در اخرین نشست جنبش کشورهای غیر متعهد دامنه بسیار گسترده ای از کشورها از برنامه هسته ای حمایت کرد اما انتقادهای امریکا از هند مخصوصا با توجه به توافقات هسته ای میان دو کشور بسیار شدید بود و ایالات متحده اصلا انتظار نداشت که این کشور در طرفداری از حقوق حقه کشورها برای تولید انرژی هسته ای موضعگیری کند.
این در حالیست که هند نمی تواند نیاز خود به داشتن روابط خوب با جمهوری اسلامی را بخاطر منافع متعددش در اسیای مرکزی و در حوزه دریای خزر نادیده بگیرد در حقیقت تا انجاییکه به روابط هند و ایران مربوط میشود منافع ان دوطرفه است برای اینکه ایران هم از ان سود میبرد.
در ادامه این گزارش امده است در دوران جنگ سرد ایران و هند زمینه را برای گفتگو و همکاری بویژه در بخش اقتصادی فراهم کردند و بعدها با پایان جنگ دو قطبی جهان و بدنبال حوادث سالهای اخیر این روابط را در زمینههای استراتژیک و نظامی نیز گسترش دادند نفوذ واشنگتن بر دهلی نو در ارتباط با روابط ایران و هند زمانی خود را نشان داد که بوش تصمیم گرفت.
در بخش هسته ای امتیازاتی به هند بدهد و این در حالی بود که این کشور پیمان عدم گسترش و تولید سلاحهای هسته ای را امضا نکرده بود اکنون باید پرسید دولت هند تا چه اندازه البته همانطور که احزاب سیاسی چپ این کشور ادعا میکنند از استقلال سیاسی خود برای خدمت به واشنگتن چشم پوشی کرده است حقیقت اینست که هند کماکان به سیاست چهار سویه خود ادامه میدهد و در ضمن هم امریکا و هم ایران دهلی نو را متحد استراتژیک خود بحساب میاورند.
اکولیبری در بخش دیگری از تحلیل خود تصریح میکند هند و ایران دارای منافع مشترک استراتژیک هستند در پایان جنگ سرد بهبودهایی در روابط این دو کشور مشاهده شد از ان زمان به بعد هر دو کشور موضوعات مهمی را در راستای منافعشان مورد مذاکره قرار دادند هر دو کشور همراه با روسیه با رژیم طالبان مخالفت کردند و میل خود برای ایجاد ثبات بیشتر در اسیای مرکزی اعلام داشتند.
ترس ایران از یک گروه مسلمان سنی این چنین تندرو در افغانستان و نگرانیهای هند از تضعیف نقش ژئوپلتیکی دهلی نو به نفع دولت های رقیب مانند پاکستان در یک جبهه متحد قرار گرفت بعلاوه هم ایران و هم هند همواره در مبارزه علیه تولید و قاچاق مواد مخدر از طریق اسیای مرکزی که به افزایش نرخ جنایت ریشه دار شدن خشونت و گسترش سلاح فساد اداری انجامید نقشی فعال ایفا کردهاند.
هند با توجه به اینکه امکان دسترسی مستقیم به جمهوری های اسیای مرکزی را ندارد به ایران به چشم جادهای برای رسیدن به بازارها و منابع طبیعی منطقه مرکزی اسیا مینگرد و معتقد است که این منطقه میتواند یک بازار بالقوه و عظیم برای تولیداتش و همینطور برای سرمایه انسانی و نیروی کار هند باشد هند با توجه به اینکه ششمین کشور مصرف کننده انرژی جهان است و اگر حتی با همین سطح فعلی رشد هم ادامه دهد بعد از مدت زمان کوتاهی دیگر نمی تواند روی ذخایر مفید زغال سنگ خود برای تولید نیمی از نیاز انرژی کشور حساب کند.
