جعفر تکبیری
تلاشهای آمریکا برای مقابله با کانون صدور بیداری اسلامی در منطقه این ایام آن چنان شدت گرفته که از هر اقدامی برای متوقف ساختن این بیداری بهره میبرد.
بی گمان عمق این تلاش ها برای مهار جمهوری اسلامی ایران است تا بتوانند حداقل مانع از الگو شدن این کشور برای سایر کشورهای اسلامی شوند.
در همین راستا در شرایط فعلی امریکایی ها در پی آن هستند که ترکیبی از ۳ پرونده هسته ای، حقوق بشر و تروریسم را با یکدیگر ایجاد کرده و آن را به ابزاری قدرتمند برای تشدید فشار علیه ایران تبدیل کنند. مهم ترین علت اتخاذ این راهبرد از جانب غربی ها این است که پس از آغاز انقلاب های اسلامی در منطقه به شدت نسبت به افزایش قدرت ایران در محیط داخلی، منطقه ای و همچنین در موضوع هسته ای نگران شده اند و بنابراین درصدد آن هستند که به نوعی ایران را در وضعیت فعلی متوقف کرده و جلوی تبدیل شدن آن به برنده نهایی و الگویی برای انقلاب های منطقه را بگیرند.
خوشبختانه تلاش های غرب به ویژه آمریکا در موضوعات مذکور با شکست رو به رو شده است بگونه ای که عدم اقبال عمومی نسبت به ادعاهای آمریکا خود به ظرفیتی علیه این کشور تبدیل شده است. بی اعتبار شدن نهادهای بین المللی ازطریق فشارهای سیاسی بی شک یکی از این ظرفیت هامی باشد.
در همین زمینه نگاهی به تلاش های آمریکا برای تصویب قطعنامه جدید در خصوص فعالیت هسته ای ایران نشان می دهد که هیچ اجماعی در راستای تلاش های آمریکا وجود نداشته و این کشور حتی ۴ بار بیانیه مورد تاکید خود را تعدیل کرده است.
به بیان دیگر امریکایی ها پس از وادار کردن آمانو به انتشار اطلاعات ساختگی علیه برنامه هسته ای ایران در گزارش ماه نوامبر، انتظار داشتند که بتوانند این گزارش را پایه ای برای تصویب سریع یک قطعنامه جدی در شورای حکام، ارجاع موضوع به شورای امنیت و تصویب تحریم های جدید در شورای امنیت قرار دهند اما اتفاقی که عملا در حال رخ دادن است این است که شورای حکام فقط یک قطعنامه بی دندان صادر خواهد کرد که هیچ کدام از خواسته های کلیدی امریکا در آن وجود ندارد. درخواست های اصلی امریکا که در اثر فعالیت دیپلماتیک فشرده ایران از متن قطعنامه حذف شده موارد زیر است:
- امریکا در پی آن بود که این قطعنامه پرونده ایران را به شورای امنیت ارجاع دهد ولی قطعنامه مطلقا چنین کاری نمی کند.
- امریکا به دنبال آن بود که این قطعنامه اقدام مدیر کل در گزارش نوامبر را تایید کند ولی نه فقط این اتفاق رخ نداده بلکه بخش تقدیر از مدیرکل که معمولا در تمام قطعنامه ها ذکر می شود از این قطعنامه حذف شده است.
- امریکا به دنبال آن بود که این قطعنامه نظامی بودن فعالیت های ایران را تایید کند ولی چنین چیزی در قطعنامه وجود ندارد.
- امریکا می خواست در این قطعنامه مهلتی برای پاسخگویی ایران به آژانس مقرر شود که چنین مهلتی هم تعیین نشده و فقط از مدیر کل خواسته شده در ماه مارس مجددا در این باره گزارش بدهد که اقدامی معمول است.
این موارد بی شک نشان می دهدکه امریکا موفق به گنجاندن موارد کلیدی مدنظر خود در قطعنامه نشده است و این نکته از نظر فعالان عرصه بین الملل نیز دور نمانده و نشان از عدم اقبال عمومی به ادعاهای نخ نما شده است.
از دیگر سو با وجود همه تعدیل هایی که امریکا انجام داد باز هم قطعنامه با اجماع تصویب نخواهد شد و به رای گیری گذاشته می شود. این مساله بی شک نشان دهنده آن است که امریکا در منزوی کردن ایران وایجاد اجماع بین المللی علیه آن به طور کامل شکست خورده است.
این اما همه ماجرا نیست. بیانیه های کشورهای عدم تعهد که دارای اعضایی در شورای حکام نیز می باشند با اجماع ۱۲۰ کشور تهیه و قرائت شد. این جنبش در بیانیه خود انتقادهای بسیار جدی به آمانو وارد کرده است. در واقع به یک معنا می توان گفت عدم تعهد نماینده اکثریت جامعه جهانی است که نسبت به زورگویی یک اقلیت حاکم در حال اعتراض جدی است.
مستندات ایران شکست دیگری برای آمریکا
در همین ارتباط، محمد کوثری عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس شورای به نشست شورای حکام در خصوص پرونده هستهای جمهوری اسلامی ایران اشاره کرد و اظهار داشت سخنان آمریکاییها منطق ندارد، از این رو زمانی که برخی از کشورها دلایل آنها را میخواهند نمیتوانند سخنان خود را اثبات کنند.
