ششمین رئیس‌جمهور

در نهمین انتخابات ریاست جمهوری , آقای محمود احمدی نژاد به عنوان ششمین رئیس جمهوری اسلامی ایران برگزیده شده است . طی سالهای پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران تاکنون 25 بار به آرا مردم مراجعه شده است . از برگزاری اولین همه پرسی که در 12 فروردین 58 برای برقراری نظام جمهوری اسلامی در کشور ترتیب یافت , تا نهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری که در سوم تیر ماه جاری به ثمر نشست حدود 25 بار به اراده و انتخاب مردم مراجعه شده که شامل رفراندوم جمهوری اسلامی , انتخابات مجلس خبرگان , انتخابات دو مرحله ای هر یک از دوره های مجلس شورای اسلامی , انتخابات میاندوره ای مجلس , انتخابات شوراها و انتخابات ریاست جمهوری بوده است .
بنابراین طی 26 سال پس از پیروزی انقلاب , به طور متوسط سالی یکبار به آرا مردم رجوع شده است . حتی شکل گیری و پیروزی انقلاب و سقوط رژیم ستمشاهی نیز به نوعی مراجعه به آرا مردم بوده است . از این منظر , باید گفت مردم گرائی پدیده ای است که عمری به درازای عمر انقلاب دارد.
از مجموع همه پرسی ها و انتخابات برگزار شده , 9 مورد آن مربوط به انتخابات ریاست جمهوری بوده و مردم ایران در روز سوم تیر جاری برای نهمین بار جهت گزینش فرد اصلح خود برای احراز مقام ریاست جمهوری به پای صندوقهای رای رفتند.
اولین انتخابات ریاست جمهوری
اولین انتخابات ریاست جمهوری در ایران روز 5 بهمن 1358 به فاصله یک سال پس از پیروزی انقلاب اسلامی برگزار شد. این انتخابات در شرائطی برگزار شد که دولت موقت مهندس مهدی بازرگان تحت تاثیر تبعات اشغال لانه جاسوسی استعفا داده بود و مدیریت نظام بر عهده شورای انقلاب محول شده بود. دکتر ابوالحسن بنی صدر , سید احمد مدنی , دکتر حسن حبیبی , داریوش فروهر , دکتر صادق طباطبائی , دکتر محمد مکری , دکتر کاظم سامی و صادق قطب زاده کاندیداهای اصلی اولین دوره انتخابات ریاست جمهوری بودند. در این انتخابات از مجموع بیش از 14 میلیون رای ماخوذه بنی صدر با بیش از 10 میلیون رای به عنوان نخستین رئیس جمهوری انتخاب شد.
بنی صدر فارغ التحصیل رشته اقتصاد از دانشگاههای فرانسه بود . او که 20 سال از عمر خود را تا زمان پیروزی انقلاب اسلامی ایران در کشور فرانسه گذرانده بود , در بهمن 1357 با هیئت همراه امام خمینی به تهران آمد و با مصاحبه ها و مناظره های سیاسی خود تلاش کرد چهره خویش را در جامعه شاخص گرداند.
ریاست جمهوری بنی صدر رسما از روز 15 بهمن 1358 که وی در برابر امام خمینی سوگند یاد کرد , آغاز شد. در مراسم تنفیذ ریاست جمهوری , امام خمینی طی سخنانی فرمودند : « من از آقای بنی صدر می خواهم که مابین قبل و بعد از ریاست جمهوری در احوال روحی ایشان تفاوتی ایجاد نشود. »
امام افزودند : « تنفیذ و نصب اینجانب و رای ملت مسلمان ایران محدود است به عدم تخلف ایشان از احکام مقدسه اسلام و تبعیت از قانون اساسی . » با این حال و علیرغم این هشدارها ریاست جمهوری بنی صدر تنها 17 ماه به طول انجامید . زیرا وی در طول این مدت از یکسو با میدان دادن به منافقین و دیگر گروههای ضد انقلاب سبب تقویت آنان گردید و از سوی دیگر در برابر اکثر مصوبات مجلس شورای اسلامی , قوه قضائیه , شورای نگهبان و برخی دیگر از نهادهای برخاسته از انقلاب ایستادگی کرد. بنی صدر با تکروی ها و انحصارطلبی ها و قانون شکنی هائی که انجام داد , ذهن نیروهای معتقد به انقلاب و نظام جمهوری اسلامی را نسبت به خود بدبین کرد و همچنین با توجه به کارشکنی هائی که وی در جبهه های جنگ از خود نشان داد و بالاخره ستمها و جفاهائی که در حق چهره های دلسوز انقلاب از جمله شهید مظلوم دکتر بهشتی انجام داد , امام و مردم همه نسبت به وی دلسرد و ناامید شدند. این سابقه سبب شد امام خمینی طی حکمی بنی صدر را از سمت فرماندهی کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران برکنار سازند.
