تهیه و تنظیم: علی آقاجانپور
جوامع به منظور رسیدن به سطح آرمانی خود باید به 3 ارزش:
1- اتحاد 2- معنویت (اسلام) 3- جوانی پایبند باشند. در مقابل این مطلب، جوانی که دچار تفرقه (چند دستگی)، ماتریالیسم (مادیگرایی) یا کهولت شوند، هیچگاه نمیتوانند، به سطوح مختلف اقتصادی، سیاسی یا فرهنگی جامعه آرمانی (اتوپیا) دست یابند. اتحاد، بعنوان شرط اساسی و اصلی زندگی اجتماعی انسانها، عامل مهم همافزایی پتانسیل های نهفته هر جامعه بشری میباشد. از این رو بر آن شدیم که ضمن انجام مجموعه گفتوگوهایی با فعالان دانشجویی جریانات سیاسی متفاوت کشور، اعم از اصولگرا، اصلاحطلب، اصولگرای اصلاحطلب و اعتدالگرا به بررسی ارزش «وحدت» در سطح جامعه میهنیمان بپردازیم.
از همین رو با طرح دو سئوال در خصوص مفهوم و تعریف «وحدت» و همچنین عامل اصلی اتحاد ملی در کشور اسلامیمان و نقش فعالان سیاسی نسل سوم در همین زمینه، مساله اتحاد ملی را بعنوان یک امر پیش رو مورد بررسی بیشتر قرار دادیم. ذکر این نکته لازم است که، مهمترین توفیق اجتماعی ـ سیاسی ملت که همان پیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی است، در گرو «وحدت کلمه» جریانهای اجتماعی و سیاسی گوناگون حاصل شد و اکنون نیز جریانات اجتماعی و سیاسی باید بتوانند ضمن تهیه «منشور اتحاد ملی» زمینه هم صدایی خود را فراهم آورند، هر چند که مساله وحدت نباید منجر به «دیکتاتوری» یک، برخی یا همه جریانات سیاسی در صحنه اجتماع گردد، در ادامه؛ نقطه نظرات برخی چهرههای جوان فعال در عرصههای اجتماعی و سیاسی ارائه میشود:
دکتر سید مجید حسینی، رییس گروه مشاوران جوان شهردار تهران در پاسخ به پرسشهای ما گفت که: مفهوم «وحدت» در 3 سطح تعریف میشود: 1- سطح کلان: جریانها و نیروهای سیاسی که در سطحی استراتژیک و بر اساس منافع ملی و اسلامی نیازمند وحدت ایشان هستیم.
2- سطح نخبگان: به منظور توسعه پایدار کشور و بر اساس منافع ملی 3- سطح خرد: در میان توده و مردم که بخصوص در شرایط اخیر نیاز به وحدت در سطح توده مردم، بیشتر حس میشود. وی در ادامه گفت که عامل اصلی اتحاد ملی در کشور ما، ساختار سیاسی جمهوری اسلامی است که حول محور ولایت فقیه و رهبری کشور، بصورت تمرکز قوا از یک سو و تفکیک قوا از سوی دیگر، تعریف میشود و اگر نقشهای تصمیمسازی و تصمیمگیری و فعالیت سیاسی و فرهنگی در کشور در چارچوب نسل جوان قرار نگیرد و اجازه تنفس، مشارکت و رقابت به جوانان ندهیم، خودبخود مساله اتحاد ملی بر سر منافع ملی محقق نمیشود و «وحدت» ملی مخدوش خواهد شد و اساسا حاصلی نخواهیم داشت.
سید مهدی جولایی، رییس سازمان دانشجویان و عضو شورای مرکزی حزب موتلفه اسلامی نیز در پاسخ به این سئوالات گفت: «اتحاد ملی یعنی التزام عملی همه جریانهای درون نظام به مبانی و اصول ایدئولوژیک یک نظام و همسویی و همصدایی عملی در راستای منافع ملی کشور و عوامل [اصلی] اتحاد ملی عبارتند از: اسلام، ولایت فقیه، انقلاب اسلامی و فرهنگ و نمادهای ملی. وی در خصوص نقش فعالان دانشجویی در این خصوص خاطر نشان کرد: «طبیعتا جنبش دانشجویی باید با رویکرد انتقادی به آسیبشناسی اتحاد ملی در سطح جریانهای سیاسی، قومیتها و طبقات مختلف اجتماعی جامعه بپردازند و موانع و چالشهای فراروی اتحاد ملی را با برگزاری همایش های علمی مورد بررسی قرار دهد و جهت رفع آن بکوشند و قطعا حرکت با دقت، توجه و تلاش بر مبنا و در چارچوب منافع ملی در این مسیر موثر خواهد بود.»
