گروه سیاسی: اجلاس بینالمللی و 2 روزه شرمالشیخ درباره عراق با حضور مقامهای ارشد 50 کشور و نهاد و سازمان بینالمللی در روزهای پایانی هفته گذشته در حالی برگزار شد که حضور هیأتهای ایران و آمریکا با ریاست وزرای امور خارجه دو کشور بسیار مورد توجه رسانهها و محافل خبری قرار گرفت. اگرچه در میان فهرست بلند ملاقاتهای دوجانبه متکی وزیر امور خارجه ایران در حاشیه این اجلاس ملاقات هیأتهای ایران و آمریکا وجود نداشت و با وجود اعلام قبلی رایس برای پاسخگویی به سؤالهای متکی، دیدار و مذاکرهای به صورت مستقیم انجام نشد، اما متکی و رایس بیش از نمایندگان سایر کشورها زیر نور پروژکتورها و در کانون تصاویر و اخبار ارسالی از شرمالشیخ قرار داشتند، به طوری که یک مراسم ناهار که سر میز کوچکی برگزار شد و متکی و رایس نیز در آن حاضر بودند و عبارات احتمالی کوتاه و تعارفهای رد و بدل شده سر میز غذا انعکاس وسیعی داشت. احمد ابوالغیط وزیر امور خارجه مصر در اینباره، متکی و رایس را افراد متمدنی دانست که آداب نشست و برخاست را در عین اختلافهای سیاسی در اجلاس بینالمللی میدانند. در همین حال گزارشها حاکی از آن است که متکی در ضیافت شام وزیر خارجه مصر، حاضر نشده کنار رایس بنشیند و ضیافت را ترک کرده است. اما مهمتر از این مسائل دیدار و گفتوگوهای دوجانبه وزیر امور خارجه ایران با نخستوزیر عراق، دبیران کل سازمان ملل، کنفرانس اسلامی، اتحادیه عرب، وزیران خارجه انگلیس، عربستان و کویت و نیز فرستاده رئیسجمهوری سوئیس بود. همچنین روز گذشته وزیر امور خارجه ایران در اجلاس شرمالشیخ، اشغال و تروریسم را ریشه همه مشکلات عراق دانسته و خواهان شکسته شدن دور باطل موجود میان این 2 پدیده در عراق شد.
* امنیت و حفظ تمامیت ارضی عراق، همسو با منافع ایران است
متکی دیروز در مصر گفت: ما برقراری ثبات و آرامش، تحکیم وحدت و حاکمیت ملی، حفظ تمامیت ارضی عراق، برخورداری مردم آن کشور از دولت مستقل و دموکراتیک و نیز حق کامل تعیین سرنوشت خویش را کاملاً همسو با منافع ملی خود میدانیم. متکی افزود: با وجود اعتقاد به این که برگزاری این نشست در شهر بغداد میتوانست مانند نشست 10 مارس کارشناسان ارشد کمک بزرگتری به ملت و دولت عراق باشد، ما به تصمیم دولت عراق احترام میگذاریم و باور داریم که شرمالشیخ نیز میزبان مناسبی برای نشست وزیران خارجه کشورهای همسایه عراق خواهد بود.
وزیر امور خارجه در جمع شرکتکنندگان اجلاس تصریح کرد: پیشرفتهای حاصله در روند سیاسی چند سال اخیر در عراق از شورای حکومتی به این سو خصوصاً برگزاری موفق چندین انتخابات در شرایط دشوار، تدوین قانون اساسی از سوی مجلس منتخب مردم و برگزاری رفراندوم و نهایتاً تشکیل دولت دائمی بر مبنای قانون اساسی موجب خرسندی است و باید ارج نهاده شود.
وزیر خارجه ایران افزود: ما هماکنون با دور باطلی در عراق مواجه هستیم. تروریستها ادعای مبارزه با اشغالگری را دارند و اشغالگران ادامه حضور خود را به بهانه مقابله با تروریسم توجیه میکنند. بنابراین اشغال و تروریسم ریشه همه مشکلات در عراق به شمار میرود. نباید تردیدی وجود داشته باشد که ادامه افزایش اعمال تروریستی در عراق تاکنون ناشی از اتخاذ روشها و سیاستهای نادرستی بوده است که از سوی نیروهای خارجی اتخاذ شده است، از این رو به اعتقاد ما ادامه اشغال عراق دلیل اصلی ادامه بحران است. دولت آمریکا باید مسئولیتهای ناشی از اشغال کشور عراق را بپذیرد و نباید با بیمسئولیتی و فرار به جلو به متهم کردن دیگران بپردازد. مردم عراق حق دارند انتظار داشته باشند همانگونه که کشورشان براساس یک برنامه از پیش طراحی شده به اشغال درآمد، برای خاتمه اشغال نیز برنامهای مشخص وجود داشته باشد.