متن حکم کوتاه امام خمینی چنین بود « بسم الله الرحمن الرحیم ـ ستاد مشترک نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران ـ آقای ابوالحسن بنی صدر از فرماندهی نیروهای مسلح برکنار شده اند ـ روح الله الموسوی الخمینی ـ 1360,3,20 »
این اقدام امام خمینی به خاطر عدم شایستگی و صلاحیت بنی صدر در مقام فرماندهی نیروهای مسلح به ویژه در شرائط جنگی و همچنین حمایت او از سازمان تروریستی منافقین و نقش وی در میدان دادن به این سازمان در عرصه اجتماعی و سیاسی کشور بود. چند روز پس از این برکناری بود که ساختمان مرکزی حزب جمهوری اسلامی توسط منافقین در جریان یک بمب گذاری منفجر شد و آیت الله بهشتی همراه با 72 نفر از مسئولان مملکتی در آن به شهادت رسیدند. پس از این حادثه بنی صدر تا لحظه فرار از ایران , مخفی گردید.
در پی برکناری بنی صدر از فرماندهی کل قوا , نیروهای مسلح ارتش و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با روحیه ای به مراتب قوی تر جبهه های جنگ تحمیلی را اداره کردند.
امام خمینی 10 روز پس از حکم مذکور با حکم دیگری بنی صدر را از مقام ریاست جمهوری نیز عزل کردند. این حکم در پاسخ به نامه آقای هاشمی رفسنجانی رئیس وقت مجلس شورای اسلامی صادر شد.
متن نامه آقای هاشمی رفسنجانی و پاسخ امام خمینی به شرح زیر است :
بسم الله الرحمن الرحیم
محضر شریف حضرت آیت الله العظمی امام خمینی ادامه الله ظله
محترما به عرض می رساند مجلس شورای اسلامی در جلسه مورخ 1360,3,31 پس از بحث و بررسی با حضور 190 نفر به شرح زیر :
آرا موافق 177 نفر ـ رای مخالف 1 نفر ـ آرا ممتنع 12 نفر
در مورد آقای سید ابوالحسن بنی صدر بر این قرار گرفت که آقای ابوالحسن بنی صدر برای ریاست جمهوری اسلامی ایران کفایت سیاسی ندارد . به موجب اصل 110 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مراتب برای اتخاذ تصمیم به خدمت امام عظیم الشان گزارش می گردد.
رئیس مجلس شورای اسلامی
اکبر هاشمی رفسنجانی
بسم الله الرحمن الرحیم
پس از رای اکثریت قاطع نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی مبنی بر اینکه آقای ابوالحسن بنی صدر برای ریاست جمهوری اسلامی ایران کفایت سیاسی ندارد ایشان را از ریاست جمهوری اسلامی ایران عزل نمودم .
اول تیر 1360
روح الله الموسوی الخمینی
بنی صدر یک ماه پس از عزل خویش توسط امام خمینی , از کشور گریخت . وی روز هفتم مرداد سال 1360 همراه با مسعود رجوی سرکرده کروهگ تروریستی منافقین تهران را به قصد پاریس ترک کرد. فرار بنی صدر یک ماه پس از خلع وی از ریاست جمهوری توسط امام خمینی و 5 روز پس از انتخاب شهید محمد علی رجائی به ریاست جمهوری اسلامی ایران صورت گرفت . بنی صدر ساعت 22 روز چهارشنبه هفتم مرداد 1360 با یک فروند هواپیمای بوئینگ 707 به خلبانی سرهنگ معزی خلبان ویژه شاه از کشور گریخت . معزی در ماه دی سال 1357 پس از آنکه شاه را به مصر و سپس به مراکش برد , دربازگشت از مراکش با تظاهر به جانبداری از انقلاب اسلامی مترصد فرصت جدیدی بود تا خیانت خود به مردم ایران را تکمیل نماید. بنی صدر هنگام ورود به فرودگاه مهرآباد سوار بر اتومبیل وانت و ملبس به لباس زنانه بود.
