اتفاقات شهر حما ، دایره فشارها و حلقه محاصره بر سوریه را تنگتر کرده و بر مخالفان اقدامات بشار اسد افزود بطوریکه در چند روز گذشته حتی چین و روسیه نیز رژیم سوریه را مورد انتقاد و اعتراض قرار دادند. بانکیمون، دبیرکل سازمان ملل هم در تماس تلفنی با بشار اسد بر لزوم توقف خشونتها در این کشور علیه معترضان تاکید کرد. وی نسبت به افزایش این خشونتها ابراز نگرانی کرده و از اسد خواست تا استقرار نیروهای ارتش در شهرهای سوریه را متوقف کند.
داوود اوغلو به سوریه میرود
از سوی دیگر رجب طیب اردوغان، نخست وزیر ترکیه عنوان داشت: صبر ترکیه در قبال اقدامات نظام اسد به پایان رسیده است. وی در یک مراسم افطار تاکید کرد: قرار است احمد داوود اوغلو، وزیر خارجه ترکیه سهشنبه جاری برای انجام مذاکرات با مسوولان سوری به این کشور سفر کند. اردوغان همچنین تاکید کرد: ما معتقدیم که مشکل سوریه مشکل سیاست خارجه نیست، بلکه مشکلی داخلی به شمار میآید. ما باید به سخنان مخالفان گوش دهیم. پیشتر نخست وزیر ترکیه از اسد خواسته بود تا با دوری گزیدن از خشونت در کشور اصلاحات انجام دهد. این در حالی است که وزارت خارجه امریکا از اتباع خود در سوریه خواست تا هرچه سریعتر این کشور را ترک کنند.
این وزارتخانه همچنین اعلام کرد: دولت سوریه محدودیتهای زیادی برای سفرهای دیپلماتهای امریکایی به وجود آورده است، اتباع امریکایی بهتر است هرچه سریعتر کشور سوریه را ترک کنند. شورای همکاری خلیج فارس نیز از نظام حاکم در سوریه خواست تا دست از خشونت علیه معترضان سوریه بردارد.
اردوغان موضوع سوریه را یک موضوع سیاست خارجی ترکیه ندانست بلکه آن را یک مساله داخلی برای کشورش توصیف کرد و گفت: اوضاع سوریه برای ترکیه مهم است و داوود اوغلو در سفر به سوریه حامل پیامی تند به مقامات سوری است و پس از شنیدن پاسخ مقامات این کشور تصمیم میگیریم. کارشناسان معتقدند که ترکیه در دو ماه اخیر سیاست متناقضی را در قبال سوریه در پیش گرفته و همین موضوع باعث شده تا داوود اوغلو کمی دیرتر از زمان مقرر به این کشور سفر کند
درخواست بستن سفارتخانههای اروپایی در سوریه
از سوی دیگر روپرشت پولنتس، مسوول کمیسیون سیاستخارجی در پارلمان آلمان، از کشورهای عضو اتحادیه اروپا خواست که سفارتخانههای خود در دمشق را تعطیل کنند. به گفته این سیاستمدار آلمانی زمان آن فرا رسیده که کشورهای اروپایی با فراخواندن سفرای خود از سوریه، فشار بر دولت بشار اسد را افزایش دهند. پولنتس تاکید کرد این اقدام مشترک اروپاییان پیامی روشن نیز برای مردم سوریه خواهد بود.
ایتالیا پیشتر سفیر خود در دمشق را به کشور فرا خوانده بود و از دیگر کشورهای اروپایی نیز خواسته بود که سیاست مشابهی را اتخاذ کنند. با وجود ادامه سرکوبهای دولتی درسوریه وزارتخارجه آلمان تاکنون از فراخواندن سفیر خود در دمشق خودداری کرده است. سخنگوی وزارت امورخارجه آلمان تصریح کرد که به علت سانسور اخبار در سوریه حضور نمایندگان دیپلماتیک این کشور در دمشق هنوز ضروری به نظر میرسد.
امریکا، فرانسه و آلمان در پی تشدید فشار بر سوریه
در حالی که عملیات ارتش سوریه علیه معترضان در شهر حما ادامه دارد، رهبران امریکا، فرانسه و آلمان بر تشدید فشارها بر دولت سوریه تاکید کردهاند. کاخ سفید با صدور بیانیهیی اعلام کرده که باراک اوباما، رییسجمهوری امریکا طی تماس تلفنی با نیکولا سارکوزی، رییسجمهوری فرانسه و آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان، درباره سوریه به رایزنی پرداخته است. بنا بر گزارش رسانههای غربی، عملیات روز جمعه ارتش و نیروهای امنیتی سوریه در شهر حما ، واقع در نواحی مرکزی این کشور، حداقل ۱۳ کشته برجای گذاشت.
بنا بر بیانیه کاخ سفید، رهبران سه کشور موافقت کردهاند که برای تحت فشار قرار دادن حکومت بشار اسد، رییسجمهوری سوریه، اقدامات بیشتری را مورد بررسی قرار دهند. بر اساس این بیانیه، اوباما، سارکوزی و مرکل«خشونتهای خودسرانه» علیه معترضان سوری را محکوم و از بیانیه اخیر شورای امنیت در این رابطه استقبال کردهاند. هیلاری کلینتون، وزیر امور خارجه امریکا، حکومت بشار اسد را مسوول کشتار حداقل دو هزار نفر از معترضان سوری و فاقد مشروعیت اعلام کرد.
