تاریخ انتشار : ۱۸ دی ۱۳۹۰ - ۰۹:۰۲  ، 
شناسه خبر : ۲۰۸۴۷۷
علی غلامعلی‌پور مقدمه: آسیب‌شناسی نظام‌های اجتماعی از ضرورت‌های غیر قابل چشم‌پوشی در جوامع انسانی می‌باشد که در دیدگاه امام خمینی(ره) به عنوان معمار نظام نوین و جامع جمهوری اسلامی به گونه‌ای خاص مطرح گردیده ‌است در ذیل به بررسی‌های آسیبهایی که در حوزه‌های مختلف اجتماعی می‌تواند وجود داشته باشد با نگاهی به آراء بنیانگذاران انقلاب اسلامی می‌پردازیم.

فصل اول
آسیب‌های کارگزاران نظام
1- ناهماهنگی مسئولان

اگر از اختلاف‌ها آن هم از اختلافاتی که من شک ندارم در سر دنیاست، نه برای خدا، اگر این اختلافات موجب اختلاف بین مردم بشود و موجب این بشود که شکست بخورد جمهوری اسلامی و تا قرن‌ها نتواند سرش را بلند کند (1)
اگر خدای ناخواسته بین جامعه مدرسین با دولت یا جامعه یا مجلس یا مجلس با دولت اختلاف پیدا بشود شکست می‌خوریم (2)
اگر اختلاف در سران قوم پیش بیاید سرایت خواهد کرد و یک وقت می‌بینیم که دسته ‌دسته شوند و هر کس یک ‌طبلی می‌زند (3)
ترس آن موقعی است که رؤسا با هم اختلاف داشته باشند و مردم در صحنه نباشند. (4)
2- تضعیف و تحقیر یکدیگر
ما اگر بخواهیم برای کشورمان، برای اسلام پیروزی حاصل شود باید کارشکنی نکنیم از هم. باید همه یک صدا باشیم. قضیه هدایت مسأله‌ای است، قضیه کارشکنی مسأله‌ای دیگر باید هدایت کرد. مرکز همه قانونها و قدرتها مجلس است . مجلس همه را هدایت می‌کند و باید بکند، اما بنا بر این نباشد که مجلس دولت را تضعیف کند و هم بنا بر این نباشد که دولت مجلس را تضعیف کند، تضعیف هر یک تضعیف خودش هست. اگر رئیس دولت، رئیس‌جمهور، مجلس را تضعیف کند خودش قبل از مجلس سقوط می‌کند و اگر مجلس دولت و رئیس‌جمهور را تضعیف کند و آنهایی که می‌خواهند اجرا بکنند خودشان هم تضعیف می‌شوند و امروز به صلاح نیست. (5)
3- گزینش رابطه‌ای (باند بازی)
دوست خوب برای دست‌اندرکاران آن است که در پیشرفت امور خدا بر آنان موثر باشد و در خدمت ملت باشد، نه در خدمت آنان، و خدای ناخواسته در سیاست‌بازیهای گروهی وارد نشوند که با ناکامی مواجه شوند. (6)
4- غفلت از مشکلات مردم (سرگرم شدن به درگیریهای سیاسی)
اگر بنا باشد که شما به جای اینکه اقتصاد مردم را درست کنید به جای اینکه این کشور را بررسی کنید. ببینید که کجا مخروبه است و مردم از همه چیز ساقط هستند به جای این اگر بنشینید سر مسند و با حرف و یا فحاشی به هم از مسایل غفلت کنید. این همان است که قدرتهای بزرگ می‌خواهند تا این مملکت خرابه بماند و صدای مردم در آید. این همان است شما هم عمال آمریکایید. منتها ملتفت نیستید. یک عاملی داریم که مستقیماً از سفارت آمریکا دستور می‌گیرد یک عاملی هم داریم که برای او کار می‌کند و خودش نمی‌فهمد خود آدم نمی‌فهمد که برای کی دارد کار می‌کند اگر شما به مردم کار نداشته باشید شما از عمال آمریکا هستید و در عذاب با آنهایی که از عمال آمریکا بودند با کم و زیادش مشترک هستید. (7)
5- فشار اقتصادی بر مردم
