گروه دیپلماتیک: معمولا در هنگام ارائه یک طرح یا راهبرد باید به نکات و ظرافت های مختلفی توجه کرد.به عبارت دیگر زمانی که بحث مقابله با یک بحران منطقه ای یا فرامنطقه ای به وجود می آید باید از قالب و زاویه ای کاملا واقع بینانه و معقول به مسئله نگریست.حال اگر این بحران در خاورمیانه و در خصوص مسئله عراق باشد تکلیف کاملا مشخص است.در اینجا هر نوع تصمیم گیری غلط می تواند حکم مرگ تدریجی کشور تصمیم گیرنده را امضا کند.
افکار عمومی ایالات متحده آمریکا انتظار داشتند که پس از شکست جمهوریخواهان از دموکراتها در انتخابات کنگره و سنا دستگاه سیاست خارجی کاخ سفید رویکرد محتاطانه تری را در خصوص عراق در پیش خواهد گرفت.اما این تصور کاملا اشتباه بود.بوش پسر خشمگین از موقعیت کنونی خود و نومحافظه کاران قصد دارد مدت کوتاه باقیمانده از حیات سیاسی خود را در آغوش باتلاق عراق سپری کند!
رئیس جمهور آمریکا در بیان سیاست های جدیدش در مورد عراق از اعزام نیروی بیشتر به عراق خبر داد و تائید کرد که استراتژی جدید وی ممکن است باعث تشدید خشونت ها در عراق شود.
جورج بوش طی نطقی تلویزیونی که از همه شبکه های تلویزیونی آمریکا به طور مستقیم پخش شد، اذعان کرد که اوضاع عراق بر وفق مراد او پیش نرفته و اوضاع در سال 2006 به وخامت گراییده است.
وی گفت:«در این سال خشونت در عراق به خصوص در بغداد دستاوردهای سیاسی عراقی ها (انتخابات سال قبل از آن) را تحت الشعاع خود قرار داد.»
وی با بیان اینکه درخواست های دموکرات ها و جمهوریخواهان را برای خروج نیروها از عراق در نظر گرفته، گفت در نهایت به این نتیجه رسیده است که عقب نشینی از عراق در حال حاضر منجر به سرنگونی دولت عراق، از هم پاشیدگی کشور و کشتارهای گسترده در سطحی غیرقابل تصور خواهد شد و در نتیجه نیروهای آمریکایی مجبور می شوند مدت بیشتری در این کشور باقی بمانند.
وی با اعلام اینکه دستور اعزام 21 هزار و 500 نیروی دیگر را به عراق صادر کرده افزود:اگر حمایتمان را در این لحظه حساس افزایش دهیم و به عراقی ها در شکستن چرخه کنونی خشونت ها کمک کنیم، می توانیم رسیدن به روزی را که نیروهایمان به خانه بازگردند، تسریع کنیم.
بوش همچنین به مردم آمریکا گفت که انتظار تلفات بیشتری را در عراق که هفته گذشته از مرز 3 هزار نفر گذشت، داشته باشند.
بوش در ادامه اذعان کرد که تلاش های آمریکا در عراق به دو دلیل شکست خورد؛ نخست کمبود نیروهای عراقی و آمریکایی برای حفاظت از مناطقی که از وجود تروریست ها پاکسازی می شدند و دوم وجود محدودیت های فراوان در عملیات نظامی نیروها.
وی توضیح داد که این بار برخلاف گذشته آمریکا نیروی کافی برای حفظ مناطقی که شورشیان و تروریست ها از آن پاکسازی شده اند را خواهد داشت.
به گفته وی عراقی ها نیز عزم جزم کرده اند تا از این پس دخالت های فرقه ای و سیاسی را که مانع ورود نیروهای امنیتی عراقی و آمریکایی به مراکز تجمع عاملان خشونت های فرقه ای می شد، متوقف کنند.
وی همچنین به مقام های عراقی هشدار داد که تعهد آمریکا به این کشور بی پایان نیست و گفت:اگر دولت عراق به وعده های خود عمل نکند، حمایت مردم آمریکا و همچنین پشتیبانی مردم عراق را از دست خواهد داد.
در برنامه جدید بوش علاوه بر اعزام نیروهای بیشتر، استفاده از 10 تا 12 هزار نیروی امنیتی عراقی برای حفاظت از بغداد و حومه آن و محول کردن فرماندهی عملیات نظامی به نیروهای عراقی پیش بینی شده است.
اما بوش هشدار داد که سیاست های جدید وی درباره عراق ممکن است در کوتاه مدت به تشدید خشونت ها به جای کاستن از آن منجر شود.
وی اضافه کرد:حتی اگر استراتژی جدید به دقت اجرا شود، خشونت ها ادامه خواهد یافت و ما باید انتظار تلفات بیشتری از عراقی ها و آمریکایی ها را داشته باشیم.
نکته جالب توجه اینکه راهبرد تازه ارائه شده از سوی کاخ سفید در مورد عراق از سوی متحدان بوش نیز چندان قابل درک نیست.هرچند این افراد سعی دارند همچنان خود را حامی سیاست های نومحافظه کاران نشان دهند ولی در عمل قدرت همراهی با حماقت های منحصر به فرد بوش پسر را ندارند.انگلیس ضمن حمایت از استراتژی جدید بوش درباره افزایش نیرو در عراق اعلام کرد،در این افزایش شرکت نخواهد کرد و در سال جاری میلادی تعداد نیروهای خود را در عراق به نصف کاهش می دهد.
مارگارت بکت، وزیر امورخارجه انگلیس با استقبال از رویکرد جدید آمریکا در عراق تاکید نمود که لندن هیچ برنامه ای برای افزایش نیروهایش در عراق ندارد.
