وزیر محترم امور خارجه جمهوری اسلامی ایران
ایران یکی از کهنترین تمدنهای جهان است. مردمان آن به دلایل موجهی نسبت به تاریخ، فرهنگ و میراث خود احساس غرور میکنند. ایران در چهار راهی جغرافیایی قرار داشته و از منابع گستردهی طبیعی و امکانات بالقوهی اقتصادی برخوردار است که مردم آن باید به طور کامل از آنها بهرهمند شوند. اما در سالهای اخیر، روابط ایران با جامعهی جهانی به دلیل عدم اعتماد به برنامهی هستهای ایران در سایهی تنش و بدبینی فزاینده قرار گرفته است. ما از کوشش آژانس بینالمللی انرژی اتمی در پرداختن به این مساله پشتیبانی نمودهایم، اما آژانس در گزارشهای پی درپی خود به این نتیجه رسیده است که نمیتواند تضمینهای معتبری دربارهی نبود مواد و فعالیتهای هستهای اعلام نشده در ایران ارایه نماید. دو سال پیش، آژانس بینالمللی انرژی اتمی موضوع را به شورای امنیت سازمان ملل متحد ارجاع نمود، که تا به حال با صدور چهار قطعنامه ایران را به انجام تعهداتش فراخوانده است. ما، وزرای خارجهی چین، فرانسه، آلمان، روسیه، بریتانیا، ایالات متحده آمریکا که در این ماموریت به نمایندهی عالی سیاست خارجه و امنیت اتحادیه اروپا پیوستهایم، متقاعد شدهایم که امکان تغییر وضعیت فعلی امور ممکن است. در ژوئن 2006 (خرداد 1385)، ما پیشنهادهای بلند پروازانهای را با هدف مذکراتی همه جانبه ارایه نمودیم. ما به ایران پیشنهاد همکاری در برنامهای مدرن برای انرژی هستهای با تضمین تامین سوخت دادیم. همچنین، آمادگی داشتیم مسایل سیاسی و اقتصادی و نیز امنیت در منطقه را به گفتوگو بگذاریم. این پیشنهادها به دقت بررسی و به منظور پرداختن به منافع ضروری ومهم ایران و جامعه بینالمللی طراحی شده بودند. امروز ما، با توجه به مفاد قطعنامهی 1803، بار دیگر پیشنهادهای خود را به پیوست نامهی حاضر و به منظور پرداختن سازنده به این نگرانیها و منافع مهم ارایه میدهیم. البته، ایران آزاد است تا پیشنهادهای خود را ارایه کند. مذاکرات رسمی را میتوان به محض توقف فعالیتهای مربوط به غنیسازی و بازفرآوری از سوی ایران از سر گرفت. علاقمندیم تصریح نماییم که ما حق ایران را، تحت پیمانهای بینالمللی که این کشور امضا نموده و پذیرفته است، به رسمیت میشناسیم. ما کاملا اهمیت تضمین تامین سوخت برای استفاده غیر نظامی را درک میکنیم و از تاسیسات بوشهر حمایت کردهایم. اما هر حقی مسئولیتی را هم به همراه دارد به ویژه در زمینهی ایجاد بازگرداندن اعتماد جامعهی بین الملل نسبت به برنامهی هستهای ایران. ما آمادهایم تا با ایران برای یافتن راهی برای پرداختن به نیازهای ایران و نگرانیهای جامعهی بینالمللی همکاری نماییم و تکرار میکنیم هرگاه اعتماد جامعه بینالملل نسبت به ماهیت منحصرا صلحآمیز برنامهی هستهای شما دوباره ایجاد گردد، با ایران همانند دولتهای فاقد سلاح هستهای که عضو پیمان منع سلاحهای هستهای هستند رفتار خواهد شد. از شما میخواهیم نامهی حاضر و پیشنهادهای ما را با دقت بررسی نمایید. امیدواریم به زودی بتوانیم پاسخی از شما دربارهی آن دریافت کنیم. پیشنهادهای ما فرصتهای قابل توجهی برای منافع سیاسی، امنیتی واقتصادی ایران و منطقه را فراهم میآورند. این، گزینشی مقتدرانه برای ایران است. ما امیدواریم پاسخ شما مثبت باشد؛ چنین پاسخی سبب افزایش ثبات و پیشبرد بهروزی برای ملتهای همهی ماست.
