سال 2007 میلادی سرآغاز تغییرات گسترده در اقتصاد جهانی خواهد بود.
این جمله را میتوان فصل مشترک پیشبینیها و اظهارات اکثر کارشناسانی دانست که هر یک به نوعی به بررسی وضعیت جهان در سال 2007 میلادی پرداختهاند.
اکونومیست معتقد است:
اقتصاد جهان در سال جدید به طور قابل توجهی شاهد رشد خواهد بود اما این رشد اقتصادی در کشورهای متمول در قیاس با رشد 27 درصدی بازارها اقتصادی رو به شکوفایی جهان، به طور متوسط کمی بیش از 12 درصد خواهد بود.
تغییرات مشهود در توازن قدرت از نقطهنظر اقتصادی به روشنی بر این مطلب دلالت خواهد داشت که پایههای نظام سیاسی پر سر و صدای جهان نیازمند ترمیم و بهبود است.
صندوق بینالمللی پول نیز در تازهترین گزارش خود اعلام کرده است: با تغییر ناگهانی روندهای چند سال گذشته در اقتصاد جهانی و ادامه کاهش رشد اقتصادی آمریکا، رشد اقتصادی جهان در سال 2007 کاهش خواهد یافت.
همانطور که ملاحظه میکنید دو نهاد پرسابقه جهانی در پیشبینیهای خود در مورد وضعیت اقتصادی جهان در سال آینده نه تنها دچار اختلاف بلکه تناقض هستند و البته این مساله با توجه به شرایط به شدت متغیر و غیرقابل پیشبینی جهان و نقش پررنگ مؤلفههای متعدد در تغییر چیدمان فضای اقتصادی جهان امر عجیبی نیست.
اما فارغ از این اختلافات صندوق بینالمللی پول و اکونومیست در مورد نقش غیرقابل انکار اقتصادهای نوظهور و آسیایی، در آینده اقتصادی جهان متفقالقول هستند. جان لیپسکی، معاون رئیس صندوق بینالمللی پول معتقد است، پیشبینی میشود رشد مصرف در آمریکا نسبت به سالهای گذشته روند آهستهتری به خود بگیرد، حال آنکه رشد مصرف در آسیا و اروپا سریعاً رشد خواهد کرد.
به نظر میرسد آمریکا و چین دو کشوری هستند که اقتصاد آنان به طرز محسوسی در وضعیت اقتصاد جهانی تأثیرگذار خواهد بود.
بنابر برآوردهای کارشناسی، کسری تجاری آمریکا طی سال 2006 میلادی به بیش از 874 میلیارد دلار رسید که این رقم معادل 6/6 درصد کل تولید ناخالص داخلی این کشور است، میزان خالص بدهیهای دولت آمریکا نیز به بیش از 25 درصد کل تولید ناخالص داخلی این کشور رسیده و همین افزایش کسری تجاری تأثیر چشمگیری بر کاهش ارزش دلار داشته است و بر این اساس رشد اقتصادی در حدود 2/2 درصد برای آمریکا در سال 2007 میلادی پیشبینی میشود.
این در حالی است که بنا بر تازهترین برآوردها رشد اقتصاد جهانی در سال جدید میلادی به 1/5 درصد میرسد و چین نیز در این سال رشد اقتصادی اعجاببرانگیز 5/9 درصدی را تجربه خواهد کرد و در عین حال نرخ تورم نیز در این کشور از 3 درصد فراتر نخواهد رفت.
چین برای دستیابی به این رشد اقتصادی در حوزههای مختلف برنامهریزیهای گستردهای را انجام داده است.
حوزه تولید خودرو یکی از این بخشهاست که با گذشت 5 سال از پیوستن چین به سازمان تجارت جهانی از رونق قابل توجهی برخوردار بوده است به گونهای که پیشبینی میشود در سال 2007 میلادی این کشور به سومین تولیدکننده بزرگ خودروی جهان تبدیل شود.
بنابراین گزارش خبرگزاری شینهوا، از سال 2001 تاکنون میزان تولید خودرو در چین بیش از 3 برابر شدهاست و این کشور از پنجمین تولیدکننده خودرو در جهان به چهارمین کشور در سال 2005 ارتقا یافته و در سال 2007 پس از آمریکا و ژاپن در جایگاه سومین تولیدکننده خودرو در دنیا خواهد ایستاد.
