رویا مجیدی
هویت یعنی یک جریان زنده، تلفیقی از تراکم تجربه ـ علم و ایدئولوژی انسانهایی که با علایق مشترک در یک بعد فیزیکی خاص در یک محدوده مکانی مشخص زندگی میکنند.
هویت یعنی ایدئولوژی ملی کی جامعه، ترکیبی از حس ناسیونالیستی آراء و عقاید دینی و مراسم آئینی، هویت یعنی حس مشترک به خاک، به کشور، به مردم و از همه مهمتر به مذهبی مشترک که نقطه پیوند فرصتهای مختلف است.
در هر جنگی هویت ملی یک سرزمین به خطر میافتد به ویژه سرزمینی که مورد تهاجم قرار میگیرد، در جنگ اخیر نیز وقتی که دیکتاتور کشور همسایه از آشفتگی و نابسامانی ایران پس از انقلاب سوء استفاده کرد و به خاک ما حمله ور شد هویت ملی ما به شدت در معرض خطر قرار گرفت. ابعاد وجود ایرانیها و فرهنگیکه وجه تمایز ما و سایر جوامع دیگر است نیز به نوعی مورد تهاجم قرار گرفت. ابعاد وجودی ایرانیها و فرهنگی که وجه تمایز ما و سایر جوامع دیگر است نیز به نوعی مورد تهاجم قرار گرفت.
ایران قدمتی دیرینهتر، فرهنگی غنیتر و خاکی پهناور از کشور مهاجم داشت اما در جنگ تحمیلی سال 59 همه احساسات دینی ـ ملی و آن روح ایرانی خاص در معرض نابسامانی قرار گرفت!
در سقوط خرمشهر اوج نقطه تراژیک این جنگ ناخواسته بود.
در آغاز جنگ، خرمشهر بزرگترین بندر تجاری کشور محسوب میشد. شهری بازرگانی، پرجمعیت با انبارهایی مملو از کالاهای صنعتی و مصرفی. خرمشهر سمبول پیشرفت سرزمینی بود که مردمش به داشتن حس پاک ناسیونالیستی نام آورند، و سقوط این نماد، این بندر توسعهیافته با آن وجهه خاص بینالمللی نقطه سیاهی در حافظه تاریخی کشور شد.
حمله عراق به ما صرفا یک عمل سیاسی نبود، اقدام سیاسی یک کشور نبود، مجموعهای از اهداف و اقدامات جمعی چند کشور از جمله کشورهای غربی، سالهای دفاع مقدس را برای ما ایجاد کردند و عراق تنها نقش مجری یک طرح شوم را عهده دار بود!
در آن مقطع تاریخی خاص، سر سپردگان داخلی از یکسو و حاکمیت بیکفایت دولت بنیصدر از سوی دیگر مانع از آن شدند که نیروهای دفاعی ما با مقاومت و اقدامات پیشگیرانه مانع سقوط شهر شوند و در نهایت اواخر مهر ماه 1359 خرمشهر سقوط کرد در حالی که سنگفرشهای جادههایش و کوچههای پرخاطره اش از خون مردانی رنگین شد که تا دقایق آخر ایستادگی کردند اما افسوس از نیروهای کمکی خبری نبود و این نکته اوج توطئه سرسپردگان بود!
خرمشهر «خونین شهر» لقب گرفت، بعد هویت ملی به خطر افتاد و سپس حس ناسیونالیستی آن روح ایرانی برای مقابله با این خطر تقویت شد و در عزمی ملی خرداد سال 61 این تکه دور شده از وطن دوباره به خاک مقدس ما ملحق شد وه چه بهار شادی بود...
خرمشهر در عملیات بیتالمقدس فتح شد و ایرانیان در خاکی نماز عشق گذاشتند که بوی خون و پیروزی میداد. نبودن این بخش از دیار ما اساسا برای ما ملتی که داعیه فرهنگ و ادب داریم قابل پذیرش نبود لذا علیرغم اینکه در برنامهریزیهای صدام جایی برای شکست پیشبینی نشده بود او متحمل شکست سختی شد!
قوای مسلح کشور و نیروهای داوطلب و پرشور جوان، با انسجامی ناگسستنی سرزمینی را آزاد کردند که هر مرده ریگ آن دریا روح ایرانی را با خود حمل میکرد.
خرمشهر نماد هویت ملی ما بوده و هست و دلیل تعصب زیبایی است که سبب شد تا هزاران جوان با اصل طایفهای متفاوت از کرد و بلوچ و لر و... در نزاعی نابرابر جان جوانشان را در طبق اخلاص بگذارند و شهر را از چنگال (سردار قادسیه) !! برهانند.
حرکتی اسطورهای و فراگیر، واقعیت فتح خرمشهر را پدید آورد و عراق را در چنبره یک جنگ فرسایشی گرفتار کرد. آن چیزی که سبب میشود تاریخها و تالمات پس از جنگ ناخواسته برای مردم ما قابل تحملتر شود همانا آزادی سرزمینهای دربند و حفظ تمامیت ارضی و مرزهای جغرافیایی کشور میباشد.
انگیزه اصلی دفاع در جنگ نابرابر با عراق، عشق و علاقه ایرانیان در حفظ دوام و بقای تمامیت مکانی و فرهنگی کشور بود و همین حس عاشقانه سبب شد تا مردان کشور ما از مرگ نهراسند، از باتذال زندگی بهراسند از ابتذال روزهای شکست و سرافکندگی سقوط بهراسند و بدینسان حماسهای شگرف شکل گرفت... سپاهیان ما تا آخرین قطره خون جنگیدند و با قلبی آکنده از عشق به خدا و خاک و همنوع مانع شدن تا دشمن زبون بر ما چیره شود، دشمنی که از حمایت دوستان قدرتمندی برخوردار بود! آزادی خرمشهر اوج این حماسه شگرف بد. اینک سالها از آن روزهای تلخ و شیرین و خوب گذشته است لیک جریان فتح ماجرایی نیست که به فراموشی سپرده شود، باید که سینه به سینه نقل شود، تا در ذهن پاک جوانان و نوجوانان این مرز و بوم باقی بماند، باید که شعرها سروده شود داستانها نگاشته شود تا اساطیر ملی در فرهنگ و باور ایرانی جاودانه شوند.
جنگ یک مقوله سیاسی نبود، یک حماسه ملی بود لذا صرفنظر از باورهای متفاوت فکری در زمینه سیاسی، به جنگ و دفاع مقدس با نگاهی ملی بنگریم و ارزشهای آن دوران پرشکوه را پاس بداریم شاید آینده حوادثی مشابه را با خود به ارمغان بیاورد شاید بازهم به نوعی مورد تهاجم کشوری بیگانه قرار گیریم! باید که روح حماسه را در باور جوانانمان زنده نگاه داریم و همیشه برای یاد کردن از یک اتفاق خوب و باشکوه میتوان از فتح خرمشهر یاد کرد.
آزادی این سرزمین نقش موثری در حفظ استقلال کشور و تقویت آن باور ملی داشت، آن عامل انسجام ارزشهای عمومی حسی که هویت ملی شهرت دارد....
پس احترام میگذاریم به شهری که دستخوش تحول عظیمی شد، از سقوط تا صعود دوباره .... و اینک تبلور یک عزم ملی زیباست....
احترام میگذاریم به خرمشهر، بندر همیشه ایرانی ...