وی پیش از جلسه روز پنج شنبه کابینه انگلیس به خبرنگاران گفت نیروهای انگلیس در مناطق شیعه نشین جنوبی عراق با اوضاع امنیتی دشواری که آمریکایی ها در سایر نقاط عراق با آن مواجهند، روبرو نیستند و در حال محول کردن مسئولیت امنیتی در مناطق تحت کنترل خود به نیروهای امنیتی عراقی هستند.
انگلیس در حال حاضر 7 هزار و 200 نیرو در جنوب عراق دارد و اعلام کرده که تا پایان سال 2007 نیمی از آنها را از عراق خارج می کند.همچنین رویکرد جدید رئیس جمهور آمریکا در مورد اعزام 21 هزار و 500 نیروی نظامی دیگر به عراق با واکنش منفی کشورهای مهم اروپایی مواجه شد.
ولادیمیر شامانوف، وزیر دفاع روسیه در این باره گفت: اعزام نیروهای بیشتر به عراق تغییر بنیادی در اوضاع عراق به سوی صلح و ثبات ایجاد نخواهد کرد.
وی بزرگترین ضعف رویکرد جدید بوش را اعزام بیشترین تعداد نیروهای تازه به بغداد دانست و گفت:بدون برقراری حاکمیت قوی دولت مرکزی در استان ها، برقراری نظم و قانون در کل کشور امکانپذیر نیست.
بوریس گریزلوف، رئیس مجلس دومای روسیه نیز به خبرگزاری نووستی گفت:روسیه از تمامی تلاش های آمریکا برای مبارزه با تروریسم حمایت کرده و خواهد کرد اما از افزایش حضور نظامی آمریکا در عراق استقبال نمی کند.
وی افزود: روسیه هیچ گاه از ورود نظامیان به عراق حمایت نکرده و به اعتقاد وی اوضاع در عراق دشوار مانده و هنوز بهبود نیافته است.
گریزلوفگفت: باید تصمیماتی اتخاذ نمود که موجب شود خود عراقی ها امنیت خودشان را تامین کنند و کشورشان را بسازند. به گفته وی امروز به سختی می توان عراق را آن طور که آمریکا معتقد است یک کشور مستقل نامید. .
در فرانسه، ژنرال بازنشسته ژان سالوان که فرماندهی نیروهای حافظ صلح فرانسوی را در لبنان برعهده دارد، گفت به اعتقاد وی بوش در حال هموار کردن راه برای خروج آبرومندانه از عراق است بدون اینکه وجهه ناخوشایندی از آمریکایی ها هنگام ترک عراق برجای گذارند تا از آنچه در ویتنام رخ داد، جلوگیری کرده باشد.
کارل بیلد، وزیر امورخارجه سوئد نیز گفت سخنرانی بوش فاقد ایده های سیاسی جدید بود.
حزب اصلی مخالف دولت دانمارک نیز تقصیر اوضاع ناامن و باتلاق کنونی عراق را مستقیما متوجه جورج بوش دانست. هله تورنینگ اشمیت، رئیس حزب سوسیال دموکرات دانمارک گفت:«بوش در دنیای خودش زندگی می کند و ما با رئیس جمهور لجوجی سرو کار داریم که به استراتژی نامطمئن خود درباره آینده عراق ادامه می دهد.»
متحدان آمریکا در خاورمیانه هنوز واکنشی به رویکرد جدید بوش نشان نداده اند اما مخالفان آمریکا در منطقه آن را محکوم کرده اند از جمله سالم الفلاحت، رئیس جنبش اخوان المسلمین اردن که گفت هدف آمریکا از استراتژی جدیدش در عراق سوق دادن منطقه به سوی نابودی و خونریزی و بر جای گذاشتن تنفر فرقه ای در عراق برای ده ها سال است.
به عقیده کارشناسان، رئیس جمهوری آمریکا هیچ راهکار تازه ای را برای حل مشکلات عراق مطرح نکرده و سخنانش بیشتر مصرف داخلی داشته و به خاطر تحت فشار بودن و از دست دادن اعتماد مردمی صورت گرفته ، هرچند با استفاده از موقعیت درصدد تقویت حضور نظامی در خلیج فارس و اعمال فشار بر ایران است.
رز گت میلر، مدیر مرکز کارنگی در مسکونیز راهکار اعلام شده از سوی بوش را چنین تشریح می کند: «مسئله مهم این است که دکترین پیروزی بوش، سیاست وی را تغییر نمی دهد، هرچند این یک پیروزی نظامی تلقی نمی شود.»
به نظر وی، در واقع رئیس جمهور آمریکا توصیه های گروه تحقیق عراق را نپذیرفته است، چرا که این گروه شروع مذاکره با ایران و سوریه و نیز خروج نیروهای آمریکایی از عراق را پیشنهاد داده بود، ولی موضعگیری بوش چیزی خلاف آن است.
لئونید ایواشف، رئیس آکادمی مسائل جغرافیای سیاسی روسیه نیز معتقد است که رئیس جمهور آمریکا در سخنرانی خود هیچ راهکار تازه ای را مطرح نکرده است.
به گفته وی، «بحث نه درخصوص تغییر راهکار آمریکا در منطقه بود و نه در مقیاس جهانی.
سخنان بوش بیش از همه، برای مصرف داخلی و به خاطر تحت فشار قرار داشتن در ارتباط با شکست جدی جمهوری خواهان در انتخابات میاندوره ای کنگره و نیز از دست دادن اعتماد بخش قابل ملاحظه ای از شهروندان آمریکایی نسبت به سیاستهای وی بود.»