سازمان جداییطلبان باسک اسپانیا (اتا) در تازهترین مانور قدرت خود تهدید کرد که در صورت تداوم روند بحرانی صلح، خشونت در این کشور جنوبغربی اروپا را از سر میگیرد. اتا که از طریق هواداران اغتشاشگر خود در هفتههای اخیر با آتش زدن بانکها، خودروها و ایستگاههای حمل و نقل عمومی، دولت مرکزی اسپانیا را برای به رسمیت شناختن حزب غیر قانونی "باتاسونا" تحت فشار قرار داده است، در تازهترین اقدام خود، یک گردهمایی را در یک منطقه غیر مسکونی در ایالت باسک برگزار کرده که در آن، سه نقابدار مسلح به نام اتا گفتهاند تا زمان استقلال باسک از اسپانیا، سلاح را بر زمین نخواهند گذاشت.
به نوشته مطبوعات اسپانیا؛ این اجتماع در مکانی در بخش "اویارزون" شهرستان "گیپوزکوا" در ایالت باسک به مناسبت روز سرباز برگزار شد و در آن، سه فردی که به شیوه اتا نقاب پوشیده بودند، با شلیک هفت گلوله به آسمان و قرائت یک بیانیه اعلام کردند: تا وقتی ایالت باسک به استقلال نرسد، به مبارزات مسلحانه خود ادامه خواهند داد.
خبر برگزاری این اجتماع را مطبوعات محلی باسک فاش کردند و پس از آن تصاویری از سوی رسانههای اسپانیایی منتشر شده که از پشت سر شرکتکنندگان گرفته شده است تا چهره و هویت آنان قابل شناسایی نباشد.
مطبوعات محلی باسک گفتهاند که این نحوه تصویربرداری به درخواست اعضای اتا صورت گرفته است.
در فیلمی که در این زمینه در اسپانیا پخش شده است، یک سخنگوی نقابدار میگوید: مبارزه ما متعلق به گذشته نیست، بلکه برای حال و آینده است. ما آمادهایم خون خود را در راه این مبارزه فدا کنیم و به طور قاطعانه، سلاح به دست به مبارزات خود تا دستیابی به استقلال باسک، ادامه خواهیم داد.
این اولین اقدام علنی مهمی است که اتا پس از صدور بیانیه تاریخی خود در دوم فروردین ماه گذشته، مبنی بر این که دست به یک آتشبس دائمی با دولت مرکزی اسپانیا زده و آماده است مسأله باسک را از طریق مذاکره حل کند، صورت میدهد. اتا پس از 40 سال نبرد مسلحانه با دولت مرکزی اسپانیا بر سر جدایی این ایالت، شش ماه پیش اعلام آتشبس کرد و سه ماه پس از آن، "خوزه لوییس رودریگز زاپاتهرو" نخست وزیر سوسیالیست اسپانیا با تایید آتشبس اتا گفت که دولت مرکزی، مذاکرات بر سر تحقق صلح در باسک را آغاز میکند.
نمایندگان دولت در همین راستا، دو جلسه با نمایندگان اتا برگزار کردند، اما این گفتگوها به دلیل اختلاف نظر طرفین بر سر برخی مسائل به ویژه اصرار اتا برای حضور حزب باتاسونا در مذاکرات صلح و قانونی شدن فعالیت آن، به بن بست رسید.باتاسونا که شاخه سیاسی جدایی طلبان باسک شناخته میشود، از سه سال پیش در دوره دولت قبلی اسپانیا به ریاست "خوزه ماریا آسنار" به جرم وابستگی به گروه تروریستی اتا، منحل و فعالیت آن غیر قانونی شناخته شد.
دولت مرکزی اسپانیا اکنون میگوید چنانچه باتاسونا مایل به فعالیت مجدداست، باید شرایط ذکر شده در قانون احزاب را طی کند، حال آنکه اتا اعتقاد دارد که این شرایط چنان دشوار و زمان بر است که عملاً مانع فعالیت رسمی دوباره باتاسونا میشود.