سعید ا.. بداشتی، مسئول سازمان دانشجویان مجمع نیروهای ائتلاف خط امام(ره) در پاسخ به این پرسش که مفهوم «وحدت» چیست؟ گفت: «در فرهنگ سیاسی، مفهوم وحدت یکی شدن و یکی بودن نیست، بلکه مراد از وحدت، اتفاق نظر داشتن بر سر یک مساله در عین تفاوت نظر در سایر مسایل است، بعبارتی وحدت در عین کثرت در جامعه معنی میدهد و هنگامی که از گروهها و جریانات اجتماعی و سیاسی دعوت به وحدت میشود، بیتردید، پیش از این دعوت و فراخوان جهت اتحاد عمومی، این اختلافها در بسیاری از موضوعات نهادینه و محترم شمرده میشود، مگر میتوان از تمام اشخاص حقیقی و حقوقی جامعته خواسته شود تا به یک شکل فکر کنند و به یک نوع سخن بگویند» وی در ادامه در پاسخ به این سئوال که عامل اصلی وحدت در کشور ما چیست اضافه کرد: «محترم و مقدم شمردن دیگران بر خود و اولویت دادن به حقوق دیگران نسبت به حقوق خود با آماده شدن بستر لازم جهت حصول به این امر و در نظر داشتن دو مشخصه مستقل از هم صورت میپذیرد: 1- احترام به حقوق همه افراد جامعه ضمن قبول تنوع در قومیت، مذهب، اندیشه و ... 2- استفاده از ابتداییترین اصول منطق، جهت استدلال.
سخنگوی شورای هماهنگی جوانان اصلاحطلب در جواب این سئوال که نقش فعالان دانشجویی در این امر چیست؟ تصریح کرد: «نسل جوان و دانشجویان ما نیازمند بازنگری رهبران خود در هدایت افکار عمومی هستند. جوانان فعال سیاسی ما اعم از تشکلهای دانشجویی، NGOها، شاخههای جوانان احزاب و... تا وقتی که در افق نگاهشان مسایل ملی متجلی نشود و ارزشهای ملی و اسلامی در قاموس فکر آنها تبیین نگردد، نخواهیم توانست انتظار فعالیت سیاسی از آنها داشته باشیم. در سالیان اخیر ـ پس از دهه 50 ـ دیدهایم که چگونه پس از غلبه یافتن یک مطالبه در فضای اجتماعی و سیاسی جامعه، انحرافات بسیار زیادی در اشخاص حقیقی و حقیقی مشاهده میشود، حال اگر عامل وحدت در میان نسل جوان ما منافع ملی بشود و استقلال و تمامیت ارضی کشور مدنظر قرارگیرد، نظامی که بر پایه خون شهدا شکل گرفته، به بالندگی خواهد رسید.»
سید شهرام اجتهادی، رییس سازمان جوانان خانه کشاورز نیز در پاسخ به 3 سئوال ما اظهار کرد که: «وحدت یعنی انسجام» در مقابله با یک موضوع خاص و یا پاسداری از موضوعیتی مشخص و عامل اصلی اتحاد ملی در کشور ما گروههای سیاسی معتقد به قانون اساسی و نظام جمهوری اسلامی هستند که به اصل حاکمیت ایمان دارند و اگر خطری متوجه بقاء و حاکمیت ملی شود، این اتحاد ایجاد شده و حتی مردم و تودههای عوام بمنظور حفظ موجودیت کشور و جلوگیری از تهاجم بیگانه به خاک مقدس کشور بدنبال آنها جلو خواهند آمد.» او همچنین صراحتا این پرسش را مطرح کرد که آیا اعتقادی به ورود جوانان و دانشجویان به فعالیت سیاسی وجود دارد؟ ادامه داد که جوانان ضمن برخورداری از تکثر آراء خواستار مهیا شدن امکان رشد و حضور در صحنه هستند، زیرا که دنیای امروز، دنیای دادوستد است و موقعی که به این نسل چیزی داده نشود، نمیتوانیم از آن چیزی بخواهیم، این توقعی زیاد است. او در ادامه بیان کرد که: «ما وحدت در میان نسل جوان و دانشجویان را زمانی میتوانیم، شاهد باشیم که برخی از بزرگان بجای رقابت های غیراصولی در راه رسیدن به قدرت، نوعی رقابت سالم جهت حفظ منافع ملی را به نمایش بگذارند.»
نگاهی موشکافانه به شباهت های اظهارات فعالان دانشجویی جریانهای سیاسی کاملا متفاوت 3 نکته را آشکار میکند:
1- محول اصلی اتحاد ملی، منافع ملی است.
2- جریانهای سیاسی متفاوت در کشور قطع نظر از میزان سهیم بودن آنها در ساختار سیاسی قدرت در کشور معتقد به حضور در صحنه در مقابل تهدیدات خارجی نسبت به حاکمیت و تمامیت ارضی کشور هستند که این خود نکتهای بس خطیر است.
3- فعالان دانشجویی جریانهای اصولگرا، اصلاحطلب، اعتدالی، حامی دولت و حامی شهردار، همگی بر سر این نکته مهم متفقالقول هسند که باید فضای سیاسی کشور به گونهای آرایش داده شود که شاهد حضور بسیار پررنگتر نسل جوان در ساختار سیاسی قدرت در کشور باشیم تا از این رهگذر بتوان شاهد مشارکت سیاسی و رقابت سالم مبتنی بر خدمت و نه مبتنی بر قدرت در میان کسانی باشیم که از هوشیاری و وحدت در سطح بالاتری نسبت به نسلهای پیش از خود برخوردار هستند.