متن بسته پیشنهادی 1+5: زمینههای ممکن برای همکاری با ایران
به منظور دستیابی به راه حلی جامع، درازمدت و مناسب برای مساله هستهای ایران که با قطعنامههای مربوط سازمان ملل متحد سازگار باشد در تکمیل پیشنهاد ارایه شده به ایران در ژوئن 2006 ( تیرماه 1385) که هنوز به قوت خود باقی است، موارد زیر به عنوان سرفصلهای مذاکره مابین کشورهای چین، فرانسه، آلمان، ایران، روسیه، بریتانیا وایالات متحده آمریکا، به همراه نمایندهی عالی اتحادیه اروپا، پیشنهاد میشود تا زمانی که ایران به شکل تصدیق پذیر تمام فعالیتهای مربوط به غنی سازی و بازفرآوردی خود را ذیل (a)19op و 15op قطعنامه 1803 شورای امنیت سازمان ملل به حالت تعلیق درآورد. در راستای این مذاکرات همچنین از ایران انتظار داریم که درخواستهای شورای امنیت سازمان ملل و آژانس بینالمللی انرژی اتمی را اجابت کند. در مقابل چین، فرانسه، آلمان، روسیه، بریتانیا، ایالات متحده آمریکا و نمایندهی عالی اتحادیهی اروپا اعلام آمادگی میکنند: حق ایران را برای توسعه پژوهش، تولید و کاربرد انرژی صلحآمیز هسته ای مطابق با تعهدات پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای را به رسمیت بشناسند. به محض ایجاد اطمینان از کاملا صلحآمیز هستهای ایران، با آن همان رفتاری را داشته باشند که با برنامه هر کشور فاقد سلاحهستهای در چارچوبNPT دارند.
انرژی هستهای
- تاکید دوباره حق ایران نسبت به انرژی هستهای برای مقاصد صرفا صلحآمیز با تعهدات این کشور در چارچوب پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای.
- تامین کمکهای مالی و تکنولوژیک لازم جهت به از سرگیری پروژههای همکاری فنی در ایران توسط آژانسهای بینالمللی انرژی اتمی.
- حمایت از ساخت نیروگاههای آب سبک منطبق با آخرین فنآوری روز.
-حمایت از تحقیق و توسعه در انرژی هستهای به موازت بازیابی تدریجی اعتماد بینالمللی.
- تامین تضمینهای الزامآور حقوقی عرضه سوخت هستهای.
- همکاری در جهت مدیریت سوخت مصرف شده و پسماند رادیواکتیو.
سیاسی
- بهبود روابط شش کشور و اتحادیهی اروپا با ایران و ایجاد اعتماد متقابل.
- تشویق و تماس و گفتوگوی مستقیم با ایران.
- پشتیبانی از ایران درجهت ایفای نقشی مهم و سازنده در امور بینالملل.
- ارتقای سطح گفتوگو وهمکاری در حوزههای منع گسترش سلاحهای هستهای و موضوعات مربوط به امنیت و ثبات منطقهای.
- کار با ایران و دیگر کشورهای منطقه درجهت ارتقای ترتیبات اعتماد سازی و امنیت منطقهای.
- ایجاد مکانیزمهای مناسب مشاوره و همکاری.
- حمایت از برگزاری یک کنفرانس درباره مسایل امنیت منطقهای.
- تاکید دوباره بر این که حل مساله هستهای ایران به تلاشهای منع گسترش سلاحهای هستهای و تحقق و هدف خاورمیانه عاری از سلاحهای کشتار جمعی شامل سامانههای آنها کمک خواهد کرد.
- تاکید دوباره بر تعهد در چارچوب منشور سازمان ملل که در روابط بینالمللی خود از تهدید یا استفاده از زور نسبت به تمامیت ارضی یا استقلال سیاسی هر کشور یا هر رفتار دیگری که مطابق با منشور سازمان ملل نباشد اجتناب ورزند.
