مریم ابراهیمزاده
در حالی که کمتر از ۹ ماه تا انتخابات مجلس نهم باقی مانده است، جریان اصلاحات هنوز تصمیم روشنی برای ورود به عرصه انتخابات نگرفته است و شک و دوگانگی در میان اعضای این جریان تا بدانجا رسیده که برخی اعضا «پیششرطهایی» برای حضور در انتخابات تعیین کردهاند؛ بعضی «موضع سکوت» برگزیدهاند تا فضا برای اظهارنظر، شفافتر شود و عدهای نیز عضویت خود در این جریان را اساسا «رد» میکنند. اما محمدرضا تابش دبیرکل فراکسیون خط امام(ره) که امیدوار است پیششرطهای مطرحشده، محقق شود، معتقد است که باید با عقل و تدبیر شرایط را برای مشارکت اصلاحطلبان فراهم کرد. او که معتقد است «جریان اصلاحات نباید بیگدار به آب بزند»، گفت «برای اتخاذ تصمیم نهایی، باید منتظر ماند» .
محمدرضا خباز دیگر عضو این فراکسیون نیز اصل را بر شرکت در انتخابات میگذارد چرا که عدم حضور را به معنای «فروپاشی و مرگ یک جریان سیاسی» میداند، اما دغدغههایی از جنس نگرانیهای تابش را نیز مطرح میکند و معتقد است «اگر نگرانیها رفع نشود، اصلاحطلبانی که درک مدیریتی بالایی دارند، به صحنه نمیآیند.» از طرف دیگر خباز، از «نقشآفرینی جریان انحرافی برای تصاحب مجلسن نهم» نیز در هراس است. قدرتالله علیخانی هم که خود را متعلق به جریان اصلاحات میداند، معتقد است که یکی از راههای حضور اصلاحطلبان در عرصه انتخابات «پرهیزاز برخی تنگنظریها است» و یادآور میشود «جریان اصلاحطلب نیازی به تبلیغ ندارد، فقط باید شرایط فراهم شود». این اظهارنظرها در حالی صورت میگیرد که یکی دیگر از اعضای فراکسیون خط امام، تعلق خود به حزب یا جریان سیاسی را اساسا رد میکند و میگوید «از استراتژی اصلاح طلبان برای ورود به انتخابات اطلاع ندارم، از خودشان بپرسید » بهنظر میرسد عدم موضعگیری رسمی نهادهای رسمی در قبال حضور اصلاحطلبان در انتخابات مجلس نهم، موجب شده است تا تصمیم نهایی این جریان سیاسی نیز در بلاتکلیفی و هالهای از ابهام بماند.
تابش: نباید بیگدار به آب زد
اما محمدرضا تابش دبیرکل فراکسیون خط امام(ره) مجلس درباره تصمیمات این فراکسیون برای چگونگی ورود به انتخابات، در گفتوگو با «آرمان» به این جمله اکتفا کرد که فراکسیون یکبار در این باره بیانیهای صادر کرده و در آن به برخی مسائل اشاره کرده است. وی ادامه داد: اما موضوع مهم این است که کل اصلاحطلبان چه تصمیمی خواهند گرفت؟ نماینده مردم اردکان در مجلس در پاسخ به این سوال که استراتژی جریان اصلاحات برای انتخابات چیست؟ گفت: هنوز معلوم نیست،باید ببینیم شرایط چگونه خواهد بود. وی که انتخابات را تجلی بروز مردمسالاری خواند، معتقد است: جریان اصلاحطلب به جنبههای اسلامیت و جمهوریت نظام تأکید دارد و همواره شعارشان تحقق کامل وجه مردمسالاری نظام بوده است. تابش تصریح کرد: بر این اساس، جریان اصلاحات حتما استراتژی برای شرکت در انتخابات دارد اما شرایطی را قائل است. وی در بیان این شرایط، تأکید کرد: فضای سیاسی کشور به جد باید تعدیل شود و باید قانون اساسی و حقوق اساسی ملت، معیار کار اداره کشور قرار گیرد و فضا برای فعالیت قانونی احزاب، رسانهها و نهادهای مدنی بازتر شود.
