رنگ سبز آرامش را به همراه دارد
طباطبایی با اشاره به آیات 9 تا 13 سوره مبارکه نحل گفت: این آیات در رابطه با اوضاع و احوال طبیعت و نقش وحدت و رنگارنگ بودن در آن صحبت میکند. خداوند در آیه 13 میفرماید: «علاوه بر این، مخلوقاتی را که در زمین آفریده نیز مسخر فرمان شما ساخت، مخلوقاتی با رنگهای مختلف و در این نشانه روشنی است، برای گروهی که متذکر میشوند». رنگارنگ بودن نشانه یک مسأله مهم اجتماع است، زیرا اگر همه یکرنگ و یک جور باشند، خیلی از کارهای جهان روی زمین میماند.
وی افزود: براساس آیات و روایات، رنگ سبز دارای سه فایده مهم است. اولین فایده این رنگ، آرامشبخشی است. طبق آیات قرآن، لباس بهشتیها نیز به رنگ سبز است و این نشانگر شادی و نشاط اهالی بهشت است. در قرآن، همواره از سبزی و خرمی بهشت صحبت شده است و سبز بودن لباس بهشتیان به این معناست که مردم بدانند آرامش آنها در دیدن گیاهان و سبزی و خرّمی و پوشیدن لباس سبز است.
طباطبایی با بیان جایگاه سبزی و رنگ سبز در زبان فارسی قدیم گفت: وقتی کسی در فراق عزیزی میسوخت، برای دلداری به او میگفتند «جایش نزد شما سبز باد». همچنین ضربالمثل «برگ سبزی است تحفه درویش» نیز ریشه در آداب و رسوم ما دارد. چون در زمان قدیم دراویش از احترام ویژهای برخوردار بودند، مردم برای افتتاح دکان و حجره خود از آنها دعوت میکردند.
وی ادامه داد: در آن زمان معتقد بودند برای افتتاح دکان و حجره خود، اولین چیزی که میبرند، برگ سبزی باشد که نشانهای از برکت و خرمی بود. در زمان حال نیز برای افتتاح هر چیزی از تاج گل و دستههای گل استفاده میکنند. البته باید توجه داشت، هر گلی با هر رنگی، برای استفاده خاصی مناسب است.
این استاد اخلاق با بیان این که در زمان قدیم، گلفروشهای تهران نیز پنج نوع گل مختلف برای مراسم گوناگون مصرف میکردند، افزود: دستهگلی که برای عیادت بیماران میپیچیدند، از گلهای سفید و صورتی تشکیل میشد. برای مغازهدارها گل ارغوانی مصرف میشد و برای کدخدایان نیز گلهای زرد و قرمز استفاده میشد. حتی اولین دستهگلی هم که برای بلدیه برده شد از گلهای قرمز، زرد و بنفشه تشکیل شده بود.
امام رضا (ع) از لباسهای سبز رنگ استفاده میکرد
طباطبایی با تأکید بر اینکه سبزی و خرّمی در تاریخ و روایات با یکدیگر گره خوردهاند، افزود: دومین فایده رنگ سبز، منفعترسانی و سودمندی آن است. وقتی با رسیدن فصل بهار، زمین دوباره زنده و سبز میشود، زمینه منفعت و بروز و ظهور منافع بشری بهوجود میآید.
وی با اشاره به آیه 43 سوره مبارکه یوسف و تعبیر خواب عزیز مصر گفت: یوسف (ع) در تعبیر این خواب گفت که خوشه سبز، نشانه سال آباد شماست و خوشه خشک، نشانه سال بدبختی شماست. با توجه به این آیه، منفعترسانی از رنگ سبز برداشت میشود.
این استاد اخلاق با اشاره به آیه «مُتَّکِئِینَ عَلَى رَفْرَفٍ خُضْرٍ وَعَبْقَرِیٍّ حِسَانٍ» گفت: خداوند در این آیه میفرماید که بهشتیان بر بالش سبز و فرش نیکو تکیه زدهاند و از این آیه نیز منفعترسانی رنگ سبز برداشت میشود.
طباطبایی افزود: در قدیم، هرگاه فردی میخواست توانمندی خود را به رخ مردم بکشاند، از رنگ سبز استفاده میکرد تا نشان دهد برای مردم سودآور و منفعترسان است. همچنین آیه «... فَأَنبَتْنَا بِهِ حَدَائِقَ ذَاتَ بَهْجَةٍ ...» را نیز روی پلاکاردی مینوشتند و همچنین وقتی میخواستند ملکی بخرند، این آیه را برای فروشنده میبردند تا بگویند این معامله برای فروشنده منفعت دارد.
