تورج حاتمی
6- همگرایی و وحدت جهان اسلام
یکی از مهمترین محورهای سیاست خارجی حضرت امامخمینی(ره) که تاکید ویژهای بر آن داشتند و مصرانه از آحاد ملت و همچنین سیاستمداران و دولتمردان جهان اسلام میخواستند، توجه و فهم ضرورت وحدت و همگرایی و اجتناب از هر گونه اختلاف است.
حضرت امام(ره) در فرازی از بیاناتشان میفرمایند:
«مسلمین باید با هم ید واحده باشند، اینها باید دولت واحد باشند، مجتمع باشند، خودشان را از هم جدا ندانند، مرزها را اسباب جدایی ملتها ندانند، مرزها جدا، قلبها با هم، مسلمین دارای قدرت بسیار هستند و دارای خزائن بسیار، اگر چنانچه مسلمین با هم اتحاد پیدا کنند، با حفظ مرزهای خودشان، لکن قلبهایشان با هم متحد شود.»(1)
«کوشش داشته باشید در بهتر کردن روابط با کشورهای اسلامی و دعوت به وحدت و اعتماد کنید که خدا با شماست.»(2)
«ما برای دفاع از اسلام و ممالک اسلامی و استقلال ممالک اسلامی در هر حال مهیا هستیم. برنامه ما که برنامه اسلام است، وحدت کلمه مسلمین است، اتحاد ممالک اسلامی است، برادری با جمیع فرق مسلمین است در تمام نقاط عالم و همپیمایی با تمام دول اسلامی است در سراسر جهان.»(3)
«مسلمین میتوانند تحت لوای اسلام بالاترین قدرت را در دنیا به دست بیاورند.»(4)
«ملتها را دعوت به وحدت کنید و از نژادپرستی که مخالف دستور اسلام است بپرهیزید و با برادران ایمانی خود در هر کشوری و با هر نژادی که هستند دست برادری دهید که اسلام بزرگ آنان را برادر خوانده و اگر این برادری ایمانی با همت دولتها و ملتها و یا تایید خداوند متعال روزی تحقق یابد، خواهید دید که بزرگترین قدرت جهان را مسلمین تشکیل میدهند.»(5)
همانطوری که مرحوم آیتالله العظمی بروجردی (قدسسره) فرمودند که رفع اختلافات گذشته و اتحاد و تقریب بین همه مذاهب امکانپذیر است.(6)
حضرت امام خمینی(ره) میفرمایند:
«وصیت من به ملتهای کشورهای اسلامی است که انتظار نداشته باشید که از خارج کسی به شما در رسیدن به هدف خود که آن اسلام و پیاده کردن احکام اسلام است کمک کند، خود باید بر این امر حیاتی که آزادی و استقلال را تحقق میبخشد قیام کنید و علما و خطباء محترم کشورهای اسلامی دولتها را دعوت کنند که از وابستگی به قدرتهای بزرگ خارجی خود را رها کنند و با ملت خود تفاهم کنند در این صورت پیروزی را در آغوش خواهند کشید.»(7)
حضرت امام خمینی(ره) ضمن پذیرش مرزهای ملی موجود به عنوان ضرورت و ضمن اهتمام به تشکیل حکومت واحده جهانی صالحان به عنوان آرمان، سیاست بینابینی را بر اساس دو قاعده وسع و تدرج مورد توجه و تاکید قرار میدادند که در این ارتباط وحدت جهان اسلام و پیروی آنها از ارزشهای واحد به منظور گشودن بلوکی متحد از کشورهای اسلامی با توانمندی بالا در زمینههای اقتصادی، سیاسی، بینالمللی و... مدنظر داشتند.
حضرت امام(ره) میفرمایند:
«در حج مسلمانان باید به عنوان یک نیروی بزرگ و قدرت سوم جهان خودنمایی کنند.»(8)
«..باید منسجم باشیم زیرا اگر انسجام به وجود آید هیچ قدرتی نمیتواند به شما زور بگوید.»(9)
ما همه در صف واحد، در صف برادران دینی، برادران ایمانی برای آرمانهای بزرگ اسلام باید کوشش کنیم و به پیش برویم.»(10)
حضرت امام خمینی(ره) ضمن آگاه کردن مسلمانان به قدرت بالقوه و بالفعل خود از قبیل کثرت جمعی بیش از یک میلیارد نفر، داشتن منابع و ذخیرههای زیرزمینی، بهرهگیری از ملجاء حرمین شریفین و برخورداری از تعالیم حیاتبخش قرآن کریم در سایه اعتصام به حبلالله، با تاکید بر ضرورت وحدت کشورهای اسلامی و نقش قابل توجه و تعیینکننده آنها در نظام بینالملل میفرمایند:
«ما میخواهیم که یک میلیارد جمعیت دنیا این طور با هم متحد بشوند، اگر متحد شوند نه قضیه قدس باقی میماند و نه قضیه افغانستان.»(11)