سال گذشته جایگزین شود. "
نتیجه گیری
بعد از ظهر سه شنبه، انتخابات رئیس و هیئت رئیسه فراکسیون اصولگرایان در سال دوم مجلس هشتم برگزار می‌شود و تنها حجت الاسلام مرتضی آقا تهرانی عضو مرکزیت این فراکسیون رسما کاندیداتوری خود را برای تصدی ریاست بر فراکسیون اصولگرایان اعلام کرده است.
این در حالی است که به گفته حسن زمانی مشاور رئیس مجلس، لاریجانی نیز قطعا نامزد ریاست بر این فراکسیون خواهد بود.
به هر حال؛ به نظر می‌رسد با توجه به ترکیب شورای مرکزی فراکسیون اصولگرایان که حدود 60 درصد ترکیب آن نسبت به سال گذشته تغییر یافته است، فردا در انتخابات دومین دوره هیئت رئیسه این فراکسیون شاهد اتفاقات جدید در هیئت رئیسه این فراکسیون باشیم.