گروه سیاسی – محمدی: جرج دبلیو بوش که روز یکشنبه به دیدار دو روزهاش با رهبران کشورهای حوزه اقیانوس آرام پایان داد، از نخستین سفر خارجی خود پس از به دست آوردن دوباره کرسی ریاست جمهوری ایالات متحده برای بررسی چشماندازهای سیاست خارجی آمریکا در دوره دوم زمامداریاش استفاده کرد.
روزنامه آمریکایی واشنگتنپست روز گذشته در یادداشتی نوشت: بوش بیآنکه در سیاستهایش تغییری بدهد بر روی به کارگیری دیپلماسی تأکید دارد. سیاست خارجی بوش در دوره دوم ریاست جمهوری آمریکا بیشتر متوجه درگیر کردن کشورهای دیگر از طریق انعقاد معاهدات دیپلماتیک تازه است و در این راه قصد ندارد در سیاستهایی که در دوره اول ریاست جمهوریاش اسباب رنجش بسیاری از همپیمانان آمریکا را پدید آورد، نرمش نشان دهد.
در ادامه این یادداشت آمده است: بوش در حاشیه نشست سالانه مجمع همکاریهای آسیا – اقیانوسیه به صورت جداگانه با سران 10 کشور ملاقات کرده و از بسیاری از آنها دعوت کرد به واشنگتن بیایند و یا وعده داد که به کشورهای متبوع آنها سفر خواهد کرد. به این ترتیب برنامهریزی بوش برای سال آینده میلادی تا حدی به دستور کار یک وزیر خارجه شبیه است تا یک رییسجمهور.
بوش همراه با وینسنته فاکس، رییسجمهور مکزیک، صبح یکشنبه در برابر دوربینهای تلویزیونی حاضر شد و اظهار داشت به مکزیک، کشور همسایه ایالات متحده، گفته است که قصد دارد کنگره را تحت فشار بگذارد تا پیشنهاد او را مبنی بر فراهم آوردن شرایط قانونی موقت برای کارگران مکزیکی که بدون مجوز در آمریکا مشغول به کار هستند، بپذیرد. اغلب اعضای جمهوریخواه مجلس نمایندگان آمریکا با این درخواست موافق نیستند. بوش اوایل سال جاری میلادی این پیشنهاد را به کنگره ارایه داد اما به جایی نرسید با این وجود کاخ سفید اعلام کرده است که این موضوع را یکی از اولویتهای امسال در نظر خواهد گرفت.
بوش در این مصاحبه گفت: من به رییسجمهور فاکس گفتم که در مورد این مساله با کنگره مبارزه کردهام. من به او اطمینان دادم که خواسته ما رفتار توأم با وقار و احترام با مردم مکزیک است.
وینسنته فاکس که از مخالفان جنگ عراق است و عبارت «بوش در مورد مسایل عراق مسامحه کرده است» منتسب به اوست، بعد از گفتگو با بوش به خبرنگاران گفت که به روابطش با او بسیار خوشبین است. فاکس انتخاب دوباره بوش به ریاست جمهوری آمریکا را تبریک گفت و اعلام کرد که دو طرف اظهار امیدواری کردهاند در واشنگتن با یکدیگر ملاقات کنند (احتمالاً در اسفند یا فروردین آینده)...
گزارش واشنگتنپست حاکی است: بوش از این دیدارها برای انحراف توجهات از عراق استفاده کرد چرا که مسأله عراق بین او و بسیاری از دوستان و همپیمانان نزدیکش فاصله انداخته است. در این نشست، کاخ سفید در چند بیانیه به روشنی به این موضوع اشاره کرد. بوش به جای آنکه اهداف اصلی خود را بر موضوع نشست مجمع همکاریهای اقتصادی آسیا – اقیانوسیه متمرکز کند، بر ادامه فشارها بر ایران و کره شمالی برای کنار گذاشتن برنامه هستهایشان تأکید داشت زیرا پیشبرد این تفکر بدون مشارکت و همکاری همپیمانان ایالات متحده ممکن نیست.
