* هدف آمریکا از برنامه تولید سالانه 125 بمب هستهای چیست؟
** آمریکا در راستای حفظ موقعیت تکنولوژیک، فعال کردن مراکز هستهای و موقعیت برتر سلطه جهانی دست به این گونه اقدامات میزند تا شتابی به روند تکنولوژیک علمی و صنعتی خود بدهد و فرصتی از جهت اقتصادی و سیاسی ایجاد کند.
در عین حال این احتمال زیاد است که این برنامه آمریکا در عمل موفق نشود، صرفنظر از هزینه مالی بالا برای تولید این تعداد به نظر میرسد که این کشور بیشتر در تلاش باشد تا از بار تبلیغاتی این برنامه استفاده کرده و تعداد کمتری بمب در دست تولید داشته باشد.
* آیا این اقدام آمریکا را میتوان بازگشت به دوران جنگ سرد و آغاز دوره تازه مسابقات تسلیحاتی قلمداد کرد؟
** در واقع آمریکا مدتها قبل این جنگ را به راه انداخته و میتوان گفت این جنگ از 11 سپتامبر به بعد شروع شده است اما شرایط جهان به گونهای است که سلطه یکطرفه آمریکا به کشورها و مناطق مختلف جهان را نمیپذیرد و آمریکا نمیتواند این امر را علنی کند و به اهداف خود در این باره دست یابد آنچنان که مسئولان آمریکایی به شکستهای متعددی در جنگ عراق اعتراف کردهاند.
در عین حال گرچه میتوان گفت که احتمال تحریک سایر دولتها در این امر وجود دارد ولی دیگر کشورها از مشکلات متعدد دولت آمریکا و هزینه بالای این اقدام باخبرند و میدانند که آمریکا در حال حاضر این اقدام را به سرعت انجام نخواهد داد و ممکن است برنامه آمریکا در درازمدت و با تحولاتی صورت پذیرد.
* به رغم فشارهای آمریکا به کشورهایی نظیر ایران که درصدد دستیابی به فناوری صلحآمیز هستهای هستند و تاکید NPT این اقدام چگونه تحلیل میشود؟
** باید گفت آمریکا در این حرکت به دنبال اهداف سیاسی است و این امر توجیه حقوقی ندارد چرا که بر اساس مقررات آژانس بینالمللی انرژی هستهای کشورهای عضو نباید به تولید و انباشت سلاحهای هستهای بپردازند. آمریکا خود را عضو NPT میداند اما اهمیتی به مقررات آن نمیدهد.
اما در مورد کشورهایی چون ایران اینگونه مخالفتها وجه سیاسی بیشتری دارد در زمان رژیم سابق ایران خود آمریکاییها درصدد بودند تا دولت سابق ایران را به این سلاح مسلح سازند و اکنون نیز برخی از سناتورهای آمریکایی صریحا اعلام میکنند که اگر دولت دیگری در ایران بر سر کار بود آنها دست از مخالفتهای خود بر میداشتند بنابراین این وجه تولید سلاح هستهای منظر اختلاف نیست بلکه باید به عوامل دیگری در این اختلافات توجه کرد.
* آیا شورای امنیت به این امر واکنش نشان میدهد؟ واکنش جناح مخالف در دولت بوش و مردم این کشور در قبال این اقدام چیست؟
** این آژانس است که باید به واکنش در قبال این امر بپردازد و اگر ضرورتی در اینباره به وجود آمد آنگاه شورای امنیت مداخله میکند اما آمریکا واکنش مثبتی به این امر نخواهد داشت و در دوره آینده انتخابات این کشور واکنش خود به نامزد حزب جمهوریخواه نشان خواهد داد. در عین حال بعید نیست که جامعه بینالملل به این اقدام واکنش نشان دهد.