در همین حال به نظر میرسد در ترتیب قرارگیری 2 کشور آمریکا و ژاپن نیز در صنعت خودروسازی جابجایی رخ خواهد داد و شرکت تویوتا ژاپن با غلبه بر رقیب دیرینه خود یعنی جنرال موتور آمریکا، عنوان برترین خودروساز جهان را به خود اختصاص میدهد.
مقامات شرکت تویوتا هدف این شرکت را در سال 2007 تولید 42/9 میلیون دستگاه خودرو اعلام کردهاند و این در حالی است که رقم موردنظر شرکت جنرال موتور برای بازده خود در سال خود تعداد 2/9 میلیون دستگاه تعیین شده است.
در همین حال با وجود این ادعای مقامات شرکت تویوتا، مدیران جنرال موتور معتقدند: با توجه به گسترش دامنه حضور این شکرت در بازار پررونق روسیه و چین طی سال 2007، جنرال موتور همچنان در صدر لیست برترین شرکتهای خودروسازی جهان قرار خواهد داشت.
بازار روسیه در حالی به میدان رقابت شرکتهای بزرگ خودروسازی تبدیل شده است که مقامات این کشور شدیداً در تلاشند تا با تکمیل تمامی مراحل پذیرش به سازمان تجارت جهانی طی سال 2007 ورود خود را به این سازمان نهایی کنند.
روسیه در شرایطی درگیر پیوستن به سازمان تجارت جهانی است که از این کشور به عنوان بزرگترین قطب اقتصادی خارج از چارچوب این سازمان یاد میشود که از سال 1993 میلادی فعالیت خود را برای الحاق به WTO آغاز کرده است.
روسیه در کنار تلاش مستمر خود برای ورود به کلوپ کشورهای قدرتمند اقتصادی جهان سایر برنامههای خود را برای به دستگیری نبض مراودات و معادلات گاز در جهان تدوین کرده است.
بدون شک در شرایطی که جهان آخرین تلاشهای خود را برای استفاده بیشتر از ذخایر رو به افول نفت به کار میگیرد نگاهها به دیگر سوخت استراتژیک جهان یعنی گاز معطوف شده است و روسیه در تلاش است با توجه به منابع غنی گاز این کشور و برقراری ارتباط با همسایگان ثروتمند خود در این حوزه به سوی تأسیس اوپک گازی حرکت کند.
این حرکت در شرایطی آغاز شده که پیشبینی میشود تقاضای جهانی گاز تا 2 دهه آینده دو برابر شود.
با مطرح شدن بیش از پیش گاز به عنوان سوخت جایگزین اگرچه تا حدود زیادی نگاهها به سمت آن جلب شده است ولی نفت هنوز هم در کانون توجه کشورها و کارشناسان اقتصادی قرار دارد و همین حساسیت به گمانهزنیهای فراوانی در اینباره منجر شده است.
مؤسسه پژوهشی گلوبال اینسایت در تازهترین گزارش خود پیشبینی کرده که قیمت جهانی نفت طی 2007 میلادی کاهش خواهد یافت.
این مؤسسه، افزایش تولید و کاهش تنشهای سیاسی بینالمللی را مهمترین علل کاهش احتمالی قیمت نفت عنوان کرده است.
بنابراین پیشبینی، ریسکهای سیاسی مهمترین تهدید علیه ثبات بازار نفت در سال آینده به شمار میرود.
اما با وجود پیشبینی کاهش بهای نفت، اکثر اعضای اوپک در بودجههای سال آینده خود، بهای نفت صادراتی را نسبت به رقم سال جاری افزایش دادهاند.
به گزارش گلف دیلی نیوز بودجههای سالیانه اعضای اوپک برای سال 2007 میلادی از سه ویژگی عمده افزایش بهای نفت، کاهش حجم موجودی صندوقهای ذخیره ارزی و افزایش اتکا به وجود نقد قابل دسترس برخوردار است.
ظاهراً کشورهای تولیدکننده نفت و میل چندانی به پسانداز مازاد درآمدهای نفتی خود ندارند و وابستگی آنها به درآمدهای نفتی در حال افزایش است.