* وزرای خارجه ایران و آمریکا گفتوگو نکردند
سخنگوی وزارت امور خارجه گفتوگوی منوچهر متکی وزیر امور خارجه کشورمان با کاندولیزا رایس وزیر امور خارجه آمریکا بر سر میز ناهار در حاشیه اجلاس شرمالشیخ را تکذیب کرد. به گزارش ایسنا، محمدعلی حسینی سخنگوی وزارت امور خارجه کشورمان عصر پنجشنبه اظهار داشت: رسانههای گروهی به مسأله دامن زدند و هیچ ملاقاتی میان دو وزیر صورت نگرفته است. پیش از این، خبرگزاری فرانسه به نقل از احمد ابوالغیط وزیر امور خارجه مصر اعلام کرده بود: کاندولیزا رایس و منوچهر متکی امروز در ضیافت ناهار گفتوگوی مختصری با یکدیگر داشتند. به گفته ابوالغیط، اما میز کوچک بوده و تعداد کسانی که دور میز نشسته بودند محدود بود بنابراین، امکان گفتوگو بر سر میز ناهار میان وزیران خارجه ایران و آمریکا فراهم بوده است. این خبرگزاری همچنین گزارش داد: شان مک کورمک سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، گفت: گفتوگوی مختصری صورت گرفته است، این گفتوگو در حد تعارفهای معمولی بوده است. آنها به یکدیگر سلام دادند! رایس پیش از کنفرانس اعلام کرده بود آماده است به هر سؤال طرف ایرانی در صورت دیدار در شرمالشیخ پاسخ دهد.
* متکی با رایس سر یک میز شام ننشست
گزارشهای رسانهای روز گذشته از خروج وزیر امور خارجه کشورمان از ضیافت شام در شرمالشیخ مصر که در آن کاندولیزا رایس همتای آمریکایی وی نیز حضور داشت خبر دادند.
به گزارش خبرگزاری فرانسه از شرمالشیخ، یکی از مقامهای آمریکایی با اعلام این خبر گفت: متکی نامناسب بودن پوشش یکی از خانمهای ویولونیست حاضر در محل صرف شام را علت خروجش اعلام کرده است. شان مک کورمک سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا در اینباره ادعا کرده: مطمئن نیستم آقای متکی از کدام یک از این خانمها ناراحت شد، خانمی که لباس قرمز پوشیده بود یا خانم وزیر. ضیافت شام به میزبانی احمد ابوالغیط وزیر امور خارجه مصر برگزار شد که کشورش میزبان کنفرانس بود.
* دیدارهای متکی در شرمالشیخ
وزیر امور خارجه ایران در دیدار با دبیر کل سازمان ملل، به نقش سازنده ایران در عراق اشاره کرد و اظهار داشت: مناسبات جمهوری اسلامی ایران و عراق مبتنی بر اقدامهای نمایشی و رویکردهای تظاهرآمیز نیست. به گزارش اداره کل اطلاعات و مطبوعات وزارت امور خارجه، متکی با تشریح مذاکرات سولانا و لاریجانی تصریح کرد: گام اولیه مثبت بوده است، آنچه در این رابطه حائز اهمیت است اختیارات سولانا برای ورود به یک مرحله نوین، در مذاکرات ثمربخش است. خانم مارگرت بکت وزیر امور خارجه انگلیس نیز در حاشیه نشست شرمالشیخ در دیدار با وزیر خارجه کشورمان، پیرامون مناسبات دو کشور بحث و تبادل نظر کرد. منوچهر متکی همچنین در دیدار با خانم آگاسپی فرستاده رئیسجمهوری سوئیس از پیشنهاد طرف سوئیسی برای استمرار مشورتها در ارتباط با برنامه صلحآمیز اتمی نیز استقبال کرد. فرستاده ویژه رئیسجمهوری سوئیس در این دیدار گزارشی از مشورتهای سوئیس در ارتباط با برنامه صلحآمیز اتمی ارائه و ابراز امیدواری کرد سوئیس بتواند نقش سازندهای در ایجاد فضای مؤثرتر در مذاکرات جدید پدیدار سازد. وزیر امور خارجه ایران روز پنجشنبه در حاشیه اجلاس شرمالشیخ، با نوری المالکی، نخستوزیر عراق دیدار و گفتوگو کرد.
