مدتی قبل یکی از اعضای هیئت نظارت بر مطبوعات اعلان کرد که امتیاز هفتهنامه حوادث از سوی آن هیئت لغو شده است و علت را انتشار داستانهای سطحی، تیترهای جنجالی، بازگشایی پروندههای مستهجن و ترویج فرهنگ نامناسب و بدآموزی عنوان کرد. وی با استناد به بند 2 فصل چهارم قانون مطبوعات مدعی شد که از نظر هیات نظارت نشریه مذکور حدود مطبوعات را رعایت نکرده در نتیجه امتیاز انتشار آن لغو شده است.
با توجه به اهمیت تصمیم اخذ شده لازم دانسته شد که نکات چندی را متذکر شویم،
1- گرچه احتیاجی به گفتن این مطلب نیست اما برای زدودن ذهنیت عدهای لازم است که بگوئیم سلام بطور کلی با خط مشی نشریه مذکور موافق نبوده و آن را صلاح وضع مطبوعات کشور نمیداند، و در گذشته هم به این مساله صریحا اشاره کردهایم. زنده کردن مفاهیم قدیم نشریات مطرود که بلای جان مطبوعات مفید و موثر بوده است و هیچ هدف فرهنگی و مفیدی را دنبال نکردن و فقط دنبال کسب درآمد ولو به هر قیمتی بودن چیزی است که طبعا ضرر ناشی از این رفتار نصیب مطبوعات دیگری میشود که خواهان فضای مناسبی برای فعالیت هستند.
و این نکته را هم قبول میکنیم که ریشه بخشی از مشکلات در معضلات اقتصادی و بازاری شدن نشریات و بخشی دیگر نیز به نیروهای درون مطبوعات بخصوص حرفهای بر میگردد. با این وجود اصلاح هر مشکلی جز در قالب قوانین موجود ممکن نیست، و اگر از قانون تخلف شود این امر آثار زیانبارتری از خط مشی آن نشریه یا هر نشریه دیگر دارد. و چه بسا به احتمال زیاد اگر پرونده نشریه مذکور در دادگاه با حضور هیات منصفه مطرح میشد حکم مناسبی برایش صادر میشد که نتیجه آن با وضع فعلی تفاوتی نمیداشت.
2- بطور کلی در هیچ کجای قانون مطبوعات نیامده است که هیات نظارت حق لغو امتیاز را دارد گرچه خلاف این نیز قید نشده به عبارت دیگر در جایی تصریح نشده که هیات نظارت حق لغو امتیاز را ندارد، لیکن چون هیات نظارت در مقام سلب حق از دارنده آن است باید مجوز صریح قانونی داشته باشد و لاغیر.
لذا اگر هیات نظارت عملکرد و خط مشی نشریهای را خلاف قانون میداند لازم است که مراتب را به دادگاه منعکس کند تا با حضور هیات منصفه حکم لازم را صادر کند. (طبق ماده 12)
3- از آنجا که لغو امتیاز نشریه حوادث با استناد به بند 2 از ماده 6 فصل چهارم صورت گرفته است باید گفت که در ماده فوق مواردی ذکر شده که عموما در صورت اثبات، جرم تلقی شده و موجب مجازات است، بخصوص که در ماده 28 قانون صریحا موارد مذکور در بند 2 ماده 6 بعنوان جرم شناخته شده است و اگر امتیاز نشریهای به این عناوین لغو شود، بدیهی است که تنها و تنها از طریق دادگاه میتواند باشد، زیرا این امور قبل از اثبات در دادگاه صرفا عنوان اتهام دارند، به عبارت دیگر هیات نظارت باید این اتهامات را به دادگاه منعکس کند، و اگر اثبات شد، آنگاه دادگاه بر حسب مورد مجازات میکند و لغو امتیاز هم میتواند بر مجازات اضافه شود.
4- بر فرض ضعیف که عدهای هم معتقد باشند هیات نظارت میتواند امتیاز را لغو کند، با این حال آیا ضروری نیست که پرونده نشریه حوادث جهت رسیدگی به دادگاه ارسال شود تا جامعه مطبوعات و مردم بدانند که چه چیزهایی خلاف عفت عمومی و اشاعه فحشاء است.
شاید عدهای بر ما خرده بگیرند که چرا با لغو امتیاز نشریهای چون حوادث مخالفت میکنید، باید گفت حال که این اتهامات نسبت به نشریه مذکور حق و قابل اثبات است چرا در مرجع صلاحیتدار صورت نگیرد؟ همچنین معمولا تخلفات از قانون ابتدا از موارد توجیهپذیر شروع میشوند ولی هنگامی که تخلف از قانون مشروعیت یافت حد حدودی برای خود نمیشناسد.
5- و بالاخره طبق اصل یکصد و شصت و هشتم قانون اساسی رسیدگی به جرایم مطبوعاتی باید علنی باشد، پس چگونه است که برای رسیدگی به یک خبر یا مطلبی باید دادگاه علنی تشکیل شود ولی لغو امتیاز یک نشریه باید در نهان صورت گیرد و نه تنها جامعه مطلع نشود، بلکه متهم هم حق دفاعی نداشته باشد؟