اسکار لافونتن رهبر حزب چپهای آلمان و رئیس فراکسیون این حزب در مجلس، اعلام کرد در دور بعدی تصمیم ندارد ریاست فراکسیون را برعهده گیرد و به زارلند، ایالت زادگاهش بازمیگردد. آیا این تصمیم راهگشای افق جدیدی است؟
اسکار لافونتن بیتردید یکی از رهبران مؤثر جنبش چپ در آلمان است. او سالها نخستوزیری ایالت زارلند را برعهده داشت. زمانی رهبر حزب سوسیال دمکرات بود و با گرهارد شرودر و یوشکا فیشر دولت ائتلافی با سبزها را تشکیل داد و خود مقام وزارت دارائی را برعهده گرفت. هنوز چند ماهی از عمر دولت نگذشته بود که در یک تصمیم جنجالی از همه سمتهای خود کناره گرفت.
انشعاب در سوسیال دمکراسی
هرچند استعفای لافونتن در آن زمان بعنوان انشعاب در سوسیال دمکراتها تفسیر نشد، اما در نهایت اختلاف نظر بین لافونتن و گرهارد شرودر - فرانک والتر اشتاینمایر باعث این استعفا بود. این اختلاف نظر بر سر برنامهای بود که در آن زمان از سوی فرانک والتر اشتاینمایر زیر عنوان "دستورالعمل ۲۰۱۰" تدوین و به اجرا گذاشته شد؛ برنامهای که در نهایت با تعدیل دولت رفاه، قصد داشت آلمان را برای چالش جهانیسازی آماده کند. کاهش خدمات دولت رفاه، کاهش مدت پرداخت بیمه بیکاری، افزایش سن بازنشستگی و چندین مورد دیگر همگی باعث نارضایتی بخش وسیعی از جناح چپ در حزب سوسیال دمکرات شدند.
مدتی بعد بازماندگان حزب حاکم در آلمان دمکراتیک که در حزب سوسیالیسم دمکراتیک تحت رهبری گریگور گیزی جمع شده بودند، با ناراضیان سوسیال دمکرات به وحدت رسیدند و حزب چپها را تشکیل دادند. لافونتن و گیزی به رهبری این حزب جدید انتخاب شدند. حزب چپها سپس در انتخابات گذشته برای نخستین بار به مجلس آلمان (بوندس تاگ) راه یافت و لافونتن در کنار گیزی ریاست فراکسیون را نیز برعهده گرفت.
شکست در انتخابات و نگاه سوسیال دمکراتها به چپ
سوسیال دمکراتها در انتخابات پارلمانی اخیر با کسب تقریبا ۲۳ درصد آرا سنگینترین شکست تاریخ حزب را متحمل شدند. این درحالی بود که حزب چپها در چند سالی که از تشکیل آن میگذرد موفق به کسب بیش از ۱۲ درصد از آرا شد.
سوسیال دمکراتها پیش از انتخابات هرگونه ائتلافی در سطح فدرال با حزب چپها را رد میکردند. بعد از انتخابات بحث در مورد گردش به چپ و نزدیکی به حزب چپها در بین سوسیال دمکراتها بالا گرفت. حال با کنارهگیری لافونتن از رهبری فراکسیون به نظر میرسد یکی از موانع اصلی این نزدیکی برطرف شده باشد.
با این حال کورت بک، رهبر سابق حزب و نخست وزیر ایالت راینلند فالتس، بیشتر برنامه حزب چپها را مانع نزدیکی میداند تا شخص لافونتن را و میگوید:« تا زمانی که چپها خواستار خروج فوری از افغانستان هستند، قرارداد اروپا را قبول ندارند و خواستار خروج از ناتو هستند، اصلا جای بحثی با آنها وجود ندارد.»
سایه لافونتن بر مذاکرات "سرخها" در زارلند
لافونتن پس از اعلام کنارهگیری از ریاست فراکسیون گفت که به عنوان رهبر حزب از زارلند به وظایف خود عمل خواهد کرد. این در حالی است که در حال حاضر احزاب سوسیال دمکرات، حزب چپها و سبزها در ایالت زارلند برای تشکیل یک دولت ائتلافی در حال مذاکره هستند.
آیا لافونتن میخواهد در آنجا مسئولیتی برعهده گیرد؟ وی در جواب این سئوال روز جمعه (۹ اکتبر) گفت:« با ۶۶ سال سن دیگر هیچ آرزوی شغلی ندارم.»
همزمان در همین روز فراکسیون جدید حزب چپها در بوندس تاگ با بیش از ۹۵ درصد آرا گریگور گیزی را به ریاست فراکسیون برگزید.