تابش اضافه کرد: باید از فضای دوقطبی و تقابلی که در یک سوی آن توهم و خودشیفتگی و در سوی دیگر آن نفرت و سوءظن است کاست، و فضیلتهای اخلاقی را به جای دروغ و تظاهر به تنگنظری و خرافات، نشاند. دبیرکل فراکسیون خط امام(ره) گفت: باید فضای موجود کشوررا ترمیم و تلیطف نمود و با فراهم آوردن سازوکارهای برگزاری یک انتخابات پرشکوه و اداره بهتر امور و جلوگیری از تبعیضها را گرفت. وی در پاسخ به اینکه اگر شرایط محقق نشود، چه میکنید؟ گفت: باید آن زمان تصمیم گفت، اما امیدواریم این شرایط محقق شود.تابش تأکید کرد: شرایط کنونی کشور و معادلات جهانی امروز بهگونهای است که خروج از شرایط فعلی کشور، اجتنابناپذیر است و جریان اصلاحطلب نیز که دلبسته نظام است امیدوار است، زمینه برای حضور سلایق مختلف در انتخابات فراهم شود. وی همچنین در پاسخ به اینکه تصمیم نهایی چیست گفت: همه طیفهای اصلاحطلبان نظراتشان را اعلام کردهاند و میانگین این نظرات همانهایی است که آقای خاتمی مطرح کرد، اما منتظریم تا ببینیم با چه عکسالعملی مواجه میشویم تا بتوانیم تصمیم نهایی برای ورود به انتخابات مجلس نهم را بگیریم.
تابش گفت: باید با عقل و تدبیر، شرایط را برای مشارکت اصلاحطلبان فراهم کرد. تابش بار دیگر تأکید کرد: برای محقق شدن آرمانهای انقلاب باید بیشتر به قانون اساسی عمل کرد. دبیرکل فراکسیون خط امام(ره) مجلس، در پاسخ به این سوال که آیا با توجه به زمان انتخابات که اسفندماه است، اکنون برای برنامهریزی و تعیین استراتژی دیر نیست، اظهارکرد: درست است، دیر شده اما برخی در خمودگی و رکود ناشی از انتخابات قبلی هستند.
اصلاحطلبان در معرض تهدید هستند
تابش گفت: هماکنون نیز شرایط برای اظهارنظر جریانهای سیاسی فراهم نیست، و شما مشاهده میکنید چقدر اظهارات خاتمی با هجمهها، تهدید و تبعض مواجه شده است.وی با انتقاد از اینکه فضای سیاسی کشور مناسب نیست، اظهارکرد: برخی جریانات اصلاحطلب پروانه فعالیتشان لغو شده است و تکلیفشان معلوم نیست، مجمع روحانیون مبارز در معرض تهدیدهایی مبنی بر لغو پروانه فعالیت است. وی افزود: همه تشکلهای مردمی وابسته به جریان اصلاحطلب وضعیت خوبی ندارند.تابش گفت: اگر زمینه برای حضور اصلاحطلبان مهیا نشود، نباید بیگدار به آب زد؛ کار عاقلانهای نیست.
خباز: نگران نقشآفرینی جریان انحرافی هستیم
از سوی دیگر محمدرضا خباز دیگر عضو فراکسیون خط امام در مجلس، معتقد است اگر یک جریان سیاسی بدون کاندیدا نمیتواند باشد، چرا که این به معنی مرگ سیاسی آن جریان است. وی با بیان اینکه حتی اگر یک جریان رأی نیاورد باید در انتخابات شرکت کند، افزود: به این دلیل که طرفداران آن جریان در صحنه باشند و احساس نکنند این جریان سیاسی از هم پاشیده است.نماینده مردم کاشمر در مجلس تصریح کرد: جریان اصلاحطلب نیز اصل را بر شرکت در انتخابات مجلس نهم و ارایه لیستی به تعداد کرسیهای مجلس گذاشته است، اما موانعی بر سر راه ماست که دغدغههایی را ایجاد کرده است. وی، موضوع رد یا تأیید صلاحیت افراد را از جمله این دغدغهها خواند و تصریح کرد: شخصیتهای قابلی در جریان اصلاحطلب هستند که نگرانند اگر در انتخابات شرکت کنند، صلاحیتشان رد شود.این عضو فراکسیون خط امام(ره) مجلس گفت: مسئولان ذیربط باید با پیام و یا ارائه مطلبی به این افراد اعلام کند که شرایط نسبت به گذشته بهتر شده است.