این کارشناس علوم دینی به داستان سبزپوشیدن امام رضا (ع) اشاره کرد و گفت: در آن زمان، عباسیان لباس سیاه میپوشیدند. دختر مأمون یعنی «امالفضل» نزد امام رضا (ع) رفت و از پوشیدن لباس مشکی گلایه کرد. امام (ع) فرمود: ای مأمون! لباس سیاه را رها کن و لباس سبز بپوش.
وی با بیان اینکه امام رضا (ع) نیز در اولین ملاقات خود با رجال مملکتی، لباس سبز پوشید، افزود: منظور امام این بود که ما لباس سبز پوشیدیم تا این جلسه به نفع همگان باشد. شعار حکومتها همواره نفعرسانی و سوددهی برای مردم بوده است.
رنگ سبز عامل ایجاد وحدت و یکپارچگی است
طباطبایی سومین فایده رنگ سبز را ایجاد وحدت و یکرنگی بیان کرد و افزود: نقش رنگ سبز در ایجاد وحدت و در کنار هم جمعکردن نیروهای مختلف جوامع بشری غیرقابل انکار است.
وی افزود: در یک باغ میوه، انواع میوههای رنگارنگ وجود دارد، اما آنچه در نگاه اول به چشم میآید، سبزی و خرمی یکدست باغ است.
این استاد اخلاق با بیان اینکه رنگ سبز بر جامعه حاکمیت دارد، افزود: در جامعه اختلافات گوناگونی وجود دارد، اما آنچه که مهم است این است که پوشش سبز، پوشش یکرنگی و همسویی بوده است و خواهد بود.
طباطبایی تصریح کرد: اگر بخواهیم حضور امام معصوم در جامعه را با رنگی نشان بدهیم، آن رنگ، رنگ سبز و عامل وحدت است. جامعه نیز همواره حد میانه است و با رنگ سفید نشان داده میشود. رنگ سرخ نیز به نظامیان و و نظمدهندگان تعلق دارد. در واقع، رنگهای پرچم ایران نیز از همین تفکرات سرچشمه گرفته است.
وی با اشاره به تاریخچه پرچم ایران گفت: این پرچم در زمان نادرشاه به شکل مثلث بود و در رأس آن، رنگ سبز به نشانه دانشمندان و علما، در میانه آن رنگ سفید به نشانه تجّار و در پایین آن نیز رنگ قرمز به نشانه نظامیان بود. این پرچم در زمان امیرکبیر به شکل مربع و سپس مستطیل تغییر شکل داد.
این استاد اخلاق اظهار داشت: اگر افرادی از رنگ سبز، آن هم در جایی که نشانه امامان معصوم و ائمه اطهار ماست، سوءاستفاده کردند و پیشینه آن را زیر سئوال بردند، باید مردم را آگاهی دهیم که در اصل قضیه اشکالی نیست و فقط گوینده آن موجه نیست.
اثر سبزهای تصنّعی نتیجهبخش نخواهد بود
طباطبایی در ادامه با انتقاد از تصنّعگرایی در خانوادههای امروزی گفت: متأسفانه امروزه به اندازهای که گل مصنوعی در خانهها هست، گل طبیعی وجود ندارد. در روایات داریم که اگر میخواهید دلتان شاد باشد، نهال غرس کنید. اگر در خانه مردم گلهای طبیعی وجود داشته باشد، حیات و زیبایی زندگی به آنها یادآوری میشود.
وی افزود: اگر مردم از مصنوعی بودن به حقیقتگرایی روی آورند، دیگر فریب شعارهای به ظاهر زیبایی مانند آزادی، عدالت و مانند اینها را نمیخورند. سبزی گلهای مصنوعی، نتیجه مطلوبی در پی ندارد، همانطور که علائم و شعارهای مصنوعی نیز نتیجهبخش نخواهد بود.
این استاد اخلاق در پایان برای تمام مردم زندگی سبز، شاد و خرّمی را آرزو کرد و افزود: امیدوارم مردم به طبیعت نزدیکتر شوند و از آن بهرههای معنوی بیشتری ببرند.