اگر دولت با این مردمی که در صحنه بودند کاری بکند که اینها را یک وقتی همه را ناراضی کند، از حیث اینکه مالیاتها را زیاد کند بدون وجه، از حیث اینکه جرم برای تأخیر مالیات بدون وجه، از حیث اینکه جرم برای تأخیر مالیات بدون وجه از این که حریم برای یک مسایلی قرار بدهد بدون وجه و همین‌ طور قضاتی که در اطراف ما هستند، اگر خدای ناخواسته، طریقشان را یک نحوی قرار بدهند، مردم کم‌ کم شک در اینها بکنند آن روز است که برای ما مصیبت پیش می‌آید آن روز است که باید فاتحه بخوانیم. (8)
6- جدایی از مردم
دولتی که پشتیبان ندارد شکست می‌خورد همه شکست‌هایی که از این دولتهایی که در خارج شکست می‌خورند و مال خودمان هم دیدیم که رژیم سلطنت اصلاً به هم خورد برای همین بود که تفاهم میان ملت و رژیم نبود اگر ملت با رژیم تفاهم داشتند این مسایل پیش نمی‌آمد. (9)
7- تحلیل‌های غلط از حماسه دفاع مقدس
مگر فراموش کرده‌ایم که ما برای ادای تکلیف جنگیده‌ایم و نتیجه فرع آن بوده است ملت ما تا آن روز که احساس کرده که توان و تکلیف جنگ دارد به وظیفه خود عمل نمود. آن ساعتی هم که مصلحت، بنای انقلاب در قبول قطعنامه دید و گردن نهاد باز به وظیفه خود عمل کرده است ..... نباید برای رضایت چند لیبرال خود فروخته در اظهارنظرها و ابراز عقاید به گونه‌ای غلط عمل کنیم که حزب‌الله عزیز احساس کند که جمهوری اسلامی دارد از موضع اصولی‌اش عدول می‌کند...
تأخیر در رسیدن به همه اهداف دلیل نمی‌شود که ما از اصول خود عدول کنیم همه ما مأمور به ادای تکلیف و وظیفه‌ایم نه مأمور به نتیجه. (10)
8- بی‌دقتی در انتخاب اطرافیان
باید بدانیم که تبهکاران و جنایت‌پیشگان بیش از هر کس چشم طمع به شما دوخته‌اند و با اشخاص منحرف نفوذی در بیوت شما، با چهره‌های صددرصد اسلامی و انقلابی ممکن است خدای ناخواسته فاجعه ببار آورند. و با یک عمل انحرافی نظام را به انحراف کشانند و با دست شما به اسلام و جمهوری اسلامی سیلی بزنند الله، الله در انتخاب اصحاب خود. الله، الله در تعجیل تصمیم‌گیری، خصوصاً در امور مهم و باید بدانید می‌دانید که انسان از اشتباه و خطا مصون نیست به مجرد احراز اشتباه و خط از آن برگردید و اقراری به خطا کنید که آن کمال انسانی است و توجیه و پافشاری در امر خطا نقص و از شیطان است در امور مهم با کارشناسان مشورت کنید و جانب احتیاط را مراعات نمایید. (11)
9- قوه مجریه
الف: انحراف در متصدیان انتخابات
این را به مردم دارم می‌گویم و به شما آقایانی که در آتیه متصدی اجرای انتخابات هستید توجه می‌دهم اگر یک انحرافی در یکی از شما پیدا شود و این بعد موجب این بشود که در این جمهوری یک لطمه‌ای وارد بشود، به گردن شما است به اسلام لطمه‌ای وارد شود به گردن شما است. (12)
ب: تحکم به ملت
مسأله، مسأله خدمتگذاری دولت به ملت است، نه فرمانفرمائی دولت بر ملت همین فرمانفرمائی جدا می‌کند شما را از ملت، ملت را از شما و منشاء مفاسد زیاد می‌شود. (13)
ج- دولتی کردن اقتصاد
دولت چنانچه که کراراً تذکر داده‌ام بی‌شرکت ملت و توسعه بخشهای خصوصی جوشیده از طبقات محروم مردم و همکاری با طبقات مختلف مردم با شکست مواجه خواهد شد، کشاندن امور به سوی مالکیت دولت و کنار گذاشتن ملت، بیماری مهلکی است که باید از آن احتراز شود. (14)
قطع رابطه با دولتها و کشورها (دیپلماسی غیرفعال)
