* فضای حاکم بر مذاکرات پیرامون پرونده هستهای کشورمان را چطور ارزیابی میکنید؟
** احساس میشود که طرفهای مذاکرهکننده بخصوص اتحادیه اروپا نرمشهایی را در مذاکرات اخیر داشتهاند. این موضوع ناشی از این واقعیت است که زبان زور و تهدید علیه جمهوری اسلامی جواب نداده است و نه تنها آنها را به اهداف مورد نظرشان نزدیک نکرده بلکه دورتر هم ساخته است. آنها به خوبی به این موضوع واقف شدهاند که فشار هر چه بیشتر بر ایران نتایج معکوس در بر خواهد داشت. اروپاییها به شدت به راهحل مسالمتآمیز یعنی مذاکره برای حل مسئله پرونده هستهای ایران معتقد هستند و هرگونه رفتار تند و خشن را از دستور کار خارج کردهاند.
جمهوری اسلامی نیز بارها اعلام کرده که حاضر است طی مذاکرات نگرانیهای غرب را برطرف کند. امروز به جز چند کشور معدود، دنیا به توان هستهای ایران و فعالیتهای صلحآمیز کشورمان در این زمینه اعتراف دارد. اخیرا شاهد بودیم که سعودالفیصل وزیر امور خارجه عربستان سعودی پیشنهاد داده بود که جمهوری اسلامی و شورای همکاری خلیجفارس کنسرسیوم مشترکی را در زمینه انرژی هستهای تشکیل دهند که مورد استقبال آقای متکی هم قرار گرفت. البته جمهوری اسلامی دو سال پیش توسط رئیسجمهور کشورمان اعلام کرد که حاضر است مشارکت کشورهای متقاضی در فعالیت هستهای خود را بپذیرد که این موضوع نشان از صلحآمیز بودن فعالیتهای هستهای کشورمان دارد. به نظر من اگر دولتهای غربی دید خود را نسبت به ایران تغییر دهند ادامه مذاکرات موفقیتآمیز خواهد بود. آنان باید از درخواستهای نامعقول خود از جمله تعلیق دست بردارند و ایران را به عنوان یک قدرت هستهای بپذیرند.
* با این اوضاع احتمال به کارگیری راهحلهای نظامی را تا چه اندازه محتمل میدانید؟
** تنها کشوری که معتقد به استفاده از راهحل نظامی علیه ایران بوده و هست، آمریکاست. البته با گذشت زمان و تجربه دو جنگ عراق و افغانستان، مواضع سردمداران نومحافظهکار کاخ سفید را در استفاده از راهحل نظامی علیه ایران معتدل کرد. امروز بعضی از آنان به ناکارآمدی این روش پی بردهاند و در بدترین حالت اعمال تحریمهای سنگین را دنبال میکنند. امروز هر دو گزینه حمله نظامی و اعمال تحریمهای شدید با مخالفت جهانی روبروست ما شاهد بودیم که مصوبه اخیر سنای آمریکا مبنی بر تشدید تحریمها علیه ایران با مخالفت روسیه مواجه میشود و رئیس کمیته امور خارجی دومای روسیه هشدار میدهد که تصویب این لایحه ضدایرانی در سنای آمریکا روابط مسکو و واشنگتن را به خطر میاندازد و از بوش میخواهد که به آن توجهی نکند. بنابراین من احتمال به کارگیری گزینه نظامی را بعید میدانم و حتی فکر کردن به آن را نوعی حماقت محض سردمداران آمریکا میدانم. البته کسانی همچون بولتون هنوز در هیئت حاکمه آمریکا نفوذ دارند که به شدت به راهحل نظامی میاندیشند.