ژنرال ویلیام اودوم
ترجمه و تلخیص: کابک خبیری
آمریکا بر سر دو راهی قرار دارد: ماندن در عراق و ادامه دادن با وضعیت فعلی، یا خروج از این کشور؟ امروز افکار عمومی جامعه آمریکا با جنگ مخالف هستند. مخالفت با جنگ دیدگاهی است که در تمامی نقاط آمریکا و بین تمامی شهروندان، از لیبرالترین تا محافظهکارترین آنان در جنوب و غرب کشور، فراگیر شده است و آنان خواهان خروج آمریکا از عراق هستند و این دیدگاهی کاملاً منطقی و قابل درک است. رویای یک عراق لیبرال و دموکرات که دوست ایالات متحده باشد، رویایی است که امروزه دیگر اعتبار خود را از دست داده است. هیچیک از رهبران عراق که دارای مشروعیت بوده و توانایی اداره کشور را داشته باشد، از حامیان آمریکا محسوب نمیگردد. با این وجود رئیسجمهور آمریکا همچنان بر ماندن در عراق پافشاری میکند. چرا؟
نگاهی به دلایل دولت و تحلیل آن، میتواند ابعاد قضیه را روشنتر نماید.
1- اگر ما عراق را ترک کنیم، زمینه برای جنگ داخلی فراهم خواهد شد. واقعیت آن است که جنگ داخلی در عراق درست چند هفته پس از اشغال عراق توسط آمریکا و سقوط صدام آغاز گردید. هر بینندهای امروز میتواند شاهد جنگ داخلی در این کشور باشد. بوش هم بهتر است امروز کمی دقیقتر به واقعیات نگاه کند. عراقیها در حال از بین بردن عراقیها هستند. ناآرامیهای داخلی عراق باعث کشتهشدن شمار بسیاری از عراقیها شده است. حوادث داخل عراق بیشتر باعث کشتهشدن عراقیها شده است تا آمریکاییها.
2- خروج آمریکا از عراق باعث تقویت تروریستها خواهد شد. درست است. اما این بهایی است که ما باید پرداخت کنیم. ادامه اشغال عراق توسط آمریکا هم باعث تقویت تروریستها خواهد شد. چرا که اشغال عراق فضای امنی را برای تحرک آنان ایجاد کرده است. ما با اشغال عراق دو گزینه را پیشروی بعثیها قرار دادیم: یا تسلیم شوید، یا به القاعده بپیوندید. بیشتر آنان نیز گزینه دوم را انتخاب کردند.
3- قبل از خروج آمریکا از عراق، نیروهای امنیتی آن باید شکل بگیرند. مشکل عراق نیروهای نظامی آن نیست، بلکه مساله اصلی همبستگی سیاسی است. در عراق نظامیان زیادی وجود دارد که همگی آنان باتجربه هستند و دو جنگ عراق علیه ایران و جنگ خلیجفارس را پشت سر گذاردهاند. پیشمرگهای کردستان و یا گروه نظامی مقتدا صدر امروزه بدون کمک آمریکا به خوبی توانایی حفظ امنیت را دارند. مشکل وفاداری به سیستم است و این که گروههای نظامی باید وفاداری خود را به چه کسی ابراز کنند. سیاست در عراق مرتبا در حال دگرگونی است. افسران و سربازان عراقی نیز ترجیح میدهند در این شرایط کمتر از کسی یا گروهی جانبداری کنند. اگر تمامی آموزشدهندگان نظامی آمریکایی نیز در عراق جمع شوند، قادر به تغییر واقعیت نخواهند بود. اما وفاق و همبستگی سیاسی داخلی عراق میتواند این کار را انجام دهد.
4- مشخص کردن برنامه برای خروج آمریکا از عراق باعث آشفتگی روحیه نیروهای آمریکایی خواهد شد. پنهان شدن پشت این ادعا تنها فرار از مسئولیت است. واقعیت این است که اگر در جنگ به سربازان اجازه انتخاب بر سر ادامهدادن یا توقف آن داده شود، اغلب جنگها در همان ابتدا متوقف خواهد شد. به نظر میرسد خروج نیروهای آمریکا از عراق باعث بالا رفتن روحیه سربازان آمریکا خواهد شد. نظرسنجی اخیر مؤسسه زاگبی نشان میدهد که اغلب سربازان آمریکایی خواهان مشخص شدن تاریخی برای خروج از عراق هستند. مسئولیتپذیری نکته مهمی است که در این قضیه باید به آن توجه جدی داشت. آمادهسازی سربازان آمریکایی برای خروج از عراق، وظیفه اصلی درجهداران، فرماندهان و شخص رئیسجمهور است.
5- خروج از عراق باعث خدشهدار شدن اعتبار آمریکا در جهان خواهد شد. در حالی که آمریکا ادعا میکند تنها ابرقدرت جهان است، چنین ادعایی قابل توجیه نیست. تغییر رویه سریع آمریکا در عراق میتواند اعتبار این کشور را در جهان افزایش دهد. چنین ادعاهایی در زمان خروج آمریکا از ویتنام نیز وجود داشت. همانگونه که نادرست بودن چنین ادعاهایی در آن زمان به اثبات رسید، امروز نیز همینگونه است. از 11 سپتامبر 2001، افکار عمومی جهان نسبت به آمریکا تغییر کرده است. امروز چندان تفاوتی میان آمریکا و روسیه وجود ندارد. خروج از عراق میتواند باعث تصحیح اشتباهات گذشته شود. کشورهای اندکی در جهان وجود دارند که توانایی تصحیح اشتباهات خود را داشته باشند.
به دو نکته بسیار مهم باید توجه کرد. عدم توجه به این نکات میتواند همهچیز را در عراق بر باد دهد. اول آنکه حمله به عراق به هیچوجه به سود آمریکا نبود، تنها کسانی که از این اقدام سود بردند کشورهای همسایه و القاعده بودند. سقوط صدام به عنوان دیکتاتور در منطقه اتفاق بسیار مهمی برای کشورهایی نظیر ایران بود که تجربه هشت سال جنگ با این کشور را داشتند. برای القاعده، شرایط جدید فرصت مناسبتری را برای کشتن آمریکاییها فراهم کرد. نکته دوم آنکه، جنگ باعث شد آمریکا از نظر دیپلماتیک و استراتژیک از جهان دور شود.
در حقیقت خروج از عراق بهترین کاری است که در شرایط موجود میتوان انجام داد. با خروج ما از عراق، سیاستمداران اروپایی تمایل بیشتری برای همکاری با ما و اتخاذ استراتژی جهت باثبات کردن خاورمیانه خواهند داشت. با خروج آمریکا از عراق، کشورهای همسایه این کشور کمک بیشتری به حفظ ثبات در این کشور خواهند داشت. نقش ایران در این بین از همه مهمتر است. ایران هم همانند ما خواهان ثبات منطقهای است. ایران خواهان بالا رفتن تولید نفت و گاز است. ما باید نقش مهم ایران در این فرآیند را به خوبی درک کنیم. هیچیک از مواردی که اشاره شد محقق نمیگردد مگر با خروج از عراق. آمریکا باید همین امروز از عراق خارج گردد.
ژنرال ویلیام اودوم استاد دانشگاه ییل و مدیر سابق آژانس امنیت ملی در سالهای 1985 تا 1988 است.