وی بر همین اساس به موضوع هستهای ایران و گزارش آمانو اشاره کرد و اضافه کرد: پرواضح است که رژیم صهیونیستی و استکبار از آمانو خواسته بودند که گزارش دلخواه آنها را ارائه کند و آمریکاییها به سرعت تلاش کردند تا این گزارش را به شورای حکام و شورای امنیت برده و در نهایت ایران را محکوم کنند اما جمهوری اسلامی ایران با دلایل و پاسخهای مستند جواب آنها را داد و اینکه هیچ موضوع پنهانی را ندارد.
کوثری با بیان اینکه مستندات جمهوری اسلامی ایران مورد قبول چین، روسیه و کشورهای غیر متعهد قرار گرفت، یادآور شد: در مرحله اول نشست که دیروز صبح بود موضوع هستهای ایران به بحث گذاشته شد و بعداز ظهر به دلیل آنکه آمریکاییها متوجه شدند مورد انتقاد شدید قرار گرفتهاند قبول کردند که این موضوع به تأخیر بیفتد. عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس در پایان خاطرنشان کرد: همچنین بسیاری از موارد گزارش تندی را که آمریکاییها علیه کشورمان در شورای حکام تدارک دیده بودند حذف کردند و این خود شکست بزرگ دیگری برای آمریکا به شمار میرود.
قطعنامه آژانس منویات «شیطان بزرگ» را برآورده نکرد
همچنین حجتالاسلام حسین ابراهیمی، عضو دیگر کمیسیون امنیت مجلس با اشاره به تنظیم پیشنویس قطعنامه در شورای حکام علیه کشورمان، اظهار داشت: محتوای این پیشنویس موضوع خاصی ندارد و آنچه آمانو براساس خواست آمریکا و صهیونیستها در گزارش خود نوشته است در این قطعنامه کمرنگ شده و شدت گزارش آژانس را نیز ندارد.
وی با تأکید بر اینکه قطعنامههای اینچنینی سیاسی بوده و ارزش حقوقی ندارد لذا کشورها برای آن اهمیتی قائل نیستند، خاطرنشان کرد: بنابراین شورای حکام نیز ممکن است در این شرایط برای این قطعنامه بهائی قائل نشود.
نایب رئیس کمیسیون امنیت مجلس در خصوص تعیین نشدن ضربالاجل برای ایران و نرفتن موضوع ایران به شورای امنیت، تصریح کرد: هر یک از این موارد اثر جداگانهای دارد و مجموعه آنها در سرنوشت قعطنامه مؤثر خواهد بود.
وی با بیان اینکه آمریکا، رژیم صهیونیستی، انگلیس و فرانسه جزو کشورهای فعال علیه جمهوری اسلامی هستند، عنوان کرد: از سوی دیگر کشور ژاپن گزارش آمانو را مجابکننده ندانست در حالی که مدیرکل آژانس بینالمللی ژاپنیالاصل است بنابراین گزارش آژانس بیانگر سیاسیکاری و مستند بودن به ادله صهیونیستی و آمریکایی است.
حجتالاسلام ابراهیمی در خصوص اینکه آیا میتوان اقدامات اخیر آمریکا را در اتحادیه عرب و آژانس و آژانس اتمی، فعالیت علیه محور مقاومت در منطقه دانست، یادآور شد: حتماً اینگونه است و در واقع شیطان بزرگ آمریکا، هدایتگر شیاطین کوچک است و تمام این تحرکات با مدیریت آمریکا و رژیم صهیونیستی صورت گرفته و آنها سایر کشورها مثل انگلیس و فرانسه و آلمان را با خود میکشانند.
شکست آمریکا در تکرار پروسه لیبی علیه ایران از طریق شورای حکام آژانس
همچنین سیامک باقری کارشناس مسائل هستهای نیز در خصوص قطعنامه جدید شورای حکام علیه برنامه هستهای ایران گفت: این گزارش از قدرت اقناعی ضعیفی برخوردار بود چرا که مستندات قابل دفاعی نداشت. باقری با اشاره به تفاوت نشست شورای حکام در این دوله با دورههای پیشین گفت: ترکیب مخالفان گزارش بسیار تغییر یافته بود به طوری که روسیه و چین در کنار جنبش عدم تعهد به مخالفت با این گزارش برخاستند. وی ادامه داد: این گزارش به دنبال ایجاد یک عملیات روانی علیه ایران بود که موفق نشد.
این کارشناس مسائل هستهای با ذکر این نکته که آمریکا در پی آن بود تا با پیشنهاد یک پیشنویس قطعنامه تند، اعضای شورای حکام را مجاب کند تا یک قطعنامه ضعیفتر را قبول کنند، یادآور شد: به این ترتیب آمریکا میتوانست با ابزار رسانهای خود فضای ملتهب و منفی علیه ایران دامن زده و مدیریت کند. وی با ذکر این نکته که این گزارش اقدامات مثبت ایران را به طور کلی نادیده گرفت که برای روسیه و چین غیرقابل پذیرش بود، گفت: آمریکا تلاش داشت تا از دل این گزارش پروسهای مانند لیبی در مورد ایران را بیرون کشد که روسیه و چین صراحتاً با آن مخالفت کردند.