گروه سیاسی: دولت باید جنبش شناسایی نخبگان را ایجاد کند
صاحبنظر امور سیاسی گفت: نخبگان باید در بهینهسازی امور کشور شاهد نقش خودشان باشند و احسان هویت و اثربخشی کنند.
مسعود رضایی، صاحبنظر امور سیاسی و عضو دفتر مطالعات و تدوین تاریخ معاصر درخصوص تعامل دولت و نخبگان گفت: به طور کلی جریان بهرهگیری از علم و عالمان در کشور ما آنگونه که باید باشد، نبوده است، در مورد بهرهگیری از نخبگان، سخنرانی زیاد میشود و حرف زیاد گفته میشود ولی فرهنگ علمی استفاده از نخبگان وجود ندارد.
وی افزود: توجه به نخبگان و فرهنگ استفاده از نخبگان در تصمیمسازیها باید علاوه بر راس دولت در بدنه دولت هم به وجود بیاید و وقتی شایستهها در هر زمینهای مدیریت را به دست بگیرند چون شأن و اهمیت علم و عالم را خوب درک میکنند، با درک و باور این اصل مهم، بخش مهمی از مشکلات حل میشود.
صاحبنظر امور سیاسی در ادامه تصریح کرد: باید «جنبش ملی شناسایی نخبگان» در کشور ایجاد و بانک اطلاعاتی نخبگان در دولت تشکیل شود.
رضایی سپس به آفات پیشروی جنبش شناسایی نخبگان اشاره کرد و گفت: البته آفتی که وجود دارد، وجود «نخبه نماها» میتواند باشد که اگر واقعاً شایستگان در حلقههای اولیه تصمیمگیری حضور داشته باشند میتوان جلوی این آفت را هم گرفت.
این صاحبنظر امور سیاسی افزود: نخبگان باید در بهینهسازی امور کشور شاهد نقش خودشان باشند و احساس هویت و اثربخشی کنند.
رضایی با ذکر این نکته که «نخبگان نباید مجبور به ورود در عرصه باندبازیها و جریانهای سیاسی شوند»، گفت: نگاه ملی و فراجناحی بسترساز بالندگی و شکوفایی نخبگان و اصلاح و اداره امور کشور است. نباید نخبگان از فرط ناچاری به دلالی سیاسی و رسیدن به قدرت و ثروت از راههای میانبر فکر کنند؛ ایجاد محیط سالم و بیدغدغه و تامین نیازهای اولیه نخبگان یک اصل مهم مدیریتی محسوب میشود.
رضایی در پایان تاکید کرد: در صورتی که از تجربه و تخصص و علم نخبگان استفاده نشود، این احتمال وجود دارد که نخبگان براساس روحیه خاص خود، دچار سرخوردگی شوند و در قبال امور کشور، روحیه منفیبافی پیدا کنند که این هم آسیبی جدی برای دولت و نظام خواهد بود.
اداره کشور در گرو تعامل با نخبگان است
سلیمینمین صاحبنظر امور سیاسی گفت: اگر تیم اولیه نخبگان دولت جدید با دیگر نخبگان تعامل نکنند، به تدریج توانشان را از دست میدهند و دچار نارسایی در قابلیتهای فکری و نظری شده و از تولید فکر بازمیمانند.
عباس سلیمینمین مسئول دفتر مطالعات و تدوین تاریخ معاصر و صاحبنظر امور سیاسی اظهار داشت: علیالقاعده هر دولتی متشکل از تعدادی عناصر برجسته سیاسی است که با تولید فکر و برنامه و استراتژی موفق شدهاند پیروز انتخابات شوند و دولت تشکیل دهند.
وی افزود: اما اگر اتصال محکم و ارتباط منطقی این تیم اولیه دولت با سایر نخبگان و عناصر صاحب فکر و توانمندی برقرار نشود، این تیم به تدریج توانشان را از دست میدهند و دچار نارسایی در قابلیتهای فکری و نظری میشوند، چون درگیر کارهای اجرایی و روزمره میشوند و از تولیدفکر باز میمانند.
