افغانستان: به رغم اینکه حکومت طالبان با مداخله نظامی آمریکا سرنگون شد. با این وجود، هنوز مردم این کشور به اصول اسلامی به شدت پایبند هستند.
عراق: رژیم «صدام» با مداخله نظامی آمریکا در سال 2003 سرنگون شد، اکنون «صدام» در بازداشت آمریکایی هاست و به خاطر جرایمی که مرتکب شده چند بار محاکمه شده است. در اینجا باید گفت دیکتاتور عراق به جنگ قومی و قبیله ای در این کشور خاتمه داده بود. اما حضور نظامیان آمریکایی نتوانست از درگیری های طایفه ای در عراق جلوگیری کند.
ملیگرایی: حس ملی گرایی در طول «جنگ سرد» در کشورهای خاورمیانه وجود داشت. این حس نیروی هم سطح «دین» داشت و توانست برتری خود را در طول «جنگ سرد» بر کمونیسم و روند دموکراتیک آمریکایی به اثبات برساند (اما از اوائل دهه 70 میلادی به بعد اسلامگرایی جایگزین ملی گرایی شد و اکنون به خیزشی توفنده در برابر غرب تبدیل شده است)
پاکستان: «کالین پاول» وزیرخارجه سابق آمریکا بلافاصله پس از حادثه 11 سپتامبر توانست ژنرال «پرویز مشرف» رئیس جمهور پاکستان را متقاعد سازد که برای دستگیری (یا کشتن) «اسامه بن لادن» رهبر شبکه القاعده با واشنگتن همکاری کند.
با وجودی که سال ها از این ماجرا می گذرد، هنوز آمریکا نتوانسته است «اسامه بن لادن» را دستگیر کند. چرا که به نظر می رسد ارتش پاکستان در زمینه این نوع همکاری ناراضی است. به ویژه اینکه سازمان اطلاعات ارتش پاکستان در مظان اتهام ملاطفت با شبکه القاعده است و هنوز به این سؤال پاسخ نداده که چه گروهی یا سازمانی بر مرزهای پاکستان و افغانستان کنترل دارد؟
هند: دهلی نو معتقد است داشتن سلاح های هسته ای حق مسلم هند است. اصرار هند برداشتن سلاح هسته ای در حالی صورت می گیرد که دهلی نو مورد حمایت آمریکاست. ولی ایران از چنین حمایتی برخوردار نیست در اینجا باید گفت مسلمانان جهان این گونه برخورد دوگانه آمریکا با سلاح های هسته ای را نظارهگر هستند.
کردستان: تشکیل یک «دولت کرد» هنوز در اذهان کردهای ملی گرا وجود دارد. اما این رویا به کابوس وحشتناک برای نظامیان و متولیان امنیت بین المللی تبدیل شده است. کردهای عراقی احساس می کنند که در بهترین روزهای خود به سر می برند. لذا بعید به نظر می رسد که کردها بخواهند یک دولت مستقل در مناطق کردنشین تاسیس کنند. به ویژه این که بیشتر مناطق کردنشین در کشورهای ترکیه و ایران و سوریه قرار دارد. (این کشورها با تاسیس یک دولت مستقل کرد مخالفند) چنانچه کردهای عراق بخواهند در شمال این کشور یک «دولت کرد» تاسیس کنند، کردهای ساکن کشورهای همجوار چه خواهند کرد؟
شاید آنان به کشور کردستان جدید مهاجرت کنند و تحت حاکمیت «دولت کرد» زندگی نمایند. یا اینکه تلاش می کنند تا دایره حاکمیت «دولت کرد» را گسترش دهند تا مناطقی که آنان ساکن هستند در بربگیرد. بدیهی است که دولت و ارتش ترکیه، ایران و سوریه اجازه تشکیل چنین دولتی را نخواهند داد و در صورت اصرار بر تشکیل یک دولت کرد جنگ و ناآرامی در خاورمیانه برافروخته خواهد شد. با توجه به اینکه نیروهای آمریکایی در عراق حضور دارند در صورت بروز چنین جنگی دولت آمریکا چه اقدامی خواهد کرد؟
از لحاظ تاریخی آمریکا و انگلیس همواره از کردهای عراق حمایت کرده اند. در طول جنگ (تحمیلی) عراق علیه ایران (CIA)برنامه-ای برای کمک به کردهای عراق تدوین و ارائه کرد. پس از جنگ نفت در سال 1991 آمریکا و انگلیس برای حمایت از کردهای منطقه ممنوعه پروازی در شمال عراق ایجاد کردند. در این منطقه ممنوعه پروازی هواپیماها و هلی-کوپترهای عراق حق پرواز نداشتند.
چنانچه ائتلافی از کشورهای ترکیه، سوریه، ایران و عراق برای سرکوبی «دولت کرد» تشکیل شود، در این صورت آمریکا و انگلیس چه اقدامی خواهند کرد؟
از سوی دیگر باید گفت: پاکستان و هند برای پایان دادن به درگیری های خود (در مسئله کشمیر) تاکنون از سلاح هسته ای استفاده نکرده اند. به هر حال اکنون این دولت ها در منطقه قوی و نیرومند هستند خب، اگر یکی از آنها بخواهد بر کشمیر تسلط پیدا کند، طرف دیگر چه خواهد کرد؟
این مسائلی که به آنها اشاره شد، پیامدهای قطعی الوقوع حادثه 11 سپتامبر نیستند. البته ممکن است برخی از این مسائل هرگز به وقوع نپیوندند. با این وجود، باید گفت موضع آمریکا پس از 11 سپتامبر در جهان نظامی تقویت شده است. چرا که واشنگتن هر کاری که بخواهد در خاورمیانه انجام می دهد. البته مناسب بود آمریکا پس از سرنگونی طالبان «بن لادن» را دستگیر می کرد و پرونده این ماجرا را می بست. اما واشنگتن عزمی استوار برای توسعه دموکراسی در منطقه ندارد.