تاریخ انتشار : ۱۵ مهر ۱۳۸۹ - ۰۷:۵۹  ، 
شناسه خبر : ۱۶۴۴۶۸
امروز با...
گروه فرهنگ و هنر - سایر محمدى اشاره: «هرى پاتر و شاهزاده نیمه اصیل» جلد ششم از مجموعه هرى پاتر است که با ترجمه محمد نوراللهى چاپ و منتشر شده است. مجلدات قبلى هرى پاتر در ایران با چهارده ترجمه منتشر شده بود که نام محمد نوراللهى در میان این چهارده ترجمه نیست. به روایتى علاوه بر مترجمان قبلى سه - چهار مترجم جدید هم دست به کار ترجمه هرى پاتر شده اند. نوراللهى گوى سبقت را از دیگر مترجمان ربوده و ترجمه خود را زودتر از همه راهى بازار کرده است و در همان دو روز اول تمام نسخه هاى آن به فروش رفت و در آستانه چاپ دوم قرار دارد. محمد نوراللهى، مترجم «هرى پاتر و شاهزاده نیمه اصیل» متولد ۱۳۵۱ شیراز در رشته زبان انگلیسى لیسانس گرفته و در حوزه ادبیات مقالات و مطالب فراوانى ترجمه کرده که در مطبوعات و مجلات ادبى به چاپ رسیده است و در زمینه داستان و رمان نیز ترجمه هاى دیگرى دارد که هنوز منتشر نکرده است.

* آقاى نوراللهى، چه شد که بدون سابقه ترجمه کتاب هاى قبلى هرى پاتر به سراغ ترجمه «هرى پاتر و شاهزاده نیمه اصیل» رفته اید؟
** شاید یک دلیلش، علاقه شخصى من و دیگر همکارانم که ترجمه این کتاب را به سرانجام رساندیم، به مجموعه کتاب هاى هرى پاتر بود. ضمن این مى خواستیم با ترجمه این کتاب توانایى خودمان را در ترجمه محک بزنیم. با توجه به اینکه مترجمان زیادى این مجموعه را کار کردند، فکر کردیم ترجمه شاهزاده نیمه اصیل کار مشکلى باشد و در جریان عمل هم متوجه شدیم همین طور است. اما لطف خدا بود که این کتاب را به این سرعت آماده کردیم و منتشر شد. در پاسخ به این سؤال شما که سابقه ترجمه جلدهاى قبلى هرى پاتر را نداشتیم، باید بگویم که ما از مدت ها قبل شروع کردیم به مطالعه و کار روى کتاب هاى قبلى هرى پاتر، هر چند که آنها را ترجمه نکرده ایم، ولى همه ترجمه هاى موجود در بازار را خوانده بودیم و سعى کردیم از اسامى و اصطلاحات و واژگانى استفاده کنیم که جا افتاده بود و مخاطبان با مطالعه ترجمه هاى قبلى با آن مأنوس شده بودند و پسندیدند. وقت زیادى را صرف این کردم که اسامى شخصیت ها را با ترجمه هاى موجود همخوان بکنیم. در واقع بیشترین وقت و انرژى را قبل از شروع ترجمه روى این کار گذاشته بودیم.
* متن اصلى کتاب چه زمانى به دست شما رسید؟ و از چه تاریخى ترجمه را شروع کردید؟
** همزمان با چاپ و توزیع این کتاب در سراسر جهان، دوستان لطف کردند و این کتاب را به ایران هم آوردند و توزیع کردند. شخصى که مسؤولیت یک انتشاراتى را هم در اینجا به عهده دارد سفارش این کتاب را داده بود و در موعد مقرر هم کتاب را آورد و سه کتابفروشى آن را توزیع مى کردند. من هشت صبح همان روزى که در آمریکا این کتاب توزیع شد، اولین نفرى بودم که در مقابل کتابفروشى در صف بودم و کارتن کتاب را باز کردند و تحویل من دادند و من از همان اولین ساعت ها که کتاب را تحویل گرفتم، ترجمه اش را شروع کردم. خودم هم باورم نمى شد که این کتاب همزمان با آمریکا در ایران توزیع شود.