و این معنا که گاهی اهل غرض یا جهال این حرف را می‌زنند که ما نباید روابط داشته باشیم از این باب است که یا نمی‌فهمند یا غرض دارند. زیرا انسان، جاهل یا مخالف با اصل نظام نباشد، نمی‌تواند بگوید یک نظام باید از دنیا منعزل باشد بنابراین اگر زمزمه‌ای می‌شود آنها را نباید به حساب آورد، زیرا آنها غرض سیاسی دارند والا آدم عاقلی که توجه به مسایل دارد می‌داند اسلام وضعش چگونه است، و اسلام یک نظام اجتماعی و حکومتی است و می‌خواهد با همه عالم روابط داشته باشد. (15)
حالا به این مطلب افتاده‌اند که، ما چکار داریم به دولتها اینها همه ظالم و کذا هستند و ما باید با ملت‌ها روابط داشته باشیم. که این هم نقشه تازه و مسأله بسیار خطرناک و شیطنت دقیقی است ما باید همان‌گونه که در زمان صدر اسلام پیامبر سفیر به این طرف و آن طرف می‌فرستاد که روابط درست کند عمل کنیم و نمی‌توانیم بنشینیم و بگوییم که با دولتها چکار داریم این بر خلاف عقل و برخلاف شرع است و ما باید با همه رابطه داشته باشیم منتها چند تا استثناء می‌شود که الان هم با آنها رابطه نداریم. (16)
10- قوه قضاییه
الف: قاضیان ناصالح
اینجانب جدا از رئیس دیوانعالی کشور و دادستان کل کشور و انقلاب و شورای عالی قضایی می‌خواهم هیئت‌هایی مرکب از اشخاص عالم، مومن و متعهد تشکیل دهند تا دادگاههای کشور را رسیدگی نمایند و قضات غیرصالح و دادستانهای منحرف را کنار گذاشته و اگر به مال و یا آبروی اشخاص تعدی نموده‌اند محاکمه نمایند. سستی در این امر مهم مسامحه در آن خطر عظیمی است برای جمهوری اسلامی که هر چه بگذرد، ناراحتی زیاد و خطر افزون می‌شود. (17)
11- قوه مقننه
الف – مصوبه‌های غیر کارشناسانه
اگر چند مرتبه مردم ببینند که در مجلس، آنهایی را که فرستادند مجلس و همه را به دیانت می‌شناسند اینها رأی‌هایی می‌دهند که فقهای شورای نگهبان برای خاطر مخالفتشان با اسلام رد می‌کند خوب رد شأن شبها پیدا می‌شود شما کاری بکنید، که تحت تأثیر هیچ کس خودتان را از تمام مکاتب دنیا تبرئه کنید و نصب‌العین شما اسلام و قرآن و احادیث باشد. (18)
..... حضرات نمایندگان محترم کوشش نمایند که امر مخالف با شرع و قانون‌ اساسی به تصویب نرسد، که علاوه بر آنکه رأی بر ضد قوانین الهی دادن، خود گناه است بی‌شک شورای محترم نگهبان آن را رد می‌کند و موجب عقب ‌افتادن کارها شود. (19)
شما آقایان باید توجه به این معنا بکنید که مسایل را طوری طرح بکنید، مسایل را طوری رأی به آن بدهید که در شورای نگهبان رد نمی‌شود یا اگر رد می‌شود در هر سالی یکی دو تایش رد بشود اما شما در این یکماه زحمت بکشید و صحبت کنید و رد ایراد کنید و یک مسأله‌ای را تمام کنید آنها بعد از چند روز بگویند اینها خلاف شرع است، با اسلام نمی‌سازد یا با قانون اساسی مخالف است که آن هم از روی اسلام است این وهن برای مجلس می‌آورد و این خوف برای ما ایجاد میکند که مبادا یک وقتی مردم خیال کنند، که اینها تدین ندارند. (20)
ب- غرض ورزی و هتک حرمت دیگران
اگر خدای نخواسته در این محیط مقدس مقصود کسی اعمال غرض و تحمیل عقیده و احیاناً تسویه حساب باشد که قهراً به هتک یک مسلمان و رد و بدل الفاظ غیر مناسب منجر می‌شود علاوه بر آنکه از مسیر حق ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌دور می‌شود و بر خلاف آنچه وظیفه وکیل است می‌باشد گاهی اشاعه فحشا در یک محیط بسیار وسیع است که معصیتی عظیم است (21).
