تاریخ انتشار : ۱۸ مرداد ۱۳۸۹ - ۱۱:۲۴  ، 
شناسه خبر : ۱۸۵۷۰۲
اشاره: دولت آمریکا در سالهای اخیر نحوه عملکرد سازمان ملل را در زمینه امور مالی مورد خرده‌گیری قرار داده و از آن به عنوان اهرم فشاری برای رسیدن به اهداف خود در زمینه دیپلماسی بهره جسته است. بسیاری از صاحبنظران عقیده دارند که این‌گونه تهدیدها سازمان ملل را به سازمانی وابسته به آمریکا مبدل ساخته و وجود ضعفهایی این‌گونه عملا زمینه انحلال آن را فراهم آورده است. دکتر سیدجلال ساداتیان کارشناس روابط بین‌الملل بر این باور سید است که این فشارها تا حد به تعادل رسیدن در این سازمان ادامه دارد اما موجبات اضمحلال آن را فراهم نمی‌آورد.

* چرا آمریکا می‌تواند با پرداخت سهمی 22 درصدی سازمان ملل را تهدید کند؟
** منطق آمریکا بر این است که در تعاریف سازمان ملل کشورهای بسیار کوچک با وسعت اندک و جمعیتی نازل با بسیاری از کشورهای بزرگ مانند آمریکا و روسیه در یک سطح قرار داشته و از یک حق رأی برخوردارند.
آنچه که آمریکا مطرح کرده است آن است که این ساختار باید به گونه‌ای تغییر یابد که هر کس به اندازه وزن خود از حق رأی و اعمال نظر برخوردار باشد و کشورهای کوچکی که در تأمین سازمان و سازمان‌های وابسته به آن مشارکت ندارند نباید به اندازه آمریکا رأی داشته باشند.
این کشور بر این باور است که در ساختار نظم نوین جهانی که بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی به وجود آمده است و دنیا از شرایط دو قطبی خارج شد آمریکا به عنوان رئیس مجموع قدرتهای جهان صاحب حق رأی و نظر بالاتری است. باید بگوییم که این ساختار در قدیم ناشی از آن بود که قدرتهای جهان صاحب حق رأی و نظر بالاتری است. باید بگوییم که این ساختار در قدیم ناشی از آن بود که قدرتهای بزرگ به منظور کسب رأی بیشتر تلاش بیشتری برای به استقلال رسیدن دولتهای هم‌عقیده خود می‌کردند که امروز این شرایط تغییر یافته است. در شرایط جدید ژاپن، آلمان و هند متقاضی عضویت و حق وتو هستند. آمریکا تلاش خود را می‌کند تا با این استدلال که هر کشوری مطابق با توان خود باید حق رأی و عضویت داشته باشد تنها پیشنهاد خود را عنوان می‌کند و با اهرم اقتصادی به کشورها فشار می‌آورد اما این تنها یک پیشنهاد است و کشورهای دیگر از جمله ایران نیز در این زمینه پیشنهاد داده‌اند.
* آیا این یک ضعف در ساختار سازمان ملل به شمار نمی‌آید؟
** البته ما این نقطه ضعف از آنجا نشأت گرفته است که بسیاری از کشورها فقیر هستند و نه تنها حق عضویت خود را نمی‌پردازند بلکه به شکل‌های مختلفی از این سازمان کمک می‌گیرند و بسیاری از کشورهای قدرتمند حق آنها را می‌پردازند که اکثرا نیز از متحدین آمریکا هستند و از اقتصاد خوبی برخوردارند. بنابراین کمتر کشوری مانند ایران وجود دارد که به اندازه خود حق عضویت بپردازد و به اندازه آن حقوق خود را ایفا کند.
* آیا این موضع اعتبار سازمان ملل را زیر سوال نمی‌برد؟
** اعتبار و اقتدار سازمان ملل با تعاریف گذشته و خط‌مشی گذشته حتما زیر سؤال خواهد رفت. همان‌گونه که در جریان عراق نیز شاهد بودیم بسیاری از متحدین این کشور و خودمان سازمان ملل نیز با این حمله مخالف بودند. ولی آمریکا تنها با تکیه بر یک مصوبه شورای امنیت از آن به عنوان دستاویزی برای حمله به عراق بهره جست و با وجود مخالفت‌ها و تبعاتی که هنوز وجود دارد به عراق حمله کرد و حتی به نظر می‌رسد که با این تعاریف مدتهاست که اقتدار سازمان ملل به طرق مختلف خدشه‌دار گردیده است و در شرایطی حتی تلویحا از عدم نیاز به وجود سازمان ملل نیز حرفهایی به میان می‌آید اما به نظر می‌رسد که این روشها نمی‌تواند این سازمان را به نابودی بکشاند بلکه این فشار موجب می‌شود تغییراتی در ساختار فعلی به وجود آید که آن را به حد تعادل خواهد رساند.