زینب قیامتیون
نمیدانم به چه حقی، به چه اجازهای و طبق کدام اصل کنوانسیون بشری و بینالمللی نام تو را از اصالت پارسی بودن تغییر دادهاند تا تمام زیبایی و عظمت تو را به نام خود ثبت کنند. هزاران سال پیش از دوره کوروش هخامنشی تا شاه عباس صفوی و تا به امروز، نام تو را خلیجفارس خواندهاند و تمام کشورها هم تو را با نام «پرشن گلف» میشناختند.
یادممیآید، آن روزها که نقشه جغرافیای ایران را بررسی میکردیم، میگفتیم، ایران از طریق خلیجفارس به آبهای آزاد راه دارد، خلیج فارس زیباترین سواحل را به خود اختصاص دادهاست، خلیجفارس... و آن همه زیبایی چشمهای نامحرم و ناپاک را خیره کرده بود و در اندیشه این که همه چیز را با یک سند جعلی به نام خود ثبت کنند. «خلیج عربی» نامی مجعول برگرفته از اندیشههای ناپاک کسانی است که میخواهند پنجههای سلطه خویش را بر امواج دریای بیکران آبی خلیج همیشه فارس بیفکنند. اما مگر میشود تمام قدمت هزارساله را پشت یک نام بیاصالت مخفی کرد. باز هم تو را به همان نام میخوانند: «Persian golf»، «خلیج فارس».
زهی خیال باطل بر آن همه افکار پلید که میخواهند هرآنچه که از توست را به نام خویش بخوانند. اما غیرت ایران و ایرانی، سپری است در برابر تمام تیرهای بغض و حسادت که به سوی او روانه شده است و نمیگذارد، به جز نام خلیجفارس آن را به نام دیگر بخوانند.
به حرمت خاک ایران و آن لالههایی که در آغوش گرفته است خلیج فارس را پاس میداریم و همقسم میشویم تا نگذاریم که ذرهای از عظمت او را تصاحب کنند.
نمایشگاه کاریکاتور خلیج همیشه فارس به همت خانه کاریکاتور ایران وابسته به منطقه شمال سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران با همکاری باشگاه نویسندگان و هنرمندان از 20 شهریور آغاز به کار کرده است. این گزارش از این نمایشگاه میگوید:
یک اتفاق جالب
وقتی که یکصدا، اعتراضی را میشنوی، لرزه بر اندامت میافتد و امروز صدای اعتراض هزاران قلم را میشنوی که از میان قابهای فلزی بر جان مینشیند، اعتراضهایی که گرچه لبخندی بر لب مینشاند، اما تلخی آن را میشود تا عمق جان احساس کرد. اینجا تمام کاریکاتوریستها یک صدا اعتراض کردهاند، اما با زبان کاریکاتور، که میخواهند از خلیج فارس بگویند. یکی خلیج فارس را آبی نوشته است، آن یکی بر خلیج عربی خط قرمز کشیده است و از همه زیباتر، تابلویی است که خلیج فارس را با نقشی از تاریخ ایران مشخص کرده و اصالت کشورهای عربی سلطهجو را زیر سؤال بردهاست. صدای فرسایش قلم، همه یک چیز میگویند؛ خلیج همیشه فارس. اینجا رنگها هم اعتراض میکنند، یک اتفاق جالب؛ در این نمایشگاه سکوت هم اعتراض میکند، همپای تمام کاریکاتوریستها.
اعتراض کاریکاتوری
چندسال است که میخواهند خلیج فارس را به نفع کشورهای عربی حاشیه خلیج مصادره کنند تا اینکه این بهانه را نشریه نشنال ژئوگرافی به وجود آورد، اما یادشان رفت که خلیج فارس جزیی از خاک ایران است و متعلق به ملت ایران.