سلیمی نمین گفت: ارتباط با نخبگان میتواند دولت را از یک عقبه قوی در مسایل مختلف برخوردار کند و فقدان این ارتباط پیامدهای کاملاً خسارتباری برای کشور و مدیریت کلان جامعه دارد.
این فعال سیاسی ضمن مردود دانستن نگاه تکبعدی به تودهها و فراموشی نخبگان اظهار داشت: حتی اگر بپذیریم که مخاطب اصلی دولت، تودهها باشند، نخبگان یکی از راههای ارتباط با دولت هستند.
وی در پایان تاکید کرد: نخبگان جزو گروههای مرجع در جامعه محسوب میشوند و اصلاح امور و چرخش و اداره امور کشور بدون همکاری و همفکری و تعامل با آنها ممکن نیست.
حلقه نخبگان مرتبط با دولت باید متنوعتر شود
سیدعلی ریاض، نماینده مردم تهران با اشاره به نقش خاص وزیران در برقراری ارتباط دولت و نخبگان، گفت: وزیران باید در ارتباط و تعامل با نخبگان عزم خود را جزم کنند و شروع به مقدمهسازی برای این تعامل کنند.
دکتر سیدعلی ریاض با بیان اینکه نخبگان و اصولاً فرهنگ نخبهمحوری، مسیر پیشرفت یک جامعه محسوب میشوند، افزود: نخبه به معنای صاحبفکر و اندیشه آزاد هرگاه به حیطه تصمیمگیریهای جامعه وارد شوند، منشاء رشد و ترقی و ارتقای جامعه خواهند بود.
وی در خصوص تعامل دولت نهم با نخبگان گفت: دکتر احمدینژاد خود نخبه محسوب میشود و استاد دانشگاه است، در ایام انتخابات، یکی از شعارهای مهمشان، «استفاده از نخبگان در تصمیمگیریهای کشور» بود و وزرایی که انتخاب شدند، از همین نخبگان بودند.
ریاض با اشاره به این که دولت از نخبگان استفاده کرده است، اظهار داشت: با این حال به نظر میرسد حلقه نخبگانی که با دولت همکاری و همفکری و تعامل میکنند، باید وسیعتر، متنوعتر و متعددتر باشد و من مطمئنم که دکتر احمدینژاد این مهم را از نظر دور ندارد.
عضو هیات رییسه کمیسیون اصل نود ادامه داد: من این شائبه را که احمدینژاد اهل تعامل با نخبگان نیست، رد میکنم، هنوز عمر دولت نهم سه ماه است و در مرحله استقرار دولت هستیم و حتی هنوز وزیر نفت کابینه مشخص نیست.
ریاض با تاکید بر این که باید به دولت فرصت داد، گفت: یکی از مهمترین کانالهای ارتباط دولت با نخبگان، وزیران هستند و وزیران باید در ارتباط و تعامل با نخبگان عزم خود را جزم کنند و شروع به مقدمهسازی برای تعامل کنند.
تعامل دولت و نخبگان عملاً وجود ندارد
دکتر افروغ نماینده مردم تهران در مجلس اسلامی گفت: نگاه تودهوار به مردم و اصطلاحاً نگاه «پوپولیستی» منجر به بالا رفتن انتظارات میشود و چچون امکانات کافی وجود ندارد، باعث شکاف در جامعه میشود و اگر افرادی نباشند که این شکافها را توجیه کنند –که این وظیفه نخبگان است- ادامه این روند به شورشهای اجتماعی میانجامد.
دکتر عماد افروغ رئیس کمیسیون فرهنگی مجلس درخصوص تعامل دولت و نخبگان اظهار داشت: نمود این تعامل، نمود قابل توجهی نیست، ممکن است تعاملی هم باشد اما هیچکس حتی نخبگان از آن اطلاع ندارند.
