حجت پیری
پیچیدگیهای انتخاب نهم تا به امروز پیشبینی را غیرممکن کردهاست. مردم هر لحظه منتظرند چهره ای جدید موازنههای موازی را بههم بریزد و معادلات جدیدی به نفع فردی خاص رقم بخورد. اما در این میان نقاط مبهم نیز خود ایکسها و ایگرگهای فراوانی را در معادله انتخاب نهم گنجانده و آن اینکه آیا آقای... یا جناب... پابه عرصه انتخابات ریاست جمهوری خواهندگذاشت؟
اما گفتمانهای رایج انتخاب نهم کدامها هستند؟ آیا غلبه محسوسی در گفتمانها دیه میشود یا نه، همگی در حالت برابر قرارگرفتهاند؟ این دو سوال به همراه چندین سوال جانبی فضای انتخاباتی کشور را مبهم ساخته و همینها عاملی شدهاست تا هیچ کسی نتواند از پیش بگوید رئیسجمهور آینده چه کسی است و نهمین انتخاب مردم چه خواهدبود. اما گفتمانهای انتخاباتی روز عبارتند از:
1- گفتمان اصلاحات: این گفتمان که حدود 7سال بر فضای سیاسی کشور حاکم بوده، راهبردهای سیاسی را در پیشگرفته و درصدد توسعه سیاست محور است. این جریان با انتخاب سیدمحمد خاتمی در دوم خرداد 1376 به ریاست جمهوری ایران اسلامی بر دیگر گفتمانهای آن روز غلبه کرد و در تکمیل آن نتایج انتخابات مجلس ششم را نیز از آن خودنمود و این راهبرد علیرغم عدم اقبال مردمی در دو انتخابات گذشته کماکان باقی بوده و هنوز هم معتقد است برای اصلاحاتی که خاتمی کلیدزده باید متولی روزداشت تا این جریان به قوت سابق ادامه یابد. کاندیداهای این جگریان بعد از دو انتخابات اخیر به سراغ مولفههای غیرسیاسی نیز جلب شدهاند و از دولت رفاه عمومی سخن به میانآورده و یا از پرداختهای ماهیانه به اقشار عمومی خبر میدهند. به هرحال آن چیزی که هم اکنون در این گفتمان جریان دارد تکرار همانهایی است که در 8 سال گذشته در کشور وجودداشت و فقط بنابر روش عمل هر یک از کاندیداهای این جناح انفکاک میان آنها به وجود آمده است . سه کاندیدای برجسته این جریان عبارتند از حجتالاسلام کروبی به نمایندگی از چپهای سنتی، مصطفی معین به نمایندگی از چپهای رادیکال و مهر علیزاده به نمایندگی از اندکی از چپهای دولتی.
2- گفتمان اصولگرا: صاحبان این گفتمان همانهایی هستند که بعد از تحولات به وقوع پیوسته در دوره دوم سیدمحمد خاتمی از انتخابات شورای شهر فضای انتخاباتی کشور را در اختیار گرفتهاند و سعیدارند با راهبردهای اقتصادی به شعار تحقق مطالبات اقتصادی مردم پاسخ دهند. این گفتمان در قالب جریانات اقتصادی هماکنون در مجلس شورای اسلامی و شورای شهر فعالیت میکند و در دو انتخابات اخیر در قالبهای اصولگرایی در شهرستانها و در تهران تحت عنوان ائتلاف آبادگران آراء مردم را ازآن خود کردهاند . افرادی چون علی لاریجانی، محمود احمدینژاد، محسن رضایی، علی اکبر ولایتی و محمدباقر قالیباف مهمترین چهرههای این گفتمان در انتخابات ریاست جمهوری آینده خواهند بود. در این جریان نیز تقسیم بندیهایی به لحاظ راهبردهای اصولگرایی صورت گرفتهاست که تقسیم 1+4 و 1 از آن جمله است.
3- گفتمان بحران: جریانهایی که معطوف به این گفتمان هستند را نمیتوان منجر به دو جناح سیاسی کشور دانست بلکه این جریان خود را فراتر از آنها به شمار میآورد و معتقد است در مقاطع حساسی لازم است مردانی که محصور در جناح خاصی نیستند تولیت امور را در اختیار بگیرند تا بتوانند کشور را از این مقاطع گذر دهند.
این سه گفتمان در فضای سیاسی کشور در حال چرخش است و چیرگی یکی بر دیگری فقط در دقیقه 90 مشخص میشود، زیرا هنوز باید منتظر بود و دید که انگشت سبابه مردم در کدامین نقطه این گردانه ثابت خواهد ماند و انتخاب نهم شکل خواهدگرفت.