وقتی خبرنگاران رسانههای شیلی در کنفرانس خبری یکشنبه شب بوش که در آن ریکاردو لاگوس، رییسجمهور شیلی و یک دیگر از مخالفان جنگ عراق، نیز حضور داشت، او را با عبارات تند و تیز مورد سئوال قرار دادند، بوش تازه به خاطر آورد که چه راه طولانی پیشرو دارد. خبرنگاران از بوش پرسیدند: با وجهه منفی کاخ سفید که پس از حمله به عراق در بیشتر نقاط جهان بوجود آمده است، چه میتوان کرد؟
بوش که در محوطه کاخ ریاست جمهوری شیلی به پرسشهای خبرنگاران پاسخ میداد، گفت به نظر لاگوس در موافق نبودن با او در ماجرای جنگ عراق احترام میگذارد با این حال حتی مخالفان او در این جنگ هم باید این دیدگاه را تصدیق کنند که دنیا با خلع صدام حسین از قدرت در شرایط بهتری به سر میبرد. بوش افزود: مسأله مهم موفقیت در عراق بود. مقامات عراقی روز یکشنبه اعلام کردند که انتخابات 30 ژانویه برگزار خواهد شد این در حالی است که بوش اشتباهاً زمان انتخابات را 30 ژوئن (تابستان آینده) عنوان کرده بود. بوش نخستوزیر موقت عراق، ایادی علاوی، را یک دموکرات لایق و قوی خواند و گفت: ایالات متحده آمریکا به راه خود ادامه خواهد داد. ما مأموریتمان را تمام میکنیم. آنچه ما در عراق انجام میدهیم کار درستی است و تاریخ این موضوع را ثابت خواهد کرد.
وقتی خبرنگاری به رشد روزافزون حضور چین در آمریکای لاتین اشاره کرد و از او پرسید برای تداوم نفوذ آمریکا در این منطقه چه کار خواهد کرد، بوش با خنده جواب داد که رشد خارقالعاده حضور چین در آمریکای لاتین امر مثبتی است و آن را کمکی برای کامیابی جهانی این منطقه میداند. بوش گفت که برخی از رهبران حاضر در نشست «اپک» نگران سقوط ارزش دلار آمریکا هستند. او ادامه داد: این حقیقت را تکرار میکنم که دولت در مورد دلار یک سیاست قوی دارد و بهترین راه برای تأثیرگذاری بر آنهایی که ارزش دلار را زیر نظر دارند، تعهد به کنار آمدن با کسر بودجه کوتاه و بلند مدت ماست.
واشنگتنپست رفتار بوش در نشست «اپک» را منعکس کننده تغییرات و اطلاحاتی میداند که بوش پس از پیروزی در انتخابات اخیر در یک کنفرانس خبری مشترک با تونی بلر، نخستوزیر انگلیس، اعلام کرده بود و بر آن مبنا قرار است نخستین سفر خارجی وی در سال آینده رفتن به اروپا باشد و از طرفی تعهد کرده است که روابط اروپا و آمریکا را تحکیم بخشد. به اعتقاد واشنگتنپست مشی تازه بوش برخاسته از یک ضرورت است. ارتشی بیش از حد گسترده و نظرات درهم و برهم افکار عمومی در مورد جنگ عراق از جاذبه جنگهای پیشگیرانه کاسته است و همراهان بوش در ماجرای کره شمالی، اصرار دارند که او در جهتی گام برندارد که به انزوای بیشتر دولت کره شمالی منجر شود. وضعیت بوش به صورت بالقوه گیج کننده است خاصه آنکه او برای همراهی و همکاری همپیمانانش و نیز دیگران، انگیزههای تازهای ایجاد نکرده است. حتی برخی از مقامات حکومت بوش اعتراف میکنند که دامن زدن به احساسات و تحرکات فزاینده ضد آمریکایی در سراسر جهان، «سیاست» بوش است نه «دیپلماسی» او.
یک مقام حزب جمهوریخواه در مورد سیاست کاخ سفید بیهیچ پردهپوشی میگوید: آنچه کاخ سفید میخواهد توسعه و تقویت معاهدات با دیگر کشورهاست، البته در جهت سیاست ایالات متحده. آنها تصور میکنند که بوش بعد از انتخابات برای درگیر ساختن کشورهای دیگر قدرت و نفوذ بیشتری دارد لذا قصد ندارند سیاستهای چهار سال گذشته خود را تغییر دهند. آنها سیاست خارجی یکجانبهای را که در چهار سال گذشته به مورد اجرا گذاشتهاند، موفق میدانند...