* چند نفر در ترجمه این کتاب همکارى داشتند، براى یکدست شدن ترجمه چه کرده اید؟ این تفاوت زبانى را چگونه حل کرده اید؟
** تقریباً سه نفر براى هماهنگ و یکدست شدن متن ترجمه تلاش کرده ایم. در حقیقت این سه نفر، سه بار تمام متن را بازخوانى و ویراستارى کرده اند. ویراستار نهایى کتاب هم خانم فلور صدیقى همسرم بوده اند و دو نفر دیگر آقایان امیرحسین کاوه و آرش افشار بودند که واقعاً زحمت زیادى کشیدند و اگر این دوستان نبودند، کار به این سرعت به بازار نمى آمد.
* برخى نام کتاب را شاهزاده دورگه انتخاب کرده اند و شما شاهزاده نیمه اصیل گذاشته اید؟ دلیل این انتخاب چه بود؟
** مطابق مطالعه و تحقیقى که در ترجمه جلدهاى قبلى هرى پاتر داشتیم، در یکى از فصل هاى کتاب پنجم هرى پاتر، عنوان فصل «خاندان اصیل بلک» نام دارد. در جاى جاى کتاب هم از واژه اصیل حرف مى زنند. ما وقتى در مورد یک خانواده ریشه دار صحبت مى کنیم، اصطلاح اصیل را در موردش به کار مى بریم و مى گوییم، این خانواده بااصالت است و اصیل است. وقتى مى خواهیم بگوییم این خانواده اصیل نیست، نمى گوییم خانواده دورگه اى است، مى گوییم اصالت ندارد. در مورد یک خانواده و یا یک فرد نیمه اصیل هیچ واژه دیگرى را نمى توانیم جایگزین کنیم. وقتى واژه دورگه را به کار مى گیریم، ذهن مخاطب فورى متوجه نژاد افراد مى شود. اصلاً معناى نیمه اصیل به ذهن خطور نمى کند. در این اثر افرادى که هم پدر و هم مادرشان ساحر و جادوگرند، به عنوان خانواده اصیل شناخته مى شوند و اگر بین پدر و مادر یکى جادوگر باشد، نیمه اصیل اطلاق مى شود.
* در میان ترجمه هاى مختلف هرى پاتر، کدام ترجمه به نظر شما موفق تر و بهتر است؟
** به اعتقاد من ترجمه خانم ویدا اسلامیه از دیگر ترجمه ها بهتر است. البته این نظر من تنها نیست، همه افرادى که پیگیر کتاب هاى هرى پاتر هستند، چنین عقیده اى دارند. همین حالا هم مى دانم که بسیارى از افراد به سراغ کتاب فوق نرفته اند و منتظرند تا ترجمه خانم اسلامیه منتشر شود. ما سعى کردیم هنگام ترجمه شاهزاده نیمه اصیل با زبان ترجمه خانم اسلامیه آشنا بشویم، بیشترین مخاطبان هرى پاتر در ایران، مخاطب ترجمه هاى ایشان هستند. اولین کتاب هرى پاتر را ایشان ویراستارى کردند و از جلد دوم تا پنجم را هم شخصاً ترجمه کرده اند. ترجمه موفقى هم ارائه کردند. ما هم سعى کردیم تا جایى که مقدور است در ترجمه به زبان ایشان نزدیک شویم.
* کتاب ششم هرى پاتر از نظر شما چه تفاوتى با کتاب هاى قبلى دارد؟
** کتاب ششم هرى پاتر از نظر محتوایى متفاوت است، یعنى به دلیل سن شخصیت هاى کتاب بیشتر جنبه روانشناسى پیدا کرده و از رده سنى کودکان خارج شده است.