عبدالباری عطوان
کسی که اظهارات آقای سلام فیاض نخستوزیر دولت فوقالعاده فلسطین را پیگیری کند به این باور میرسد که این مرد بلوکی را رهبری میکند که اکثریت کرسیهای پارلمان را در اختیار دارد و بزرگترین گروه فلسطینی را نیز رهبری میکند و اصلا نخستوزیری نیست که همچنان در پارلمان به دنبال مشروعیت میگردد و در همان پارلمان، گروهش فقط یک سوم کرسیها را در اختیار دارد. فعالیتهای سیاسی آقای فیاض در صحنه فلسطین، سالهای محدودی را شامل میشود. او از زمانی وارد فعالیت شد که مورد گزینش قرار گرفت و این هم به واسطه روابط مستحکمش با واشنگتن بود. واشنگتن میخواست که او وزیر امور دارایی باشد تا این که صلاحیت مالی از رهبر فقیه فلسطین را به عنوان اولین گام در راه سلب صلاحیتهای دیگر به انجام رساند. هدف دقیقا آغاز اعمال فشار بر ابوعمار بود تا این که این فشارها در نهایت به پاکسازی فیزیکی وی منجر شود زیرا او در کمپ دیوید دوم از حق بازگشت آوارگان دفاع کرده و حاکمیت ظاهری بر قدس را پذیرا نشد.
آقای فیاض که در راس یک دولت فلسطینی نامشروع قرار گرفته و در شورای قانونگذاری فلسطین در مجموع 130 کرسی فقط یک کرسی در اختیار دارد، به دادن امتیازهای کلان در مسایل جوهری مشغول شده است. او در گفتوگو یا عدم گفتوگو فتواهای قاطعی میدهد و شرطهای فرسایشی عجیبی تحمیل میکند که مطرح شدن چنین شرطهایی از سوی شخصی چون او امری بیسابقه به نظر میرسد.
سلام فیاض چهار روز پیش در گفتوگو با روزنامه اسراییلی از اهمیت حق بازگشت آوارگان فلسطینی به شدت کاسته و زمانی که اعلام کرد قضیه پناهندگان ممکن است از طریق تفاهم و توافق میان فلسطینیها و اسراییل حل شود، همه قطعنامههای بینالمللی و خصوصا قطعنامه 194 که بر حق بازگشت پناهندگان، تاکید میکند را نادیده میگیرد.
دو روز پیش آقای فیاض از این هم فراتر رفت. او در برنامه دولت خود به طور مطلق هیچ اشارهای به مقاومت علیه اشغالگری اسراییل در سرزمین فلسطین نکرد این کار او فراتر از عرف موجود بود و خروج از چارچوب و سنت دولتهای گذشته فلسطین از زمان تاسیس شورای ملی فلسطین تاکنون بوده است.
حق مقاومت از جمله اصول ثابت ملت فلسطین است و هیچ انسانی نمیتواند به این سادگی و بدون بازگشت به ملت فلسطین و نهادهای مشروعش در وطن و در تبعیدگاه این حق را باطل سازد.
اگر آقای فیاض از مقاومت دست بر دارد و قطعنامههای سازمان ملل متحد درباره بازگشت پناهجویان نادیده گرفته شود و این مساله را یک مساله فلسطینی ـ اسراییلی قابل حل بداند و به عبارت دیگر این مساله را میان دولتش و اسراییل حلوفصل کند دیگر بر سر چه چیزی نمیخواهد با اسراییل مذاکره کند.
ما واقعا دلیل این همه نرمشهای آقای فیاض و رییس کلش محمود عباس را نمیدانیم. آیا هدف آنها برگزاری یک همایش بینالمللی است که در آن اسراییل متعهد شود که از همه خاک اشغالشده خارج شود و شهرکهای یهودینشین را محو سازد و قدس را به طور کامل تحویل دهد و به همه فلسطینیهایی که با قتل و ویرانی و غارت و اشغال خاک و خانه شده و طی مدت 60 سال با بیشترین بدبختی مواجه شدهاند، غرامت دهد، ره به خطار رفتهاند؟ مذاکرات هنوز شروع نشده است ولی دست یهود اولمرت همچنان دیوار نژادپرستانه را میسازد و شهرکها را توسعه میدهد و پیش از ده هزار فلسطینی را در اسارت دارد.