ج- کمیسیون‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های غیر تخصصی
لازم است در کمیسیونها بویژه کمیسیونهای مهم، چند نفر از متخصصان متعهد، که مسایل را روی هم می‌سنجد و به مشکلات سخت نظام آگاهی دارند دعوت شوند و با مشورت آنان رسیدگی به امور گردد. و چون مسأله اسلام و حکومت الهی در کار است، مسامحه در این امور چه بسا خللی وارد آورد، که جبران آن مشکل یا غیر ممکن شود و مسئولیت آن در پیشگاه خداوند بزرگ عظیم باشد (22).
فصل دوم
آسیبهای حوزه و روحانیت

الف - اختلاف در روحانیت
مطلب دیگری که باز انسان را می‌ترساند که خدای نخواسته مبادا این انقلاب بواسطه این مطلب صدمه ببیند و بداند که می‌بیند اگر خدای ناخواسته بشود و او این است که بین آقایان در بلاد اختلاف باشد اگر در صنف مفرض کنید کامیون‌داران و آنهایی که شغلهای مختلف دارند اگر اختلافی در بین آنان وارد شود، به صنف دیگر سرایت نمی‌کند کامیون‌داران اگر با هم مختلف شوند به بازار هیچ کاری ندارد سرایت هم نمی‌کند، اما اگر در صنف ما اختلاف پیدا شود این اختلاف به بازار هم کشیده می‌شود، به خیابان هم کشیده می‌شود برای اینکه شماها هادی مردم هستید، مردم توجه دارند قهراً یک دسته دنبال شما و یک دسته دنبال آن کسی است که با شما مخالف است و یک وقت می‌بینید که در همه ایران یک اختلافی از ناحیه ما پیدا شده است. (23)
اگر ما با هم مختلف شویم اسلام شکست می‌خورد اگر در قشر روحانی خدای ناخواسته مردم احساس کنند که این اختلافات برای دنیا است – برای دین که اختلافی در کار نیست همه ما یک دین داریم، یک قرآن داریم. اگر اختلافی هم پیدا شود اختلاف روی اساس دنیا است. شیطان است که اختلاف می‌اندازد – اگر سایر مردم توجه کنند که ملاها روی هواهی نفسانی با هم مختلف هستند، مردم از شما رو برمی‌گردانند (اگر) از شما روبرگردانند، اسباب شکست شما است، شکست شما شکست اسلام است وظیفه شما سنگین است آقا، شما باید با اخلاق خودتان با اعمال خودتان مردم را دعوت کنید. (24)
ب– دنیا طلبی
مسأله دیگر، مسأله تشریفات حوزه‌های روحانیت است، که دارد زیاد می‌شود وقتی تشریفات زیاد شد محتوا کنار می‌رود، وقتی ماشین‌ها و دم‌ و دستگاهها زیاد شود، موجب می‌شود بنیه فقهی اسلام صدمه ببیند یعنی با این بساطها نمی‌شود شیخ‌مرتضی و صاحب‌جواهر تحویل جامعه داد. این موجب نگرانی است و واقعاً نمی‌دانم با این وضع چه کنم این تشریفات اسباب آن می‌شود که روحانیت شکست بخورد. زندگی صاحب‌جواهر با زندگی روحانیون امروز که ببینیم، خوب می‌‌فهمیم چه ضربه‌ای با دست خودمان به خودمان می‌زنیم. (25)
