حسین سخنور: رئیسجمهور غیبت دوساله خود با مجمع را پایان داد و با حضور روز گذشتهاش در جلسه مجمع، به برخی از حرف و حدیثهای این غیبت طولانی، پایان داد و به همین دلیل رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام نیز در سه روز گذشته از حضور احمدینژاد تشکر و ابراز امیدواری کرد که حضور وی در جلسات مجمع تداوم داشته باشد.
آیتالله هاشمیرفسنجانی و احمدینژاد روز گذشته در حالی کنار هم نشستند که این دو در مجمع، برای آخرین بار اوایل سال ۸۸ در یک قاب دیده شده بودند و پس از آن و در نیمههای همان سال، وقتی از احمدینژاد در یک گفتوگوی تلویزیونی از دلایل شرکت نکردنش در جلسات مجمع پرسیده بودند، به ذکر این جمله بسنده کرده بود که «نرفتن به مجمع تشخیص دلایل خاص خودش را دارد.»
رفع دلایل خاص خود
گرچه هیچگاه «دلایل خاص» از زبان رئیسجمهور شنیده نشد، اما اطرافیان و مدیران نزدیک به وی بارها در مقابل این سوال قرار گرفتند و هر یک به نوعی سعی در توجیه این غیبت داشتند. جوانفکر، مشایی و آخرین نمونه از این نوع توجیهات، به اظهارات الهام، سخنگوی سابق دولت بازمیگشت که شرکتکنندگان در جلسات مجمع را «بیکاران سیاسی» توصیف کرده بود که حضور احمدینژاد در مجمع، خط بطلانی بر این دیدگاه است. اظهارات الهام را مشایی به گونهای دیگر در همان اوایل غیبت رئیسجمهور در مجمع، بیان و توجیه کرده بود: «رئیسجمهور سرش خیلی شلوغ است.»
تنها دلیلی که نقل شد
اظهارات و واکنشهای اطرافیان رئیسجمهور درخصوص عدم شرکت وی در جلسات مجمع تشخیص مصلحت نظام، بدون رد یا تایید احمدینژاد ادامه داشت، تا اینکه حبیبالله عسگراولادی تنها دلیل به نقل از رئیسجمهور را بیان کرد. عسگراولادی در این باره گفته بود: من خودم در چند جلسه شاید دو یا سه بار که خدمت رئیسجمهور بودم عدم حضورش در مجمع تشخیص مصلحت را متذکر شده و تأکید کردم که ایشان باید در جلسات مجمع شرکت کنند عسگراولادی که خود از اعضای مجمع است، پاسخ رئیسجمهور را اینگونه بیان کرده بود:
آقای احمدینژاد نظرشان این بود که در جلسات مجمع به مطالب ایشان توجه و اعتنای کافی نمیشود اما من پاسخ دادم که در مجمع تشخیص به حرف هیچکس اعتنا نمیشود خود آقای آیتالله هاشمیرفسنجانی که ریاست مجمع را دارند در جلسات صدها حرف میزنند اما در نهایت یک مدل دیگری تصمیمگیری میشود علت این است که این مجمع برای تشخیص است نه تقلید؛ قرار نیست در مجمع تشخیص مصلحت نظام از کسی تقلید شود و اگر رئیسجمهور حرفی زد همه به تقلید ایشان عمل کنند. شیوه کاری و ماهیت و ذات اصلی مجمع تشخیص مصلحت نظام اینگونه نیست و برای چنین کاری طراحی نشده است.
پا در میانیها و قول رئیسجمهور
بعد از برگزاری اولین جلسه مجمع تشخیص در سال جدید و ادامه غیبتهای رئیسجمهور بود که دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام، از قول همکاریهای بیشتر وی با مجمع گفته بود. محسن رضایی در حاشیه اولین نشست مجمع تشخیص مصلحت نظام در سال جدید در جمع خبرنگاران درخصوص حضور رئیسجمهور در جلسات مجمع و نحوه تعامل دولت و مجمع در دوره جدید، تصریح کرده بود: در گفتوگوهایی که میان ما و رئیسجمهور صورت گرفته ایشان قول همکاریهای بیشتر را داده است بر این اساس امیدواریم امسال حضور دولت در مجمع تشخیص پررنگتر از گذشته باشد. وی با اشاره به ترکیب جدید دوره ششم مجمع که احتمالا در قول رئیسجمهور نیز بیتاثیر نبوده است، گفته بود در دوره جدید افرادی به مجمع تشخیص اضافه شدهاند که در اداره کشور دارای تجارب خوبی هستند و حضور آنان موجب تقویت مجمع میشود. رضایی معتقد بود که با حضور اعضای جدید، نوعی جوانگرایی در مجمع تشخیص مصلحت نظام شروع شده است.
اولین حضور و رفع موانع
مشخص نشد، آیا مجموع دلایل خاصی که موجب شرکت نکردن رئیسجمهور در جلسات مجمع میشد، همان یک دلیل اعلام شده از سوی عسگراولادی بود یا خیر، ولی به هر ترتیب با حضور روز گذشته احمدینژاد در مجمع، چهار احتمال مطرح است: ۱. بخشی از موانع حضور رئیسجمهور برطرف شده و دلایلی که باعث میشده وی نتواند در مجمع حاضر شود، با پادرمیانیها و رایزنیها، حل شده و وی دلیل دیگری برای شرکت نکردن در جلسات مجمع ندارد که در این صورت و با در نظر گرفتن تنها دلیل اعلام شده این سوال برجسته میشود که چه راهکاری در نظر گرفته شده است، برای اینکه نظرات احمدینژاد در جلسات بیشتر مورد توجه و اعتنای اعضای مجمع باشد؟
۲. ترکیب جدید مجمع و پنج تغییر به وجود آمده در اعضا، مورد پسند رئیسجمهور واقع شده و این ترکیب را با خود همراهتر میبیند و از این رو میل و رغبتش برای شرکت در جلسات افزایش یافته است. ۳. از نظر رئیسجمهور تغییر چندانی به وجود نیامده و «دلایل خاص خود» همچنان به قوت خود باقی است، ولی وی دریافته است که نباید فرصت حضور در مجمعی که سیاستهای کلان نظام را تعیین میکند، از دست بدهد. چه بسا در مواقعی باید به خاطر برخی منافع، از مواضع کوتاه آمد. ۴. با توجه به توصیه مقامات و مسئولان ارشد نظام، مبنی بر همکاری هرچه بیشتر قوا، رئیسجمهور نیز موظف شده با سایر دستگاهها بیش از این همکاری کند و در این راستا، همکاری با مجمع تشخیص و شرکت در جلسات آن را از سر گرفته است.