بنی صدر در 5 بهمن 1358 به ریاست جمهوری رسید , در 20 خرداد 1360 با حکم امام از فرماندهی کل قوا برکنار شد , در اول تیر 1360 به دنبال تصویب طرح عدم کفایت سیاسی وی در مجلس شورای اسلامی به حکم امام خمینی از ریاست جمهوری عزل شد و در هفتم مرداد 1360 از ایران گریخت .
دومین انتخابات ریاست جمهوری
روز دوم مرداد سال 1360 محمد علی رجائی در جریان دومین انتخابات ریاست جمهوری , با بدست آوردن بیش از 13 میلیون رای مردم به عنوان دومین رئیس جمهوری کشورمان انتخاب شد. این دور از انتخابات در شرائطی برگزار شد که حدود یک سال از شروع جنگ تحمیلی عراق علیه جمهوری اسلامی ایران می گذشت و بخشهائی از غرب و جنوب کشورمان تحت اشغال متجاوزین بعثی بود. از یکسو حذف بنی صدر , به جبهه های راکد شده جنگ تحرک تازه ای بخشیده بود و روحیه و قدرت مقاومت رزمندگان اسلام در برابر دشمن بعثی افزایش یافته بود , و از سوی دیگر نیروهای مومن و معتقد به خط امام و انقلاب در عرصه داخل کشور جان دوباره ای یافته بودند. در چنین شرائطی محمد علی رجائی توانست با فاصله زیادی سه رقیب دیگر خود یعنی عباس شیبانی , حبیب الله عسگراولادی و علی اکبر پرورش را با بدست آوردن بیش از 13 میلیون از مجموع 14,7 میلیون آرا اخذ شده مردم پشت سرگذارده , آنان را شکست دهد.
محمد علی رجائی که یک چهره فرهنگی و از معلمان باسابقه آموزش و پرورش تهران بود , ابتدا وزارت آموزش و پرورش را عهده دار شد سپس در سال 1359 به نمایندگی مردم تهران وارد مجلس شورای اسلامی شد . او در 18 شهریور 59 به نخست وزیری و پس از عزل بنی صدر به ریاست جمهوری رسید. اما این مسئولیت تنها یک ماه برای وی دوام آورد و در روز هشتم شهریور 1360 محمد علی رجائی همراه با محمد جواد باهنر نخست وزیر , بر اثر انفجار بمبی که در ساختمان نخست وزیری کارگذارده شده بود , به شهادت رسیدند. این حادثه از جمله حوادث تروریستی سال 1360 بود که منافقین علیه مردم و مسئولان کشور مرتکب می شدند. حادثه هشتم شهریور دو ماه پس از حادثه هفتم تیر که در آن آیت الله سید محمد حسین بهشتی رئیس دیوانعالی کشور همراه با 72 نفر از مسئولان خدمتگزار جمهوری اسلامی ایران در دفتر مرکزی حزب جمهوری اسلامی به شهادت رسید , به وقوع پیوست . شهید رجائی و شهید باهنر هر دو هنگام شهادت 48 سال داشتند , شهید باهنر نیز مانند شهید رجائی یک چهره فرهنگی و با سابقه آموزش و پرورش بود . او نیز طی 2,5 سالی که پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران در قید حیات بود مسئولیتهائی از جمله عضویت در شورای انقلاب , نمایندگی مردم کرمان در مجلس خبرگان , نمایندگی مردم تهران در مجلس شورای اسلامی , وزارت آموزش و پرورش (در کابینه شهید رجائی ) و دبیر کلی حزب جمهوری اسلامی (پس از شهادت دکتر بهشتی ) را داشته است . او پس از انتخاب شهید رجائی به ریاست جمهوری از سوی وی به نخست وزیری جمهوری اسلامی ایران برگزیده شده بود.
سومین انتخابات ریاست جمهوری
سومین دوره انتخابات ریاست جمهوری نیز در شرائطی برگزار شد که کشور در اوج بحران سیاسی خود قرار داشت . تداوم جنگ تحمیلی و نیاز رزمندگان اسلام به حمایتهای لجستیکی و انسانی و همچنین تشدید ترورهای ناجوانمردانه و بی هدف علیه مردم عادی کوچه و بازار از سوی منافقین دو وجه عمده بحران در کشور بود. کاندیداهای این دوره از انتخابات ریاست جمهوری عبارت بودند از : سید علی خامنه ای , سید علی اکبر پرورش , حسن غفوری فرد و سید رضا زواره ای .