هیچ زشتی به زشتی دنیاگرایی روحانیت نیست و هیچ وسیله‌ای هم نمی‌تواند بدتر از دنیاگرایی، و روحانیت آلوده کند چه بسا دوستان نادان با دشمنان دانا بخواهند با دلسوزیهای بی‌مورد مسیر زهدگرایی آنان را منحرف سازند، و گروهی نیز مغرضانه یا ناآگاهانه را روحانیت به طرفداری از سرمایه‌داری و سرمایه‌داران متهم سازند. (26)
امروز سعی کنید زندگی‌تان از زی ‌آخوندی تغییر نکند. اگر روزی از نظر زندگی از مردم عادی بالاتر رفتید بدانید، که دیر یا زود مطرود می‌شوید، برای اینکه مردم می‌گویند ببینید آن‌وقت که نداشتند مثل مردم زندگی می‌کردند، امروز که دستشان می‌رسد از مردم فاصله گرفتند. (27)
ج – رویارویی با کاندیداهای دیگر
باید مردم توجه کنند و خصوصاً روحانیون، روحانیون مبارز تهران، مدرسین محترم قم، روحانیون مشهد، اصفهان، همه جا توجه کنند که مسأله، مسأله مشروطه نشود، مسأله این نشود که یک دسته به خاطر اینکه یک کاندیدایی دارند، دیگران را بکوبند، آن دسته هم برای همین کاندیدای خودشان، این را بکوبند. (28)
د - اعمال خلاف شرع روحانیت
......حالا دیگر مسأله اینطور نیست که اگر اسلام شکست بخورد به وسیله ماها شکست خورده ‌است اگر شما درست بشوید اسلام شکست نمی‌خورد، با درست شدن شما مردم درست می‌شوند با مهذب شدن شما مردم مهذب می‌شوند. اگر خدای ناخواسته در منبر شما چیزی بگویید که خودتان عاملش نیستید و در سجده چیزی بگویید که خودتان برخلاف او عمل کنید، مردم دلهاشان از شما منصرف می‌شود و این کم‌کم موجب شکستن اسلام می‌شود و این به عهده همه ما است. (29)
ح – دخالتهای غیرقانونی
....... یک قصه هم قصه بعضی ائمه‌جمعه و بعضی از علمای بلاد است که با دخالتهای بی‌مورد خود در امور دولت اسباب این می‌شوند که مردم از آنها کنار بگیرند، اگر مردم از روحانیت کنار بگیرند موجب می‌شود که روحانیون شکست بخورند و اگر روحانیون شکست بخورند، جمهوری اسلامی شکست می‌خورد این مطلب را بارها گفته‌ام که روحانیون باید وضعی ارشادی داشته باشند نه اینکه بخواهند حکومت کنند کاری نباید بکنیم که مردم بگویند اینها دستشان به جایی نمی‌رسید حال که رسید دیدید این‌طور شدند استبداد دینی خود تهمتی است که از کنارش نباید گذشت (30).
ط – متحجران و مقدس نمایان
امروز عده‌ای با ژست تقدس مابی چنان تیشه به ریشه دین و انقلاب و نظام می‌زنند که گویی وظیفه‌ای غیر از این ندارند خطر تحجرگرایان و مقدس‌نمایان احمق در حوزه‌های علمیه کم نیست. طلاب عزیز لحظه‌ای از فکر این مارهای خوش‌ خط و خال کوتاهی نکنند. اینها مروج اسلام آمریکایی‌اند و دشمن رسول‌الله. (31)