حسین علویراد
مجله اکونومیست معتبرترین نشریه اقتصادی جهان است. این مجله در هر شماره با اطلاعاتی که در اختیار دارد وضعیت اقتصادی کشورها را در سال و سالهای بعد تجزیه، تحلیل و پیشبینی میکند. اکونومیست آن قدر به کارشناسی و یافتههای خود اعتقاد دارد که آنها را در ابتدای هر سال میلادی در اختیار رسانهها و دولت قرار میدهد. این مجله 20 سال است که چنین ارزیابی را مورد درآمد سرانه، نرخ رشد، نرخ تورم و جمعیت 70 کشور جهان انجام میدهد. جدولی که در زیر میآید از مجله اکونومیست ژانویه 2006 استخراج شده است. حال که در روزهای پایانی سال 2006 به سر میبریم، اگر به دقت به پیشبینیهای مجله مذکور در 12 ماه پیش نگاه کنیم، درمییابیم که پیش بینیها محقق شده است. فایده مرور این جدول این است که به دستاندرکاران حوزه اقتصاد گوشزد میکند که به پیشبینیهای سال 2007 که کمتر از یک ماه دیگر آغاز میشود، توجه ویژهای نمایند و از این پیشبینیها در برنامهریزیهای اقتصادی استفاده به عمل آورند. جدول مقایسهای درآمد سرانه، نرخ رشد، نرخ تورم و جمعیت 14 کشور منتخب و مقایسه آنها با ایران که در واقع پیشبینی برای سال 2006 بوده و طبق سابقه کار این مجله کمتر اتفاق افتاده که در ارزیابیها دچار خطا شده باشد.
توضیح: رقم درآمد سرانه برحسب دلار و نرخ جمعیت برحسب میلیون نفر است.
همان طور که ملاحظه میکنید درآمد سرانه ایران، یک دهم درآمد سرانه کشورهایی مثل آلمان، فرانسه، ایتالیا، آمریکا و یک پانزدهم نروژ و سوییس است. از آن مهمتر این که نرخ تورم در کشور ما 10 برابر این کشورها است. بیشترین نقش در پیشرفت این کشورها شیوه مدیریت بوده است، نه منابع و تجهیزات. برعکس ایران با دارا بودن منابع عظیم گاز و نفت و... به دلیل مدیریت ناکارآمد و عدم بهرهگیری مناسب از روشهای علمی مدیریتی نسبت به دیگر کشورها عقب مانده است.
30 سال قبل، درآمد سرانه هر ایرانی 3000 دلار بود و آن قدر ریال ایران دارای ارزش بود که با 1500 تومان آن زمان میشد به دمشق، قاهره و مدینه سفر کرد، اما امروز که پس از 30 سال به پیشبینی اکونومیست درآمد سرانه هر ایرانی 2930 دلار است، اما حالا مشکل بتوان با 1500 تومان از میدان تجریش تا فرودگاه مهرآباد سفر نمود؟!