استراتژیهای معکوس در بغداد

اخیرا روزنامه آمریکایی "نیویورک تایمز"، در گزارشی با بررسی شرایط کنونی سیاسی در عراق، نوشته است که شرایط جاری در عراق، دولت بوش را مجبور کرده از توقعات و اهداف خویش در این کشور جنگ‌زده کم کند. 

نیویورک تایمزدر این خصوص مدعی شده‌است که موفقیتهای ارتش آمریکا از دستاوردهای سیاسی در عراق پیش افتاده و دولت بوش انتظاراتش را از دستیابی سریع به اتحاد این کشور از جمله تصویب طرحی که درآمدهای نفتی براساس آن تقسیم می‌شود، کم کرده‌ است.  این در حالی است که مطابق اظهارات افرادی مانند ریکاردو سانچز و جرج کیسی ارتش آمریکا در عراق بسیار ناتوان شده‌است و جهت ترمیم این مجموعه سالها زمان لازم است. وضعیت نابه‌سامان نیروهای آمریکایی در عراق و افزایش بیماریهای جسمی ‌و روحی اپیدمیک در میان آنها سبب شده‌ است تا بسیاری از این نیروها تنها به بازگشت فکر کنند.  به عبارت دیگر، ‌می‌توان گفت که اهداف کلان خاورمیانه‌ای آمریکا با وضعیت فعلی ارتش این کشور و واقعیات سیاست خارجی آمریکا به هیچ عنوان همخوانی ندارد.  کاخ سفید در مارس سال 2003 میلادی به فکر تسخیر میانه بود اما هم‌اکنون این تصور خام جای خود را به دغدغه فرار از باتلاق عراق داده است. در این میان اظهارات جان بولتون به عنوان یکی از اصلی‌ترین اعضای شورای دوازده نفره نومحافظه‌کاران جالب توجه است.

در این راستا نماینده سابق آمریکا در سازمان ملل تلویحا به شکست برنامه‌های آمریکا در عراق اعتراف کرده ‌است. به اعتقاد جان بولتون حمله آمریکا به عراق برای سرنگونی صدام موفقیت‌آمیز بود، اما برنامه‌ها و سیاست‌های آمریکا بر طبق پیش‌بینی‌های صورت گرفته، انجام نشد. جان بولتون از جمله افرادی است که همواره سعی داشته منسبات سیاست خارجی آمریکا را به گونه‌ای معکوس تفسیر نماید. اما در خصوص جنگ عراق وی نتوانسته به این هدف خود دست یابد. هم‌اکنون بر همگان مسجل است که ارائه تفاسیر نومحافظه‌کارانه و غیرواقع‌بینانه از اوضاع عراق غیرممکن است. از این‌رو شاهد بودیم که در زمان قرائت گزارش اخیر رایان کراکر و دیوید پترائوس در خصوص اوضاع عراق خشم نمایندگان کنگره آمریکا برانگیخته است. پترائوس در این گزارش، مطابق سفارش بوش و چنی عمل کرد و نسبت به لزوم اتخاذ استراتژیهای بلندمدت در عراق تاکید نمود. بوش و معاون وی سعی کردند از گزارش پترئوس در جهت جلب افکار عمو‌می‌ آمریکا نسبت به خود استفاده نمایند، اما در پایان ارائه این گزارش نگاه بدبینانه مردم آمریکا نسبت به نومحافظه‌کاران افزایش یافت. نتایج یک نظرسنجی معتبر در آمریکا نشان داد که گزارش پترائوس و سخنرانی بوش نیز نتوانسته نگرانی آمریکایی‌ها را نسبت به عراق کاهش دهد. 

به رغم سخنرانی اخیر جرج بوش، رئیس‌جمهور آمریکا در خصوص عراق و گزارش دیوید پترائوس، فرمانده نیروهای آمریکایی در این کشور نگرانی مردم آمریکا نسبت به جنگ عراق کاهش نیافت و آنها هم‌چنان خواهان عقب‌نشینی نیروهایشان از این کشور هستند. 

بر این اساس 54 درصد از شرکت‌کنندگان در این نظرسنجی عقب‌نشینی نیروهای آمریکایی از عراق را در نزدیک‌ترین زمان ممکن خواستار شدند. 

47 درصد از آمریکایی‌ها نیز معتقدند که دولت آمریکا در عراق شکست خواهد خورد.  هم چنین براساس این نظرسنجی 50 درصد از آمریکایی‌ها معتقدند که بوش باید سربازان بیشتری را از آنچه که در سخنرانی‌اش اعلام کرده از عراق خارج سازد. 

این نظرسنجی همچنان نشان می‌دهد که از هر سه آمریکایی شرکت کننده در طرح نظرسنجی 2 تن نظر خوشبینانه‌ای نسبت به جنگ عراق ندارند و معتقدند که به‌رغم اظهارات مقامات کاخ سفید وضعیت این جنگ بهبود نیافته است. 