این گزارش حاکیست، آقای متکی در حاشیه اجلاس با اکملالدین احسان اوغلو دبیر کل سازمان کنفرانس اسلامی و همچنین آقای ابوالغیط وزیر امور خارجه مصر در خصوص تحولات عراق و اجلاس جاری در مصر و بیانیه پایانی بحث و تبادل نظر کرد. وزیر امور خارجه کشورمان در حاشیه برگزاری اجلاس بینالمللی عراق در شرمالشیخ، با وزیر امور خارجه کویت و دبیر کل اتحادیه عرب نیز دیدار و با آنان در ارتباط با آخرین تحولات منطقه و عراق تبادل نظر کرد.
نشست فراگیر کشورهای همسایه عراق و طرفهای منطقهای و بینالمللی امروز در شرمالشیخ مصر با صدور بیانیهای به کار خود پایان داد. در پایان این اجلاس هوشیار زیباری وزیر امور خارجه عراق در پاسخ به سؤالی درباره دلیل انجام نشدن دیدار متکی و رایس گفت: هرگز برنامهای برای انجام دیدار میان وزیران امور خارجه آمریکا و ایران وجود نداشت. وی خاطرنشان کرد: عراق برای کاستن تنشها میان آمریکا تلاش کرد.
* خبر زیباری از دیدار کارشناسان ایران و آمریکا
در همین حال وزیر امور خارجه عراق از برگزاری نشستی در سطح کارشناسی میان مقامهای ایرانی و آمریکایی در حاشیه اجلاس بینالمللی عراق در شرمالشیخ خبر داد.
به گزارش فارس، هوشیار زیباری در کنفرانس مطبوعاتی مشترک با احمد ابوالغیط وزیر امور خارجه مصر اعلام کرد، کارشناسان آمریکایی و ایرانی دیروز جمعه در حاشیه اجلاس بینالمللی عراق در شرمالشیخ با هم دیدار کردند. وی افزود: امروز در حاشیه کنفرانس نشستی میان طرفهای آمریکایی و ایرانی در سطح کارشناسی و نه در سطح وزرا، برگزار شده است. زیباری به جزئیات بیشتری از این نشست اشارهای نکرد. متکی در کنفرانس مطبوعاتی پس از نشست شرمالشیخ تأکید کرد: حل مشکلات جهان نیازمند یک راهحل و همکاری جهانی است.
متکی در پاسخ به سؤال خبرنگار شبکه الحره مبنی بر حل مشکلات میان ایران و آمریکا و پیشنهاد برگزاری کنفرانس بینالمللی برای حل این مشکل گفت: حل مشکلات میان ایران و آمریکا نیازمند زمانی طولانی است. حل مشکلات ریشهای دو طرف به این سهولت امکانپذیر نیست اما درباره اظهارنظر برخی از مسئولان آمریکایی درباره برقراری رابطه با ایران باید گفت در حال حاضر یک اراده سیاسی برای از میان رفتن این مشکلات وجود ندارد و چنانچه این عزم و اراده سیاسی بوجود آید، این مسأله قابل بررسی است.
وزیر امور خارجه کشورمان بار دیگر تأکید کرد ما همواره آمادگی خود را برای همکاری جهت گسترش امنیت و ثبات در عراق و تعیین زمان برای پایان اشغالگریها در این کشور اعلام کردهایم.
همچنین کاندولیزا رایس وزیر امور خارجه آمریکا اعلام کرد که کشورش حاضر است به 28 سال قطع روابط با ایران پایان دهد اما این امر را مشروط به توقف غنیسازی اورانیوم از سوی تهران کرد. به گزارش ایرنا، وی دیروز در شرمالشیخ مصر در یک نشست مطبوعاتی در پایان کنفرانس کشورهای همجوار عراق گفت: حاضر بودیم با ایران مذاکره کنیم اما تاکنون فرصتی دست نداده است. رایس در عینحال ادعاهای بیاساس واشنگتن مبنی بر ارسال اسلحه از ایران به عراق برای هدف قرار دادن نیروهای خارجی را تکرار کرد و خواستار جلوگیری از آن شد.