وی افزود: به نظر میرسد تعامل درخوری وجود ندارد و نخبگان به این قضاوت رسیدهاند که یا اصولاً تعاملی در کار نیست یا در حد قابلقبول و جدی گستردهای نمیباشد.
این استاد دانشگاه گفت: اینطور شایع شده است که مخاطب دولت نهم، بیش از آنکه نخبگان باشند تودهها هستند، البته این اشکال ندارد که نخبگان هم جزو تودهها «منظور» شوند، اما این نوع تلقی نباید به این منجر شود که «خواص» نادیده گرفته شوند و «با نگاه تودهوار» به تودههای مردم نگاه کنیم.
افروغ توضیح داد: نگاه تودهوار به مردم و اصطلاحاً نگاه «پوولیستی» منجر به بالارفتن انتظارات میشود و چون امکانات کافی وجود ندارد، باعث شکاف در جامعه میشود و اگر افرادی نباشند که این شکافها را توجیه کنند –که این وظیفه نخبگان است- ادامه این روند به شورشهای اجتماعی میانجامد.
رئیس کمیسیون فرهنگی مجلس هفتم در ادامه با اشاره به «خطرات نگاه تکبعدی به تودهها» گفت: پر کردن شکاف توده و حکومت وظیفه نخبگان است و اگر در فرآیند تصمیمگیری و تصمیمسازی، نخبگان را به حساب نیاوریم، در زمان ایجاد حوادث اجتماعی و بروز شکافها، نخبگان هم به فریاد ما نخواهن رسید که این مساله خطرناکی است.
این استاد دانشگاه و صاحبنظر امور سیاسی افزود: باید همه اقشار و گروههای اجتماعی مورد خطاب دولت باشند، چون جامعه از افراد مختلف و گروههای متنوع تشکیل شده است و حتی اگر جهتگیریهای کلان را میخواهند به سمت و نفع تودهها بگیرند، باید مطمئن باشند که این نگاه و جهتگیری از مجرای نخبگان باشد و دور زدن نخبگان حرکتی سست و سطحی است.
افروغ، وظایف «نخبگان» در جامعه را «شرکت در تصمیمسازیها، تصمیمگیریها، برنامهریزیها، تامین امکانات و توجیه برنامهها و پر کردن شکاف امکانات-انتظارات» توصیف کرد و گفت: نقش نخبگان ولو در حد توجیهپذیر کردن این شکافها، بسیار مهم است و دولت همواره نیاز به توجیه خود و بازتولید مشروعیت خویش دارد و این کار از نخبگان برمیآید.
نماینده مردم تهران خاطرنشان کرد: بنده شخصاً به عنوان یک فرد از جریان اصولگرا که در رایآوردن احمدینژاد هم به سهم خودم ایفای نقش کردم، هیچ مشورتی با من نشد، البته مساله من نیستم، با امثال بنده که زیاد هستند و من با آنها مرتبط هستم، هم مشورتی انجام نشد. جالب اینجا است که ما به عنوان طیفی که هوادار احمدینژاد بودند، شناخته شده بودیم.
رئیس کمیسیون فرهنگی مجلس ادامه داد: الان مرتب در معرض سوال مردم هستیم که چرا به دولت کمک نمیکنید؟ چرا به دولت مشورت نمیدهید؟ اگر ما ساکت بشویم، ادای وظیفه نکردیم و اگر فریاد بزنیم و اشکالات را بگوییم میگویند سهمخواهی کردیم! پس کاری که ما میتوانیم بکنیم این است که فریادمان را میزنیم ولی قسم هم میخوریم که سهمخواهی نمیکنیم، قضاوت با خدا و مردم.
افروغ در پایان اظهار داشت: سهم ما بندگی و ادای وظیفه مسلمانی و نمایندگی مجلس است که الحمدلله گرفتهایم، وقتی از ما مشورت نمیخواهند مجبوریم که یکطرفه هشدار بدهیم، نصیحت کنیم و مشورت بدهیم.