آیت الله خامنه ای در این انتخابات که روز دهم مهر 1360 برگزار شد , در شرائطی به پیروزی رسید که 3 ماه پیش از آن خود در مسجد ابوذر واقع در یکی از محلات فقیرنشین جنوب شهر تهران مورد سو قصد منافقین قرار گرفته و از ناحیه دست و سینه به شدت مجروح شده بود. وی در این انتخابات توانست از مجموع 16,8 میلیون رای ماخوذه بیش از 16 میلیون رای را از آن خود سازد و بالاترین درصد آرا مردم را در جریان هفت مرحله انتخابات ریاست جمهوری به خود اختصاص دهد. آیت الله خامنه ای که در سالهای پس از پیروزی انقلاب مسولیتهای مهمی چون عضویت در شورای انقلاب , نمایندگی امام در شورایعالی دفاع , امام جمعه تهران و نمایندگی مردم تهران در مجلس شورای اسلامی را بر عهده داشتند , دو دوره چهار ساله یعنی تا سال 1368 در سمت ریاست جمهوری انجام خدمت کردند. برگزاری انتخابات اولین دوره مجلس خبرگان رهبری (1361,9,19 ) و انتخابات دومین دوره مجلس شورای اسلامی (1361,1,26 ) از مهمترین رویدادهای دوره اول آقای هاشمی رفسنجانی بود.
چهارمین انتخابات ریاست جمهوری
چهارمین دوره انتخابات ریاست جمهوری روز 25 مرداد 1364 برگزار شد . آیت الله خامنه ای , حبیب الله عسگر اولادی و سید محمود کاشانی , کاندیداهای برگزیده شده این دور از انتخابات بودند. در این دور از انتخابات نیز آیت الله خامنه ای با کسب بیش از 12 میلیون از مجموع 14,2 میلیون رای ماخوذه به ریاست جمهوری انتخاب شدند.
سالهای ریاست جمهوری آیت الله خامنه ای سالهای ترسیم چهره جهانی انقلاب اسلامی بود . ایشان طی این 8 سال با سفرهای متعددی که به کشورهای خارجی داشتند , پیک انقلاب بودند. مشارالیه در این مدت ضمن سامان بخشیدن به اوضاع سیاسی , امنیتی واقتصادی کشور از هند , لیبی , سوریه , الجزایر , پاکستان , موزامبیک , آنگولا , تانزانیا , زیمبابوه , یوگسلاوی , رومانی , کره شمالی و چین دیدن کردند و نقش موثری در ترسیم چهره واقعی انقلاب در عرصه بین المللی ایفا کردند. نطق سال 1366 ایشان در اجلاس مجمع عمومی سازمان ملل , بویژه در نشان دادن مظلومیت جمهوری اسلامی و توطئه های استکبار علیه انقلاب اسلامی سهم بسزائی داشت .
از مهمترین رویدادهای دوره دوم ریاست جمهوری آیت الله خامنه ای یکی پذیرش قطعنامه 598 شورای امنیت سازمان ملل بود که روز 26 تیر 1367 به وقوع پیوست و دیگری رحلت جانگداز بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران بود که یکسال پس از آن در 14 خرداد 1368 روی داد . در پی این رویداد جانسوز , حضرت آیت الله خامنه ای توسط مجلس خبرگان رهبری , جانشین حضرت امام شد و به رهبری انقلاب اسلامی ایران برگزیده شد . این واقعه کمتر از 2 ماه پیش از برگزاری پنجمین دوره انتخابات ریاست جمهوری رخ داد. در این دوره همچنین شاهد برگزاری انتخابات دوره سوم مجلس شورای اسلامی بودیم (1367,1,19 ) .
پنجمین انتخابات ریاست جمهوری
آقای هاشمی رفسنجانی چهارمین رئیس جمهور کشورمان بود که در جریان برگزاری پنجمین انتخابات ریاست جمهوری به این سمت انتخاب شد. در این انتخابات که روز ششم مرداد سال 1368 برگزار شد , آقای هاشمی از مجموع 16,4 میلیون رای ماخوذه 15,5 میلیون رای مردم را به خود اختصاص داد . تنها رقیب اصلی وی در این دور از انتخابات , دکتر عباس شیبانی بود. آقای هاشمی رفسنجانی پس از پیروزی انقلاب از سوی حضرت امام به عضویت شورای انقلاب درآمد و از همان بدو امر جزو شورای موسسین حزب جمهوری اسلامی شد. او در چهارم خرداد سال 1358 از یک سو قصد توسط گروهک تروریستی فرقان جان سالم بدر برد. وی پیش از احراز مقام ریاست جمهوری به مدت سه دوره ریاست مجلس شورای اسلامی را برعهده داشت . همه پرسی بازنگری قانون اساسی (1368,5,6 ) , انتخابات دومین دور مجلس خبرگان رهبری (1369,7,16 ) و انتخابات چهارمین دوره مجلس شورای اسلامی (1371,1,21 ) از مهمترین رویدادهای دور اول انتخابات آقای هاشمی رفسنجانی بود.