قضیه فلسطین این روزها از سوی برخی شخصیتهای فلسطینی که خواستار حلوفصل قضیه طبق شرطهای آمریکایی و اسراییلی در سریعترین زمان ممکن هستند، به سرقت رفته است. آنها در شرایط به وجود آمده علیه فلسطینیها که با گرسنگی کشیدن و محاصره مواجه هستند، بهرهبرداری غلط میکنند.
در نظر آنها، قضیه فلسطین قضیه ملتی که زمین و کرامت خود را از دست داده و با زشتترین جنایتهای عصر روبهرو شدهاند، نیست، از نظر آنها قضیه فلسطین، قضیه پرداخت حقوق و باز کردن گذرگاهها و چگونگی رفع محاصره اقتصادی و تامین اصول کمکهای مالی آمریکا و اروپا است.
از نظر آنها، چگونگی حل مشکلات شش هزار فلسطینی محاصره شده در طرف مصر گذرگاه رفح و دست کشیدن جنبش حماس از دستگاههای امنیتی در غزه و پرداخت حقوق کارمندان و خصوصا کارمندان طرفدار محمود عباس است ولی صحبت کردن از دیوار نژادپرستانه و رسیدن تعداد شهرکنشینهای یهودی در کرانه باختری و قدس اشغالی به بیش از نیم میلیون نفر، مبدل شدن غزه به زندانی بزرگ، مسایلی از نوع درجه دوم است که در ردیف اولویتهای دولت اضطراری به ریاست سلام فیاض قرار نمیگیرند.
ما احساس میکنیم آنچه که اکنون در حال آماده شدن دور از چشم فلسطینیها و در پشت پرده شکل میگیرد در موارد زیر که بسیار خطرناک نیز هستند متبلور میشوند:
ـ دیدار هیات اتحادیه عرب از قدس اشغالی به عنوان اولین گام جهت عادیسازی روابط
ـ دیدارهای زمانبندی شده تونیبلر فرستاده کمیته چهارجانبه
ـ دیداری که امروز کاندولیزا رایس وزیر امور خارجه و رابرت گیتس وزیر دفاع ایالات متحده آمریکا از منطقه آغاز میکنند
ـ فراخوان رییسجمهور بوش برای برگزاری کنفرانس صلح در نیویورک و یا واشنگتن قبل از پایان سال جاری
ـ پافشاری برای گفتوگو نکردن با حماس جهت خارج شدن از بحران فعلی که روند سیاسی فلسطین را فلج کرده و دودستگی میان غزه و کرانه باختری را شدت بخشیده، شکبرانگیز شده است و به نظر میرسد که محمود عباس و شریک جدیدش سلام فیاض از ادامه این وضعیت غیرعادی، احساس خوبی دارند و از این که غزه و مشکلات مشارکت با حماس خلاص شدهاند بسیار خوشحال میباشند. آن دو میتوانند با توجه به شرایط پیش آمده و با همراهی رسمی برخی کشورهای عربی و بدون هیچ مانعی، قضیه فلسطین را به طریقهای که آمریکایی و اسراییلیها میخواهند حلوفصل کنند.
برای جلوگیری از تکروی در این قضیه سرنوشتساز و همچنین جلوگیری کردن از دزدیده شدن این قضیه اساسی توسط واماندگان سیاسی و مبارزاتی باید از سوی همه نیروهای فلسطینی تحرک فوری صورت پذیرد.
نهادهای ملی که نتیجه یک مبارزه طولانی مدت و فداکارهایهایی است که هزاران شهید را در پی داشته باید مجددا براساس روابطی نوین که متغیرات جدید را در درون داشته باشد، به صحنه بیایند. همچنین گروههای جدید مقاومت باید در صحنهها حضوری جدی داشته باشند تا این که صحنه سرنوشتساز فلسطین توسط واماندگان سیاسی به بیراهه کشیده نشود.