سعدالله زارعی
سفر محمود احمدینژاد، رئیسجمهور به لبنان صرفا یک سفر رسمی نبود بلکه حجم برنامههای عمومی وی و دیدارهای متعددی که با طیفهای مختلف مردم لبنان داشت، بویژه حضور رئیسجمهور در اجتماعات عظیم مردم لبنان که به طور خاص باید به 4 اجتماع روز اول از فرودگاه تا کاخ بعبدا، حضور در جمع عظیم مردم ضاحیه و دیدارهای روز دوم در جمع مردم شهر مرزی بنت جبیل و روستای قانا اشاره کرد، نشان داد این سفر فراتر از یک سفر رسمی و دارای ابعاد گسترده اجتماعی و مدنی است. در سطح بینالمللی با موضوعی تحت عنوان دیپلماسی عمومی روبهرو هستیم. در این نوع دیپلماسی تاکید روی ارتباط دولتها با ملتهاست. مبنای این نوع دیپلماسی مراوده یک دولت با احزاب و گروههای تاثیرگذار در کشور دیگر است. در واقع آنچه روزهای چهارشنبه و پنجشنبه در لبنان شاهد بودیم اوج این نوع دیپلماسی و نماد رشدیافته و بالغ دیپلماسی عمومی بود. از این جهت تاثیرات سفر احمدینژاد به لبنان ماندگار و پایدار است و منشا آثار بزرگی در سطح منطقه و بویژه محیط داخلی لبنان میشود. درباره تاثیر سفر محمود احمدینژاد بر لبنان باید به تاکید هیات ایرانی بر وحدت در جامعه لبنان و وحدت در سطح منطقه اشاره کرد. در واقع احمدینژاد پیش از سفر به لبنان در تماس تلفنی با پادشاهان عربستان و اردن و رئیس جمهور سوریه، رهبران این کشورها را در جریان جزئیات برنامه سفر خود قرار داد و با یک نگاه همگرایانه منطقهای وارد بیروت شد.
وی همچنین در جریان نخستین نطق رسمی خود پس از ورود به کاخ بعبدا، در جمع رسانهها بر روحیه برادری و وحدت در منطقه و در بین کشورهای اسلامی و لبنان تاکید کرد. رئیسجمهور همچنین در دیدار با نخبگان سیاسی لبنان اعم از مخالفان و موافقان مقاومت و نیز در دیدار با مذاهب مختلف لبنانی بر این نکته تاکید کرد که راه مقابله با مشکلات خاورمیانه، وحدت و همگرایی میان کشورهای منطقه است که این موضوع با استقبال کشورهای منطقه مواجه شد. به بیان دیگر، طراحی وحدتگرایانهای که هیات ایرانی مهندسی کرده بود در محافل سیاسی و رسانهای منطقه با استقبال روبهرو شد. دومین نکته برجسته این سفر، تلاش هیات ایرانی برای گردآوردن همه گروههای لبنانی حول محور وحدت و همگرایی بود. بر همین اساس بود که همه دشمنان مقاومت از جمله سمیر جعجع، رئیس قوات لبنانی که به اتخاذ مواضع خصمانه در قبال ایران و لبنان شهره است، به تماس محمود احمدینژاد با پادشاه عربستان اشاره کرد و به کنایه خطاب به سعد حریری، نخستوزیر لبنان توصیه کرد که بهتر است مسؤولان لبنانی رفتار همگرایانه را از ایرانیها بیاموزند. این موضوع نشان داد ایران صرفا در صحنه مقاومت علیه اشغالگران پیشتاز نیست و در صحنه ایجاد وحدت در درون کشورهای منطقه پیشقدم است.
همین موضوع به میزان قابل توجهی تهدیدات داخلی را از لبنان دور میکند و در عین حال فرصتهای جدیدی را در اختیار کشورهای منطقه و لبنان قرار میدهد تا بحرانهای منطقه را با سعه صدری که ایران در لبنان نشان داد، به یک وضعیت وحدتگرایانه در منطقه تبدیل کنند. حضور هیات ایرانی در بنت جبیل در نزدیکی سرزمینهای اشغالی و بیان صریح مواضع جمهوری اسلامی ایران در جوار مرز با رژیم صهیونیستی از موضوعات بسیار مهمی بود که در رسانههایی چون فاکسنیوز، فرانس 24 و CNN انعکاس یافت. این رسانهها با اشاره به این رویداد در تحلیلهای خود آوردند که جمهوری اسلامی در کنار مرز اسرائیل، موضع رسمی ایران مبنی بر لزوم آزادسازی فلسطین و اخراج صهیونیستها را تکرار کرد. باتوجه به روابط خفتبار اعراب با رژیم صهیونیستی این موضوع تاثیر عمیقی در منطقه بر جای خواهد گذاشت. مانور امنیتی در این سفر از سوی دولت لبنان و نیز مقاومت با توجه به اینکه لبنان به بهشت جاسوسان اسرائیلی معروف است، بسیار حائز اهمیت بود. اینکه احمدینژاد به عنوان یکی از دشمنان درجه اول اسرائیل در لبنان حضور مییابد و بدون پوشش امنیتی در میان مردم حضور مییابد، از توانمندی بالای دستگاه امنیتی لبنان و نیز حزبالله نشان دارد.