ابوالفضل شریفی
دیک چنی معاون رئیسجمهور آمریکا دیروز برای دیداری دورهای وارد خاورمیانه شد. وی در این سفر از امارات، مصر، اردن و عربستان دیدار خواهد کرد. هر چند که وی محور اصلی سفر خود را بررسی تحولات خاورمیانه اعلام کرده است اما این سفر را میتوان گامی دیگر از سوی آمریکا برای حمایت همهجانبه از رژیم صهیونیستی ارزیابی کرد که بر چند اصل استوار است.
الف) دیدارهای وی از امارات، مصر، اردن و عربستان که در مجموع کمیته چهارجانبه عربی را تشکیل میدهند، بخش اصلی سیاست خاورمیانهای چنی را تشکیل میدهد. این رایزنیها در حالی صورت میگیرد که این کمیته مسئول بررسی روند سازش میان اعراب و رژیم صهیونیستی است. با توجه به نزدیکی نشست کمیته چهارجانبه صلح خاورمیانه (سازمانملل، آمریکا، روسیه و اروپا) با کمیته چهارجانبه عربی در بروکسل، دیدار چنی زمینهای برای بررسی اقدامات اعراب و ایجاد هماهنگی بین اقدامات دو کمیته چهارجانبه است تا گامی دیگر در راستای اهداف تلآویو برداشته شود.
ب) بعد دیگر اهداف خاورمیانهای آمریکا را ادامه تحریمهای فلسطینیان تشکیل میدهد. چنی بر آنست تا کشورهای عربی را به ادامه اعمال تحریمها برای واداشتن دولت فلسطین به پذیرش طرحهای سازش وادار سازد. این اقدام بیشتر برای تعلیق انتفاضه، پذیرش طرح آزادی حرکت در مقابل امنیت، حذف پاسخهای موشکی به جنایات صهیونیستها که به افزایش بحرانی در عرصه داخلی این رژیم منجر شده است صورت میگیرد.
ج) حقیقت اینست که رژیم صهیونیستی در عرصه داخلی با فروپاشی سیاسی و اقتصادی مواجه شده است. در این میان ارائه طرحهای سازش و استمرار روند صلح اعراب و رژیم صهیونیستی، میتواند از سناریوهای بر جای مانده برای حفظ قدرت اولمرت ارزیابی گردد. اکنون چنی با پررنگ ساختن طرحهای روند سازش که محور اجرای آن را اولمرت تشکیل میدهد امیدوار است تا بتواند تا از انتقادها به دولت صهیونیستها کاسته و از تشدید بحران در رژیم صهیونیستی جلوگیری نماید. در همین حال این طرح افکار عمومی را از بحرانهای صهیونیستها به خاورمیانه معطوف میدارد که در سرپوش نهادن بر این چالشها مؤثر خواهد بود.(در این چارچوب بررسی برنامه هستهای ایران نیز در دستور کار قرار دارد.)
د) حضور چنی در امارات به عنوان کشوری که مرکز معاملات اقتصادی خاورمیانه است را میتوان از اهداف اقتصادی کمک آمریکا به رژیم صهیونیستی دانست. بر اساس گزارشهای منتشره امارات برخی روابط اقتصادی پنهانی با تلآویو دارد که آمریکا برای توسعه آن جهت حل بحرانهای اقتصادی صهیونیستها فعالیت میکند که حضور چنی در امارات بخشی از آن است. (طرح کریدور اقتصادی اعراب و تلآویو نیز در این چارچوب است).
در نهایت میتوان گفت که سفر چنی به خاورمیانه گامی برای تحقق اهداف صهیونیستها است که در قالب حضور در کشورهای عربی اجرا میگردد تا شاید بدین وسیله گامی برای حفظ دولت تلآویو بر دارد.