نکته مهم انقلاب اسلامی آن است که مشهورترین شخصیت آن، در عین حال ناشناخته ترین هم هست. امام خمینی(ره) واقعاً شخصیتی است که نمی توان برای آن زمینه های جامعه شناسانه یا روان شناسانه یا حتی زمینه های تاریخی تعیین کننده ای برشمرد. در برابر ظهور قدرتمندانه امام در عرصه سیاست ایران و جهان، براستی همه آحاد جامعه علوم اجتماعی در سراسر جهان متحیر شدند.
حسب تصورات رایج در جامعه علمی علوم اجتماعی، امام خمینی(ره) حتی نمی توانست به عنوان رهبر انقلاب ظهور کرده باشد، چه رسد به این که مؤسس دولتی جدید باشد. این ظهور اصلاً قابل پیش بینی نبود اما آنچه که سخت بعید می نمود، واقعیت یافت. این واقعیت، واقعیتی معجزه گون و سخت قابل تأمل است.
امام خمینی «ایران تاریخی» را قابل درک ساخت. خمینی(ره) پدیده ای است که مضامین درونی این تاریخ ویژه را از وضعیت بالقوه و نهفته خود خارج کرد و آن را فعلیت بخشید و ظرفیت های آن را به کمال رساند.
پیوستگی ویژه تاریخ ایران، اگر امام ظهور نمی کرد، قابل درک نمی شد. با گرایش ایرانیان به انقلاب و با تأسیس جمهوری اسلامی، امام خمینی وجود یک استمرار معنوی در تاریخ ایران را فراتر از آنکه اثبات کرد، آن را در قالب خلق یک دولت دینی تبلور و تجسم بخشید.
امام خمینی(ره) همچون اکسیری در تاریخ چند هزار ساله ایران است که وقتی بر آن ظاهر می شود مضامین درونی آن را آشکار می سازد و ظرفیت آن را به کمال می رساند و جاری میسازد.
داستان امام خمینی داستانی برای حال و آینده است. گویی زمان به زمان، امام خمینی نام انقلاب ایران را بیشتر بر روی روندهای سیاسی- فکری جهان حک میکند.