- همکاری در مورد افغانستان شامل همکاری جدیتر در مبارزه با قاچاق مواد مخدر، حمایت از برنامههای بازگشت آوارههای افغان به افغانستان، همکاری در بازسازی افغانستان و همکاری در تامین امنیت مرزهای ایران و افغانستان
اقتصادی
- گامهایی درجهت عادی سازی روابط اقتصادی و بازرگانی از قبیل تسهیل دسترسی ایران به اقتصاد، بازارها و سرمایههای بینالمللی ازطریق حمایت عملی در جهت الحاق کامل ایران به ساختارهای بین المللی شامل سازمان تجارت جهانی، و ایجاد چارچوبی برای سرمایهگذاری مستقیم و نیز تجارت بیشتر با ایران.
مشارکت در حوزه انرژی
- گامهایی در جهت عادی سازی همکاری با ایران در حوزه انرژی: ایجاد یک مشارکت درازمدت و وسیع الطیف استراتژیک انرژی بین ایران و اتحادیه اروپا و دیگر طرفهای علاقمند با کاربردها و تدابیر عینی و عملی.
کشاورزی
- حمایت از توسعه کشاورزی در ایران.
- تسهیل خودکفایی کامل ایران در غذا از طریق همکاری در فنآوری مدرن.
محیط زیست، زیرساختها
- پروژههای غیر نظامی در حوزه حفاظت از محیط زیست، زیرساختها، علم و فنآوری و تکنولوژی برتر
= توسعه زیر ساختهای حمل و نقل شامل کوریدورهای حمل و نقل بینالمللی.
= حمایت از نوین سازی زیرساختهای مخابراتی ایران شامل امکان لغو محدودیتهای تجاری مرتبط.
هواپیمایی غیر نظامی
- همکاری در هواپیمایی غیر نظامی شامل امکان لغو محدویتهای صادراتی سازندگان هواپیما به ایران.
= قادر سازی ایران نوسازی ناوگان هواپیمایی غیر نظامی خود
= کمک به ایران در جهت حصول اطمینان از این که هواپیماهای ایران مطابق با استانداردهای ایمنی بینالمللی هستند.
مسایل اقتصادی، اجتماعی و توسعه انسانی/ بشر دوستانه
- در اختیار گذاشتن، در صورت نیاز، کمک به نیازهای توسعه اقتصادی و اجتماعی و بشردوستانه.
- همکاری / حمایت فنی در حوزههای آموزشی مفید برای ایران.
= حمایت از ایرانیان برای شرکت در دورههای آموزشی یا کسب مدارج علمی در حوزههایی مانند مهندسی عمران، کشاورزی و مطالعات زیست محیطی.
= حمایت از برنامههای مشترک بین موسسات آموزش عالی مانند بهداشت عمومی، معیشت روستایی، پروژههای مشترک علمیف مدیریت عمومی، تاریخ و فلسفه.
- همکاری در حوزه تواناییهای پاسخ موثر به حوادث غیر مترقبه (مانند زلزله نگاری، پژوهش زمین لزره، مدیریت بحران و غیره)
مکانیزم اجرا
- تشکیل گروههای ناظر مشترک در جهت اجرای یک موافقتنامه آتی.
به گزارش ایسنا منوچهر متکی پس از دریافت این نامه و بسته پیشنهادی از سولانا، به بسته پیشنهادی ایران که چندی پیش ارائه شد و آثار و نتایج آن اشاره کرد و اظهار داشت: «بسته جمهوری اسلامی ایران متضمن مسائل متنوع و گستردهای در عرصههای سیاسی، امنیتی، اقتصادی، هستهیی، همکاریهای منطقهیی و بینالمللی بوده که میتواند با نگرش واقعبینانه نسبت به آن زمینهساز مذاکراتی سازنده و آغازگر فرایندهای مثبتی در تمامی زمینهها باشد.» وزیر امور خارجه کشورمان با نحوه نگرش کشورها به بسته جهموری اسلامی ایران تصریح کرد: « بسته جمهوری اسلامی ایران از سوی بسیاری از کشورها مورد استقبال قرار گرفته و آن را به عنوان رویکرد فراگیر و منطقی توصیف کرده که میتواند گشایشگر مذاکرات و فضای مناسب برای چشماندازهای آتی باشد.» رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در کنفرانس مطبوعاتی که بعد از ظهر شنبه به همراه نمایندگان وزیران امور خارجهی کشورهای 1+5 به جز آمریکا، در محل