قاسم غفوری
انگلیس که روزی به بهانه برقراری دموکراسی و ثبات به عراق وارد گردید امروز با چالشهای بسیاری مواجه شده که خروج از عراق تنها راهکار آن برای حل بحران میباشد.
نظامیان انگلیس در سال 2003 با همکاری آمریکا به عراق وارد شدند تا بتوانند به گفته خود دموکراسی و امنیت را در این کشور برقرار کنند. هر چند که آنها با برخورداری از امکانات فراوان برای حضور دائم در عراق فعالیتهای بسیاری داشتهاند اما اکنون انگلیس با چالشهای بسیاری در عراق مواجه است که حضور آن در این کشور و حتی حکومت بلر را تحتالشعاع قرار داده است.
1) بحران در ارتش: بر اساس گزارشهای منتشره امروز ارتش انگلیس از درون با چالشهای بسیاری مواجه است که کارایی آن را متزلزل ساخته است. افزایش گرایش به مواد مخدر که حتی برای تهیه آن به فروش سلاحها میپردازند، تمرد از دستور فرماندهان، بحران شدید روانی سربازان که بیش از 30 درصد آنها را در بر میگیرد، عدم تمایل سربازان که به انگلیس آمدهاند برای حضور دوباره در عراق، کاهش گرایش جوانان برای خدمت در ارتش، بالا رفتن تلفات نیروهای انگلیس در عملیاتهای نظامی و... سبب شده تا ارتش این کشور از درون به فروپاشی نزدیک گردد.
2) مخالفت مردم انگلیس: چالش دیگر دولتمردان انگلیس در قبال ارتش، مخالفتهای مردم این کشور با حضور فرزندانشان در عراق میباشد. براساس آمار منتشره بیش از 75 درصد مردم انگلیس خواستار بازگشت سربازانشان از عراق گردیدهاند، تظاهراتهای گسترده ضد اشغالگری و ضد جنگ نظامیان در سراسر انگلیس برگزار شدهاند، در نهایت نیز ریچارد دانات رئیس جدید ستاد ارتش انگلیس در اقدامی جنجالی با تاکید بر مشکلات کشورش در عراق صراحتا بر خروج از این کشور تاکید و حضور در عراق را فاجعهای بزرگ برای انگلیس دانست(هر چند که وی بعدا وادار به بازپسگیری اظهارات خود گردید اما اظهارات وی جنجالی بزرگ را در سراسر انگلیس بر پا و دولت بلر را در منگنه منتقدان قرار داد که بر سیاستهای آینده این کشور در عراق تاثیرگذار خواهد بود.)
3) مخالفت مردم عراق: نکته قابل تامل در چالشهای فرار وی ارتش انگلیس، مخالفت شدید مردم و دولت عراق برای حضور نیروهای انگلیس در کشورشان میباشد. بر اساس گرازشهای منتشره طی ماههای اخیر درگیری میان گروههای معارض با نیروهای انگلیس به ویژه در بصره افزایش یافته است.(بسیاری از این گروهها، نیروهای مردمی میباشند) این امر عدم مشروعیت حضور نیروهای بریتانیا در عراق را گسترش داده است که تاثیر نامطلوبی بر روحیه سربازان و حتی کارکرد آنها در عراق دارد. هر چند که مقامات انگلیس با دیدارهای مکرر از عراق مقامات این کشور تلاش دارند تا مشروعیتی برای حضورشان در این کشور کسب نمایند، اما عملکرد مردم عراق حکایت از مخالفت شدید آنها با استمرار اشغالگری انگلیسیها دارد که عملکرد و تبلیغات دولتمردان این کشور را خنثی و بی اثر ساخته است.
با توجه به چالشهای فراروی ارتش انگلیس دولتمردان این کشور با اعطای امتیازات جدید به سربازان مستقر در عراق و افغانستان و خانوادههای آنها، دیدارهای مکرر از اردوگاههای ارتش در این کشورها، اعطای مدال و درجات افتخار برای ارتقای روحیه سربازان، افزایش آزادی عمل برای نظامیان که خود از عوامل کشتارها و جنایات بیشمار آنها در عراق و افغانستان گردیده است، تشویق جوانان برای حضور در ارتش و… تلاش دارند تا با این چالش مقابله نمایند.
با تمام این تفاسیر شرایط کنونی حکایت از این واقعیت دارد که دولتمردان انگلیس که با داعیه ثبات و عدالت وارد عراق و افغانستان گردیدند، امروز اولین چالش آنها نه حل بحرانهای امنیتی در این کشورها و تحقق اهدافشان بلکه حل بحرانهای موجود در ارتش آنها است که فروپاشی آن از درون را در اذهان تداعی نموده است. این در حالی است که مشکلات داخلی و عدم اجرای وعدههای دولت برای رفاه اجتماعی و تحقق خواستهای مردمی بر این چالشها دامن میزند. امروز بسیاری از مقامات ارشد نظامی و سیاسی انگلیس بر این عقیدهاند که آنها برای خروج از این بحران جز تجدیدنظر در سیاستهایشان در عراق ندارند که نتیجه آن خروج سریع آنها از این کشور و واگذاری امور به مردم عراق میباشد، هر چند که دولتمردان انگلیس همچنان بر همپیمانی با آمریکا و استمرار اشغال عراق تاکید دارند که زوال ارتش و دولت بلر را در پی دارد.