خباز دومین دغدغه اصلاحطلبانب رای انتخابات مجلس نهم را هیأت اجرایی عنوان کرد و افزود: این هیأت فینفسه مشکلی ندارد ما نگران نقشآفرینی جریان انحرافی در انتخابات هستیم و زمزمههایی به گوش میرسد که قرار است این جریان مجلس نهم را تصاحب کند و کاملا در اختیار خودش داشته باشد تا گام بعدی انتخابات ریاستجمهوری باشد. وی افزود: وزیرکشور، دولت، رئیسجمهور و مقامات اجرایی کشور این اطمینان را بدهند که بیشتر امانتدار باشند. نماینده کاشمر گفت: اگر این دو موضوع حل شود جریان اصلاحات به صحنه میآید، چرا که اصل بر حضور در انتخابات است و ما معتقدیم یک رجل سیاسی قهر نمیکند.
شرکت میکنیم، اگر شرایط حاد نباشد
خباز اظهارکرد: براساس یک ضرببالمثل، اگر به چیزی صد درصد نرسیدید به درصدی هم که رسیدید قانع باشید. بنابراین اصل بر شرکت است مگر اینکه شرایط حاد باشد. وی افزود: در صورتی که اطمینان لازم برای اصلاحطلبان فراهم شود، افراد پختهتر و عمیقتری به صحنه میآیند، کسانی که از عمق، درک و مدیریت قوی برخوردارند چرا که اصلاحطلبان حاضر نیستند همه جوره از حیثیتشان مایه بگذارند.
علیخانی: اصل بر حضور است
قدرتالله علیخانی دیگر عضو فراکسیون اقلیت مجلس نیز با تأکید بر اینکه امام(ره) فرمودند باید در هر انتخاباتی شرکت کرد، اصل را بر حضورجریان اصلاحات در عرصه انتخابات مجلس نهم میگذارد و ادامه میدهد: من سخنگوی اصلاحطلبان نیستم اما دولت باید زمینه حضور این جریان سیاسی را فراهم کند. وی با بیان اینکه اگر شورای نگهبان نیز در این مسیر همراهی بیشتری کند زمینه برای حضور اصلاحطلبان در انتخابات فراهم میشود، تصریح کرد: ما انقلاب و کشور را دوست داریم و دولت باید شرایط حضور را فراهم کند. علیخانی در پاسخ به اینکه آیا استراتژی برای حضور در انتخابات دارید، گفت: منتظریم ببینیم اوضاع کشور به چه سمتی میرود. وی که برخلاف تابش معتقد است هنوز تا زمان انتخابات وقت زیاد است، ادامه داد: ما نیاز به تبلیغات نداریم و مشکلی هم از نظر آرای مردمی نداریم، تنها باید شرایط فراهم شود. علیخانی در پاسخ به اینکه اگر پیششرطهایی که جریان اصلاحطلب تعیین کرده است محقق نشود، چه میکنید؟ گفت: ما مثبت فکر میکنیم.
انصاری: عضو هیچ حزب و جریانی نیستم
اما جمشید انصاری دیگر عضو این فراکسیون، اساسا هرگونه اطلاعی از برنامهریزیهای جبهه اصلاحات و یا فراکسیون اقلیت مجلس درباره انتخابات مجلس نهم را رد میکند و معتقد است: عضو هیچ حزبی نیست و خودش رامتعلق به هیچ جریانی نمیداند. وی میگوید: از تصمیمات هیچیک از این گروهها و جریانها برای انتخابات مجلس، خبر ندارم و بهتر است از خودشان سوال کنید! پیش از این فراکسیون خط امام(ره) مجلس در بیانیهای مواضع خود را برای حضور در انتخابات مطرح کرده بود و برخی نمایندگان اصلاحطلب در مجلس نیز در نطقهای میان دستور خود خواستار فراهم شدن زمینه حضور همه جریانهای سیاسی در انتخابات مجلس نهم شده بودند. همچنین، سیدمحمد خاتمی نیز مواضع و پیششرطهایی را برای حضور جریان اصلاحات در انتخابات مطرح کرده بود. اما همه اظهارات چهرههای اصلاحطلب معطوف میشد به فراهم شدن فضای سیاسی و نگاه جذب حداکثری مسئولان اجرایی کشور برای حضور جریان اصلاحات در انتخابات مجلس نهم.