با این وجود، امریکا هنوز رسما خواهان کنارهگیری رییسجمهوری سوریه نشده است. خانم کلینتون گفت:«ما بطور شبانه روزی فعالیت میکنیم تا آنجایی که امکان دارد حمایت بینالمللی از اقدامات جدی علیه رژیم سوریه را کسب کنیم.» حکومت سوریه چنین اظهاراتی را دخالت در امور داخلی این کشور میداند و میگوید که در ناآرامیهای جاری، با گروههای مسلح تبهکار مبارزه میکند. وزارت خزانه داری ایالات متحده، پنجشنبه محمد حمشو سرمایهدار بزرگ و از اعضای پارلمان سوریه را به اتهام پیشبرد منافع مالی بشار اسد، رییسجمهوری این کشور، تحریم کرد.
این در حالی است که مخالفان سوری از دولت آقای اوباما خواستهاند که صنایع نفت و گاز سوریه را تحریم کند. امریکا تاکنون شمار زیادی از مقامهای سوری بویژه، رییسجمهوری این کشور را تحریم کرده است. به گزارش خبرگزاریهای غربی، دهها هزار نفر از مخالفان بشار اسد روز جمعه بار دیگر در شهرهای مختلف سوریه به خیابانها آمدهاند و خواستار کنارهگیری او از قدرت شدند. تلویزیون دولتی سوریه تصاویری از داخل شهر محاصره شده حما منتشر کرده که در آن تکههای سنگ در گوشه و کنار خیابانها به چشم میخورد و برخی از ساختمانها تخریب شدهاند.
این شبکه تلویزیونی میگوید نیروهای ارتش موفق شدهاند یک شورش مسلحانه را در حما سرکوب کنند و کنترل شهر را در دست گرفتهاند. در بعضی تصاویر تانکهای ارتش در حال کنار زدن سنگرهایی نشان داده شدهاند که توسط معترضان در خیابانهای شهر برپا شده بود. به گفته خبرگزاریها، برخی از ساکنان شهر خبر میدهند که همچنان بخشهایی از این شهر زیر آتش توپخانه ارتش است. شاهدان عینی از شهر حما میگویند که تک تیراندازان و تانکها به سوی مردم شلیک میکنند و ذخیره آب و مواد غذایی در شهر رو به اتمام است.
با این حال تلویزیون دولتی سوریه در گزارش خود تصاویری از مردان مسلح در شهر حما منتشر کرده که خود را پشت اتومبیلها مخفی کردهاند. بشار اسد و نزدیکان او از زمان آغاز ناآرامیها در سوریه بارها«گروههای خلافکار مسلح» که از سوی قدرتهای خارجی حمایت میشوند را مسوول ایجاد ناآرامیها معرفی کردهاند. از سوی دیگر، دیمیتری مدودف، رییسجمهوری روسیه در واکنش به اتفاقات اخیر در سوریه گفته است که اگر بشار اسد فورا نسبت به انجام اصلاحات در کشورش و مصالحه با مخالفان اقدامی نکند، با «سرنوشتی تلخ» روبرو خواهد شد. روسیه که بطور سنتی یکی از متحدان سوریه محسوب میشود هم به جمع منتقدان سرکوبهای اخیر در سوریه پیوسته است.
برگزاری انتخابات آزاد در سوریه تا پایان سال 2011
در همین حال وزیر امور خارجه سوریه با تاکید بر ادامه روند اصلاحات در این کشور از برگزاری انتخابات پارلمانی قبل از پایان سال 2011 خبر داد.به گزارش سایت اینترنتی شبکه المنار، ولید المعلم، وزیر امور خارجه سوریه در دیدار با سفیران کشورهای عربی و خارجی در دمشق عنوان داشت: رهبران سوریه بر گام برداشتن در مسیر اصلاحات و موفقیت اقدامات اصلاحاتی بشار اسد، رییسجمهوری کشور تاکید دارند. وی در ادامه افزود: رهبران سوریه معتقدند که بهترین راهکار برای حل و فصل بحران کنونی در کشور انجام مذاکرات ملی است. المعلم همچنین تاکید کرد:
در شرایط کنونی میبینیم که مخالفان سوری با انجام این مذاکرات مخالفند، بنابراین هیچ راهی در برابر ما بجز حرکت در مسیر اصلاحات و عبور از موانع نیست. وی در ادامه افزود: مسوولان سوری بر امنیت، ثبات، توقف اقدامات خرابکارانه و تحقق دموکراسی در کشور تاکید بسیار دارند. المعلم همچنین عنوان داشت: اسد اخیرا دستور اصلاح قانون تاسیس احزاب و انتخابات پارلمانی را صادر کرد، این مساله پاسخ مثبتی به درخواستهای ملت سوریه به شمار میآید.
وزیر امور خارجه سوریه ادامه داد: در سوریه شاهد برگزاری انتخابات پارلمانی آزاد و شفافی خواهیم بود تا بدین وسیله پارلمان، نماینده ملت سوریه با حضور احزاب مختلف باشد. وی همچنین تاکید کرد: انتخابات پارلمانی در سوریه قبل از پایان سال 2011 برگزار میشود.