هند امیدوار است که بتواند با تغییر منابع مورد نیاز خود به سوی ذخایر نفت و گاز نه تنها اسیای مرکزی بلکه ذخایر موجود در ایران هم برود اراده هند برای تبدیل به یک قدرت منطقهای باعث شده تا این کشور نگاهش به طرف منطقه استراتژیک اسیای مرکزی که البته از نظر نظامی هم اهمیت دارد معطوف شود البته هند در برابر علاقه پاکستان به تحت نفوذ خود دانستن منطقه مورد بحث حضور نظامی دیپلماتیک و امنیتی اطلاعاتی خود را در ایران تحکیم بخشیده است.
کنسولگری هند در زاهدان از اهمیت خاصی در این ارتباط برخوردار است از ویژگی های استان سیستان و بلوچستان میتوان به حضور گسترده ماموران اطلاعاتی هند اشاره کرد و علت این تمرکز اطلاعاتی هم ناشی از موقعیت استراتژیک زاهدان است که در نزدیکی مرز با پاکستان قرار دارد و در ضمن از مراکز اصلی قاچاق مواد مخدر هم محسوب میشود البته هند یک کنسولگری هم در بندر عباس دائر کرده است که به این کشور اجازه میدهد تحرکات را در خلیج فارس و تنگه هرمز زیر نظر داشته باشد.
پایگاه اکولیبری در توضیح اهداف هند از گسترش روابط با ایران می نویسد هند با توسعه و گسترش روابط تنگاتنگ با ایران امیدوار است بتواند از یک طرف تبلیغات پاکستان در کشمیر را خنثی کند و از دیگر سو این تصور را که هند از اسلام میترسد از بین ببرد ایران هم از طریق همکاری با هند امیدوار است بتواند از انزوای بین المللی خارج شود و دهلی نو را به یک متحد استراتژیک خود مبدل کند.
از نقطه نظر استراتژیکی عطش بسیار هند میتواند منافع ایران را هم بنوعی تامین کند برای اینکه تهران یکی از بزرگترین تولیدکنندگان نفت و گاز طبیعی درجهان است در این ارتباط باید به اظهارات دهلی نو در سال 2003 درباره همکاری تجاری و انرژی هند و ایران اشاره کرد صادرات تکنولوژیکی هند به ایران میتواند یکی دیگر از بخش هایی باشد که تهران به ان علاقه دارد با توجه به برنامه هستهای ایران به نظر روشن میاید که هند از طریق تامین نیروی انسانی متخصص که به گفته این کشور تحتکنترل اژانس بینالمللی انرژی اتمی و برای اهداف صلح امیز فعالیت میکنند در این برنامه همکاری کرده است.
اکولیبری در ارتباط با نقش امریکا در صورت بروز احتمالی مشکلاتی در روابط هند و ایران می نویسد هنگامیکه به مثلث ایران امریکا هند اشاره میکنیم لازم است که لااقل به دو موضوع اساسی برای فهم تحولات موجود در روابط این کشورها بپردازیم احداث خط لوله گاز صلح که امریکا به ان همواره نظر منفی ابراز داشته است اما بدون اینکه این امر باعث بوجود امدن واکنشهای تعیین کننده ای از طرف کشورهای ذینفع در این پروژه شود توافق هسته ای غیر نظامی میان امریکا و هند موضوعی بود که به دو دلیل باعث بوجود امدن بحث های بسیاری شد.
در درجه اول پیمان عدم گسترش و تولید سلاحهای هسته ای را مورد تهدید قرار میداد و یک بار دیگر بر سیاست دو گانه واشنگتن صحه میگذاشت البته این در حالیست که برخی از تحلیلگران معتقدند که توافق امریکا و هند ثمره نوع دیگری از استراتژی است که چماق و هویج نام دارد در ارتباط با دلیل دوم باید گفت که این توافق در حقیقت سمبل رسیدن به نقطه ای تازه در روابط ژئوپلتیکی میان دو دموکراسی بزرگ جهان است اینجا صحبت بر سر یک تحول تاریخی مهم است، برای اینکه این توافق تنها به معنای برقراری گفتگوی اقتصادی و تکنولوژیکی نیست، بلکه هدف از این توافق در درجه اول تقویت مهارت هر دو طرف در رویارویی با تهدیدات منطقهای و جهانی است.