«سیدمسعود شجاعی طباطبایی» مدیر نمایشگاه «خلیج همیشه فارس» پیرامون هدف از برگزاری این نمایشگاه میگوید: از وقتی قضیه مجله نشنال ژئوگرافی سروصدا به پا کرد، این مسئله یکی از دغدغههایمان شد. به خاطر همین 25 کاریکاتور برجسته کشور دور هم جمع شدیم و با زبان بینالمللی تصویر که همان کاریکاتور است مراتب اعتراض و انزجار خود را اعلام کردیم و در همین راستا نیز در سایت ایران کارتون فراخوان زدیم که تعداد زیادی از کاریکاتوریستهای برجسته مانند بهمن عبدی، داوود شهیدی، بهرام زندی، افشین سبوکی و... در این نمایشگاه و فراخوان شرکت کردند که گزیده آثارشان را در 50قطعه به نمایش گذاشتیم.
وی ادامه میدهد، هدف ما از برپایی این نمایشگاهها این است که به همه دنیا بگوییم که خلیج فارس نامی است هزارساله که نمیتوان به همین سادگی با نامهای ناشناخته جابهجا کرد. وی در مورد خصوصیات این نمایشگاه گفت: ما به این دلیل کاریکاتور را انتخاب کردیم، چون یک زبان عامهپسند است و مخاطب خاص ندارد و از طرفی هرقوم و نژادی با هر زبانی وقتی کاریکاتور را میبیند، مفهوم طرح را متوجه میشود. در این نمایشگاه همه اثرها در مورد خلیجفارس است که کاریکاتوریستهای خوب کشورمان توانستند با زبان دیگری این قضیه را به تصویر بکشند و آن را تفسیر کنند. همه این طرحها یک حرف را میزنند و آن اینکه خلیج فارس برای همیشه خلیج فارس است، نه خلیج عربی و یا نام دیگری.
هم با قلم، هم با تفنگ...
داوود شهیدی یکی از پیشکسوتان کاریکاتور با 40سال سابقه درباره هدفش از شرکت در این نمایشگاه میگوید: وظیفه ملی و وجدان ملی ایجاب میکند که پیرامون مسائلی که مربوط به میهن و کشورمان است بیتفاوت نباشیم و نسبت به آن واکنش نشاندهیم و از آنجا که کاریکاتور هنر متعهدی است و از زاویه دیگر به مسائل نگاه میکند و بیشتر جنبه فرهنگی و اجتماعی دارد، به همین خاطر مسئله تغییر نام خلیج فارس را با زبان کاریکاتور تقبیح کردیم و نفرت خودمان را به وسیله قلم نشان دادیم، ولی اگر نیاز باشد تفنگ هم به دست میگیریم.
وی ادامهمیدهد: من تأکید دارم که نسل جوان در این برنامهها حضور پررنگ داشته باشد و پیشنهاد میکنم اینگونه نمایشگاهها، میان مردم برود و در بقیه مراکز نیز برگزار گردد.
بهمن عبدی یکی دیگر از بازدیدکنندگان و کاریکاتوریستهای کشورمان با بیش از 32 سال سابقه، اینگونه از نمایشگاه میگوید: به نظر من باید این اتفاق (برپایی نمایشگاه) زودتر انجام میشد و بهتر است که اینگونه نمایشگاهها در سطح کشور و نیز در سطح بینالمللی برگزار شود تا بازتاب جهانی داشته باشد. یکی از ویژگیهای این نمایشگاه این است که کاریکاتوریستها توانستهاند با طرحهایی که ارائه کردهاند، عصبانیت خود را به وضوح نشان دهند و نیز میتوان غرور ملی را احساس کرد. اینگونه نمایشگاهها جواب محکمی است به کشورهای حوزه خلیج فارس که میخواهند خودی نشان دهند.
حرف آخر
حضور پررنگ هنرمندان و اقشار مختلف جامعه و نیز برپایی نمایشگاههای هنری پیرامون موضوعات اجتماعی باعث میشود تا پیوندی زیبا میان فرهنگ و مسائل اجتماعی روز جامعه ایجادشود و نیز باعث مشارکت همهجانبه اقشار گوناگون جامعه در این گونه مسائل است. چه خوب است که مسئولان نیز کمی همت به خرج دهند و اینگونه نمایشگاهها را در مراکز فرهنگی و فرهنگسراها در سطح وسیع برگزارکنند و فقط محدود به تهران و کلان شهرها نباشد، بلکه در شهرهای دیگر نیز برپایی چنین نمایشگاههایی آثارمثبتی بر جای میگذارد و موجب آگاهی بیشتر و آشنایی مردم باهنرهای مختلف میشود.