در چنین شرایطی، اتا اجتماع تازه تهدیدآمیز خود را در باسک برگزار کرد و در جریان آن، برای نخستین بار از (دوم فروردینماه) زمان اعلام آتشبس در بیانیه خود، سخنی از آتشبس دائمی به میان نیاورد.
همزمان با این رویداد، اتا هواداران خشونتطلب خود را نیز برای تحت فشار قرار دادن دولت مرکزی اسپانیا بار دیگر به انجام اغتشاشات خیابانی واداشته است. "خوسبا پرماچ" سخنگوی حزب باتاسونا در یک مصاحبه مطبوعاتی از حزب سوسیالیست کارگری حاکم بر اسپانیا خواست که برای خروج از بحران کنونی، از خود ارادهای واضح نشان دهد و با مسئولیت سیاسی در مسیر صلح گام بردارد.
پرماچ در سخنانش گفتکه اعلام آتشبس دائمی اتا در شش ماه اخیر، روندی نامساعد داشته و تداوم این روند، برقراری صلح را در شرایط انسداد و بحران کامل قرار خواهد داد. سخنگوی حزب باتاسونا از زاپاتهرو، نخست وزیر اسپانیا خواست تا پاسخی مثبت به فرصت تاریخی فراهم شده در کشور برای حل مسأله باسک بدهد.
وی در این زمینه خواستار توقف برخوردها با هواداران اتا و نیز آزادی زندانیان آن شد. پرماچ گفت: دولت اسپانیا باید اقدامات موجود علیه هواداران استقلال طلب را متوقف سازد، زیرا اکنون دادگاهها و نیروهای انتظامی و امنیتی، بحث سیاسی بر سر حل مسأله باسک را تحتالشعاع خود قرار دادهاند.
وی همچنین از دولتمرکزی خواست به شانتاژ سیاسی و سرکوبگرانه خود برضد زندانیان اتایی پایان دهد.
در واکنش به این اقدامات، زاپاتهرو از حزب غیرقانونی باتاسونا به صورت قاطع و علنیخواست که همه اعمال خشونتآمیز خود را متوقف کند.
وی هشدار داد که قواعد بازی کاملا واضح است: قانونی عمل کردن و صلح، که به معنای عدم حضور هر گونه اعمال خشونتآمیز است.
زاپاتهرو از گروههای چپگرای هوادار اتا خواست تا فقط و فقط دست به اقدامات سیاسی بزنند، زیرا دولتش در راه برقراری صلح جدی است، اما هیچگونه خشونت و اعمال فشاری را در این زمینه تحمل نخواهد کرد.
نخستوزیر اسپانیا تاکید کرد: پایان خشونت در اسپانیا، بهای سیاسی نخواهد داشت و اتا که یک گروه تروریستی در اسپانیا شناخته میشود، نباید به دنبال آن باشد که از مسأله آتشبس، امتیازات ویژه از دولت بگیرد.
"ماریانو راخوی" رئیس حزب" مردمی" دومین حزب عمده اسپانیا که به شدت با هر گونه مذاکره و نرمش در برابر اتا مخالف است، نیز محتوا و لحن پیام اتا را در اجتماع غیر قانونی خود در باسک، شگفتآور ندانست، زیرا به عقیده وی، ماهیت اتا همین است و اگر چیزی غیر از این بگوید، باید تعجب کرد.
وی تصریح کرد: با وجود اعلام آتشبس، اتا تغییری نکرده و همچنان یک گروه تروریستی و جنایتکار است که میخواهد به زور خواستههای خود را بر مردم اسپانیا تحمیل کند.راخوی به همین دلیل از دولت مرکزی اسپانیا خواست تا بار دیگر به پیمان ضد تروریستی احزاب کشور در مبارزه خستگیناپذیر و مداوم با اتا باز گردد و در سرکوب آنان با استفاده از زور و خشونت، هیچ تردیدی به خود راه ندهد.