جلسه دوم دادگاه محاکمه صدام و هفت تن از همدستانش دیروز در منطقهالخضرا بغداد از سر گرفته شد.
در اولین روز این دور از محاکمات که گفته شده چهار روز به طول میانجامد، اتهام صدام و همدستانش در قتل عام شیعیان در الدجیل که در سال 1982 صورت گرفت، بررسی میشود. به گزارش ایسنا به نقل از شبکه تلویزیونی الجزیره، قبل از ورود صدام به دادگاه نشستی بین وی و موفق الربیعی، مشاور امنیت ملی عراق برگزار شد. خبرنگار الجزیره تاکید کرد که جزییات این نشست در اختیار خبرنگاران قرار نگرفت. قاضی دادگاه در ابتدای جلسه تعدادی از وکلای هیات دفاع را برای بیان دفاعیه فرا خواند ولی هیچ یک از آنها در دادگاه حضور نداشتند. در همین حال صدام با خواندن آیهای از قرآن کریم، از دادگاه به دلیل عدم ارایه کاغذ و قلم به متهمان برای نوشتن توضیحاتشان انتقاد کرد و آن را مخالف امور اداری دادگاه دانست.
قاضی نیز ضمن پذیرش اظهارات صدام، دستور داد تا کاغذ و قلم را در اختیار وی قرار دهند. صدام نیز مطالبی را که بر روی دست خود نوشته بود، بر صفحات کاغذ یادداشت کرد. این در حالی است که این بار نیز مانند جلسه پیشین بیشتر زمان دادگاه در سکوت و آرامش برگزار شد. صدام هم چنین از قاضی پرونده خواست به نیروهای آمریکایی دستور دهد تا با وی برخورد بهتری داشته باشند. قضاوت دادگاه نیز همانند جلسه اول که 19 اکتبر (27 مهر) برگزار شد، بر عهده "رزگار محمد امین"، از کردهای عراق بود. در جلسه دیروز نیز طه یاسین رمضان، معاون سابق رییس جمهور عراق، عواد حمد بندر، قاضی دادگاهی که برای برخی قربانیان در حکومت حزب بعث حکم مرگ داده بود، برزان ابراهیم التکریتی، برادر ناتنی صدام و چهار متهم دیگر به نام عبدالله الروید، مزهر عبدالله، علی دایح و محمد عزاوی که در کشتار مردم الدجیل با رژیم صدام همکاری کردند، در دادگاه حضور داشتند و در قفسهایی که برای آنها در نظر گرفته شده بود، قرار گرفتند. قتل عام دجیل در سال 1982 روی داد و طی آن 148 نفر از اهالی این شهر به دستور صدام به اتهام تلاش برای ترور وی کشته شدند. جلسه دیروز که شبکههای خبری با نیم ساعت تاخیر اجباری آن را پخش کردند، با حضور رمزی کلارک، وزیر دادگستری سابق آمریکا و نجیب النعیمی، وزیر دادگستری سابق قطر در تیم دفاع از صدام، آغاز شد.
در این دور از محاکمات، شاهدان پرونده الدجیل برای ادای شهادت در دادگاه حضور دارند و در جلسه دیروز یک سی. دی تهیه شده از وقایع دجیل، به نمایش درآمد. این در حالی است که یک مقام دادگاه عراق تاکید کرد: برخی از شاهدان به دلیل نگرانی از مسایل امنیتی حاضر به کشف هویتشان نیستند. این دادگاه 40 روز بعد از برگزاری اولین جلسه برگزار میشود و طی این فرصت 40 روزه اعضای هیات دفاع از صدام مدارک لازم را برای حمایت و دفاع از وی جمعآوری کردند. جلسه دادگاه در حالی آغاز شد که صدها تن از اعضای لشگر المهدی، شاخه نظامی گروه مقتدی صدر، روز یکشنبه با برپایی تظاهراتی در بغداد صدور حکم اعدام صدام را خواستار شدند. آنها هم چنین برگزاری محاکمهای مفصل در یک دادگاه عراقی و به دور از دخالتهای آمریکا را خواستار شدند. صدها تن از مردم شهر نجف نیز با تجمع مقابل دادگاه این شهر و در دست داشتن تصاویری از قربانیان قیام شیعیان در سال 1991، صدور حکم اعدام را برای صدام خواستار شدند. جلسه دادگاه در حالی برگزار شد که تیم دفاع از صدام مستقر در امان، که روند دادرسی را تحریم کرده بود، در روزهای گذشته اعلام کرد که این تیم در جلسه دادگاه حاضر خواهد شد. خبرگزاری فرانسه گزارش داد: وکلای مدافع صدام اعلام کردند که به رغم کشته شدن دو تن از همکارانشان و ادامه تهدیدها علیه آنها، مصمم هستند در دادگاه صدام حضور یابند.