اقامتگاه سفیر آلمان در تهران برگزار شد، با بیان اینکه به عنوان نمایندهی عالی اتحادیهی اروپا و نماینده 1+5 صحبت میکند، اظهار کرد: «در تهران هستم تا به مقامات ایرانی یک بستهی پیشنهادی گشاده دستانه و جامع ارایه کنم و امیدواریم این بسته، آغاز گفت و گوهای حقیقی باشد.» خاویر سولانا گفت: «من همراه این بسته نامهای آوردم که وزیران شش کشور که نمایندگانشان این جا هستند آن را امضاء کردهاند.» او ادامه داد: « ایران برای ما کشورهای پر اهمیت، بزرگ و با تاریخ و تمدن کهن و دارای نقش مشخص و مهم در جامعه بینالملل است واین دلیلی است مهم که ما این جا هستیم تا با ایران گفت و گو کنیم.» سولانا با بیان این که، ما امیدواریم بستهی پیشنهادی 1+5 نقطهی آغازی برای گفت وگوهای حقیقی باشد اظهار کرد: «این بسته ایران را مجاز میکند تا یک برنامهی نوین هستهیی داشته باشد و همچنین به نوینسازی و توسعهی وضعیت فعلی خود بپردازد.» پس سیاست خارجهی اتحادیه اروپا گفت: «این بسته برای هر دو طرف فرصتسازی میکند تا ارتباطات خود را از سر بگیرند.» وی در توضیح آن چه در بستهی پیشنهادی1+5 آمده است، اظهار کرد: «ما در بسته اعلام آمادگی کردیم که کاملا حقوق ایران را در داشتن انرژی هستهیی برای مقاصد صلحآمیز به رسمیت میشناسیم. ما آمادهایم با ایران در زمینه توسعه و ایجاد برنامهی نوین هستهیی که بر اساس نوینترین نسل راکتورهای آب سبک برنامهریزی شده است همکاری کنیم.» وی ادامه داد: «ما میتوانیم با ایران کار کنیم تا تضمینها و اطمینانهایی دربارهی تامین سوخت به ایران دهیم. همچنین آمادهایم در زمینهی مدیریت زبالههای هستهیی همکاری کنیم.» سولانا با بیان این که همزمان با رشد اعتماد بین طرفین آمادگی داریم در زمینههای پژوهش و توسعه که زمینهی هستهیی را هم شامل میشود به ایران کمک کنیم، افزود: «اگر بتوانیم نکات مرکزی و اصلی مسالهی هستهیی را حل کنیم، در برای همکاری در زمینههای دیگر باز خواهد بود. این زمینهها شامل زمینهی سیاسی است که شامل ایجاد امنیت منطقهیی و خاورمیانه با همهی طرفها میشود؛ در زمینهی اقتصادی به آزادسازی تجاری میانجامد و همچنین چشمانداز وسیعی در زمینهی همکاریهای انرژی وجود دارد.» او گفت: «علاقهمندیم در زمینهی زیرساختها؛ نه فقط انرژی بلکه در زمینهی ارتباطات کار کنیم. هم چنین علاقمندیم در چند حوزهی مورد علاقهی ایران، از جمله کشاورزی، آموزش و مدیریت بلایای طبیعی نیز همکاری داشته باشیم و نیز همکاریهایی در زمینه هواپیماهای مسافربری داشته باشیم.» رئیس سیاست خارجهی اتحادیه اروپا با اشاره به سفر هیات اروپایی به همراه نمایندگان چین و روسیه افزود: «این نشان میدهد چقدر ما در کوششهایمان جدی هستیم تا یک راهحل قاطع برای این مساله را پیدا کنیم. ما دنبال یک راهحل مذاکراتی هستیم.» وی با بیان این که ما میدانیم مسالهی هستهیی چقدر برای کشور شما اهمیت دارد، اظهار کرد: « این بستهی پیشنهادی کمک میکند تا امکانات لازم را ایران و جامعه بینالملل به دست آورد و اگر این روند درست پیش رود چیزی است که ما دوست داریم شاهد آن باشیم.» سولانا گفت: «آن چه که من گفتم مسایل مهمیاست برای این که آنها را به دست آوریم، اما لازم است اعتماد سازی کنیم. که باید این اعتماد سازی بر ماهیت منحصرا صلحآمیز فعالیتهای هستهیی ایران به جامعهی بینالملل ثابت شود و اطمینانهای هدفمند برای صلحآمیز بودن این مساله برای جهان ایجاد شود.»