دو سوم شرکت‌کنندگان در این طرح نظرسنجی نیز بر این باورند که اعزام نیروهای بیشتر آمریکایی به عراق که با هدف بهبود اوضاع این کشور انجام شد هیچ تاثیری در وضعیت بحرانی این کشور نداشته است. 

این در حالی است که مطابق نظر بسیاری از کارشناسان و استراتژیستهای مطرح آمریکایی زمان تدوین استراتژیهای بلندمدت در بغداد به پایان رسیده است و دولت آمریکا باید خود را برای خروج هرچه سریع‌تر از عراق آماده نماید.

نیروهای چند ملیتی در مارس سال 2003 میلادی به سرکردگی آمریکا به خاک عراق حمله کرده و رژیم بعث عراق را سرنگون کردند و به گفته منابع رسمی، در این جنگ تاکنون حدود چهار هزار سرباز آمریکایی و بیش از 600 هزار عراقی نیز کشته شده‌اند. نکته‌ای که در این میان باید نسبت به آن توجه شود تفاوت اوضاع داخل ایالات متحده آمریکا در مقایسه با زمان حمله به عراق است. پس از وقوع حادثه 11 سپتامبر 2001 میلادی،دستگاههای تبلیغاتی وابسته به نومحافظه‌کاران آمریکا با ترسیم چهره‌ای کاذب از عراق و سوء استفاده از شوک ناشی از وقوع حادثه مجازی و خودساخته 11 سپتامبر مردند. حمله خود به بغداد را توجیه نمایند. اما هم اکنون ورق به سود مخالفان جنگ عراق برگشته است و بوش پسر به هیچ عنوان توان ادامه مانور در بغداد را ندارد. نتایج یک نظرسنجی جدید نشان می‌دهد که میزان محبوبیت رئیس‌جمهوری آمریکا کاهش داشته و اکثر آمریکایی‌ها خواستار بازگشت نظامیان خود از عراق هستند. 

تازه‌ترین نظرسنجی مرکز”پیو” نشان داده است که 54 درصد از آمریکایی‌ها از پنتاگون (وزارت دفاع آمریکا) ‌می‌خواهند تا نظامیان آنها را به وطن خود بازگرداند؛ این رقم در ماه فوریه 53 درصد برآورد شده بود.

این نظرسنجی همچنین نشان داد که نظر مردم آمریکا درباره پیشرفت نظامی ‌در عراق از زمان افزایش شمار نظامیان آمریکایی در این کشور در ماه فوریه بهبود یافته است.  در حدود 48 درصد از آمریکایی‌ها هم اکنون بر این باورند که تلاش کشورشان در عراق در جهت درستی است و این رقم در ماه فوریه 30 درصد برآورد شد.

اما نتایج نظرسنجی نشان داد که بهبود در عراق تمایل مردم آمریکا را برای جنگ افزایش نداده، زیرا تعداد کسانی که گفتند آمریکا در این جنگ پیروز خواهد شد تنها 48 درصد برآورد شد.  همچنین این تصور بهبود یافته از وضعیت عراق به معنای افزایش حمایت از “جرج بوش” رئیس‌جمهوری آمریکا نبوده، چرا که میزان محبوبیت وی با 3 درصد کاهش نسبت به ماه فوریه 30 درصد برآورد شد. لازم به ذکر است که هنوز رسانه‌های وابسته به کاخ سفید و لابی صهیونیسم سعی دارند آمریکا را به عنوان پیروز میدان عراق معرفی نمایند. پیش از این نیز نتایج نظرسنجی روزنامه “واشنگتن پست” و شبکه خبری “ای‌بی‌سی” نشان داده بود که آمریکایی‌ها به شدت به سیاستهای بوش بدبین و خواستار تغییر سیاستهای کشورشان هستند.

در هر صورت ادامه حضور ایالات متحده آمریکا در عراق به هیچ عنوان امکانپذیر نیست. از این نظر، هرگونه لجاجت بوش و چنی آینده سیاسی دموکراتها و جمهوریخواهان واشنگتن را با خطر مواجه خواهد ساخت. هم‌اکنون مخالفت جمهوریخواهان سنتی با ادامه حضور نظامی ‌آمریکا در عراق افزایش یافته است. همین مسئله زنگ خطر بلندی را برای بوش به صدا در آورده است. یکی از افرادی که به منتقد سیاستهای بوش در عراق تبدیل شده‌است کالین پاول وزیر امور خارجه سابق ایالات متحده آمریکاست. پاول پس از گذشت چهار ماه از اشغال عراق نسبت به خطای فاحش نومحافظه‌کاران در اشغال بغداد آگاه شد و از این پس اختلافات وی و رامسفلد و چنی وارد فاز تازه‌ای شد. اختلافاتی که در نهایت منجر به برکناری کالین پاول از قدرت شد.