عصام قضاوی، سخنگوی تیم دفاع از صدام گفت: ما هرگز رییس جمهور صدام را تنها نمیگذاریم! خلیل الدلیمی، رییس این تیم نیز دیروز در دادگاه حاضر بود. وی به نمایندگی از سوی کلارک و النعیمی ابراز امیدواری کرد که جلسات محاکمه دادگاه مطابق با قوانین بینالمللی و داخلی عراق صورت گیرد. قاضی رزگار نیز اظهار داشت: وضاح اسماعیل الخلیل، یکی از شاهدان این پرونده چند روز بعد از ادعای شهادت به دلیل بیماری درگذشت. وی افزود: وضاح که رییس امنیت و اطلاعات عراق در سال 1982 بود، نسبت به دست داشتن نیروهای ارتش و امنیت عراق در حوادث دجیل شهادت داد. در همین حال خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داده پلیس عراق هشت تن از اعراب اهل تسنن را به اتهام توطئه برای ترور یک قاضی که در حال گردآوری اسناد علیه صدام است، در شهر کرکوک دستیگر کرد. سرهنگ انور قادر، از فرماندهان پلیس کرکوک گفت: این افراد نامهای از عزت ابراهیم الدوری، معاون ارشد صدام مبنی بر دستور قتل رائد جوحی، در دست داشتند. صدام و هم دستانش در صورت اثبات اتهاماتشان به اعدام محکوم میشوند. نزدیک به 500 اتهام علیه صدام مطرح شده است اما مقامات دادگاه تصمیم دارند تنها در 12 مورد صدام را محاکمه کنند که در این میان اشاره به حمله به ایران نشده است.
گفتنی است که صدام در نخستین لحظات دادگاه، رییس دادگاه را به شدت مورد خطاب قرار داد.
در هنگام آغاز جلسه دیروز دادگاه خود در شهر بغداد به کلمات شدیداللحنی به سؤالات قاضی «رزگار محمد امین» رییس دادگاه پاسخ گفت. گفتنی است که همزمان با تظاهرات اهالی تکریت در محکومیت دادگاه صدام، اهالی شهرهای الدجیل و نجف خواستار اعدام وی شدند.
جمعی از اهالی شهر تکریت، زادگاه صدام رییس جمهور پیشین عراق که جلسه دادگاه وی هم اکنون در حال برگزاری است، با در دست داشتن تصاویر صدام در حمایت از وی دست به تظاهرات زدند. به گزارش خبرگزاریها، اهالی شهر تکریت در حالی که دانشآموزان جمیع زیادی از آنها را همراهی میکردند، با در دست داشتن تصاویر صدام و فریاد شعارهایی در تأیید وی و محکومیت دادگاهش خواستار انتقال دادگاه صدام به خارج از عراق شدند.
لازم به ذکر است که ادامه محاکمه صدام تا اوایل ماه آینده به تعویق افتاد. جلسه دیروز پس از یک تنفس شش هفتهای برگزار شد و رمزی کلارک، دادستان اسبق آمریکا و از منتقدان نحوه محاکمه صدام حسین، به گروه وکیلان مدافع پیوستند در حالیکه به دلیل کشته شدن دو وکیل مدافع رییس جمهوری سابق و تهدید سایر وکلای مدافع و شهود، تدابیر امنیتی خاصی برای این جلسه محاکمه در نظر گرفته شده است. تصاویر تلویزیونی صدام حسین را نشان دادهاند که پس از هفت متهم دیگر و در حالیکه یک جلد قرآن همراه خود داشته وارد دادگاه شده و در محل مورد نظر نشسته است. وی از نحوه رفتار با خود شکایت کرد و با اشاره به محافظانی که او را به داخل تالار محاکمه هدایت کردند، آنان را مهاجمان و اشغالگران غربی خواند. هر چند به صدام حسین اتهامهای متعددی در مورد قتل، زندان و شکنجه هزاران تن از مخالفان رژیم وی و جرایم دیگری در ارتباط با نقض حقوق بشر و جنایات جنگی نسبت داده شده است، اما دادستان دادگاه تصمیم گرفته است فعلا وی را در ارتباط با حادثه دجیل محاکمه کند.