ششمین انتخابات ریاست جمهوری
ششمین انتخابات ریاست جمهوری روز 21 خرداد 1372 برگزار شد و طی آن آقای هاشمی رفسنجانی توانست از 16,7 میلیون رای ماخوذه 10,5 میلیون آن را به خود اختصاص دهد . احمد توکلی , دکتر عبدالله جاسبی و احمد طاهری , کاندیداهای مطرح این دور از انتخابات ریاست جمهوری بودند. آقای هاشمی رفسنجانی تا زمان برگزاری هفتمین انتخابات ریاست جمهوری , در این سمت باقی ماند و سپس در پایان دو دوره ریاست جمهوری , از سوی رهبر معظم انقلاب به ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام برگزیده شد. آقای هاشمی به دلیل گستردگی اقداماتی که در عصر عمران و آبادانی کشور طی 8 سال ریاست جمهوری خود انجام داد به « سردار سازندگی » معروف گردید. در این دوره شاهد برگزاری انتخابات مجلس پنجم بودیم (1374,12,18 )
هفتمین انتخابات ریاست جمهوری
هفتمین انتخابات ریاست جمهوری در کشور , روز دوم خرداد سال 1376 برگزار شد آقایان سیدمحمدخاتمی , علی اکبر ناطق نوری , سید رضا زواره ای و محمد محمدی ری شهری کاندیداهای برگزیده این دوره از انتخابات بودند. در این انتخابات که با رقابت بسیار فشرده نامزدها توام بود آقای سید محمدرضا خاتمی توانست از مجموع 29 میلیون و 76 هزار و 70 رای ماخوذه 20 میلیون و 78 هزار و 178 رای مردم را از آن خود سازد.
برگزاری اجلاس سران کشورهای اسلامی در تهران در ماه آذر 1376 , برگزاری انتخابات سراسری سومین مجلس خبرگان در اول آبان 1377 , انتخابات شوراهای شهری در هفتم اسفند 1377 , انتخابات ششمین دوره مجلس در 29 بهمن 1378 , و حادثه « 11 سپتامبر آمریکا » از رویدادهای عمده دور اول ریاست جمهوری آقای خاتمی بود.
هشتمین انتخابات ریاست جمهوری
هشتمین انتخابات ریاست جمهوری در نظام جمهوری اسلامی ایران در روز 18 خرداد سال 1380 برگزار شد . در این دور آقایان سیدمحمدخاتمی , احمد توکلی , علی شمخانی , عبدالله جاسبی , حسن غفوری فرد , منصور رضوی , شهاب الدین صدر , علی فلاحیان و مصطفی هاشمی طبا کاندیداهای مطرح بودند. در این دور از انتخابات نیز آقای خاتمی توانست از مجموع 28 میلیون و 86 هزار و 507 رای ماخوذه در داخل کشور و 73 هزار و 889 رای ماخوذه در شعب خارج از کشور , با 21 میلیون و 659 هزار و 53 رای به عنوان هشتمین رئیس جمهور منتخب مردم ایران برگزیده شود. حمله آمریکا به عراق و افغانستان و ساقط کردن رژیمهای صدام و طالبان دراین دو کشور , برگزاری هفتمین دوره انتخابات مجلس (اسفند 1382 ) و خودکفائی گندم در سال 83 از مهمترین رویدادهای دوره دوم ریاست جمهوری آقای خاتمی بود.
نهمین انتخابات ریاست جمهوری
نهمین انتخابات ریاست جمهوری در نظام جمهوری اسلامی ایران در دو مرحله روزهای 27 خرداد گذشته و سوم تیرجاری صورت گرفت . آقایان محمود احمدی نژاد , آیت الله هاشمی رفسنجانی , مهدی کروبی , محمدباقر قالیباف , مصطفی معین و علی لاریجانی کاندیداهای مطرح این دوره بودند. در مرحله اول انتخابات , محمود احمدی نژاد و آیت الله هاشمی رفسنجانی به دور دوم راه یافتند و در دور دوم آقای احمدی نژاد توانست از مجموع 27 میلیون و 959 هزار و 253 رای با 17,248,782 رای از سوی مردم به عنوان نهمین رئیس جمهوری اسلامی ایران برگزیده شود. برای ایشان آرزوی موفقیت داریم .