دکتر محمدعلی مهتدی
نخست خبر کوتاهی را خبرگزاریها از دمشق مخابره کردند که یک خودرو پاژیرو در منطقه کفرسوسه دمشق که یک منطقه تجاری و مسکونی است منفجر شده و یک نفر در داخل خودرو به قتل رسیده است. تلاش خبرنگاران برای آنکه بدانند آیا این یک حادثه بوده یا عملیات تروریستی و اینکه خودرو متعلق به چه کسی بوده و هویت مقتول چیست بینتیجه ماند.
ظهر دیروز قرار بود شبکه تلویزیونی المنار وابسته به حزبالله لبنان برنامه ویژهای پیرامون دستاوردهای انقلاب اسلامی ایران بطور زنده پخش کند و نگارنده این سطور نیز میهمان ویژه همین برنامه بود که از بیروت خبر دادند المنار همه برنامههای عادی خود را لغو کرده و آماده اعلام شهادت یک شخصیت بلندپایه است. بالاخره در تماسهایی که گرفته شد مشخص گشت که موضوع مربوط به انفجار دمشق است و چیزی نگذشت که گوینده المنار خبر شهادت حاج عماد مغنتیه، مهمترین چهره امنیتی و جهادی در مقاومت اسلامی را به اطلاع همگان رسانید.
تردیدی نیست که ترور حاج عماد مغنیه معروف به حاجرضوان ضربه دردناکی بر پیکر حزبالله محسوب میشود چرا که عماد مغتیه در فهم مسائل امنیتی و برنامهریزی عملیات جهادی نابغه و بیمانند بود. اما حزبالله مجموعهای از افراد مسلح نیست که با از دست دادن یک شخصیت برنامهریز، دست و پای خود را گم کند. دهها نفر از فرماندهان جهادی هستند که به سرعت جای خالی حاجرضوان را پر میکنند و راه وی را ادامه میدهند. هر چند ایهود اولمرت پس از شکست مفتضحانهای که درجنگ 33 روزه تابستان 2006 نصیب ارتش و دستگاه اطلاعاتی رژیم صهیونیستی شد اینک لبخند بر لب دارد و میتواند ادعا کند که با این ترور اندکی از حیثیت بر باد رفته را احیا کرده است، اما وی حتماً میداند که حزبالله این ضربه را بیپاسخ نخواهد گذاشت و به اعتقاد اکثر تحلیلگران، پاسخ حزبالله بسیار دردناک و سهمگین خواهد بود.
برخلاف برخی از خبرگزاریهای غربی که عماد مغنیه را مسئول عملیات خارجی حزبالله معرفی کردهاند تا بدینترتیب انگ تروریستی را به مقاومت اسلامی لبنان بچسبانند، باید یادآور شد که اصولاً حزبالله یک مقاومت لبنانی برای مبارزه با اشغالگر در خاک لبنان است و در تشکیلات خود چیزی به نام عملیات خارجی ندارد. همچنان که جنبش مقاومت اسلامی فلسطین (حماس) نیز به مقابله با رژیم و ارتش اشغالگر در فلسطین میپردازد و تاکنون دست به هیچ عملیاتی در خارج از فلسطین علیه منافع رژیم صهیونیستی و حامی بزرگ آن، آمریکا، نزده است.
با این حال، از آنجا که یک شخصیت مهم جهادی حزبالله در کشوری دیگر و در خارج از لبنان ترور شده، این سؤال مطرح است که آیا حزبالله همچنان به این قاعده پایبند خواهد ماند و ضربه تلافیجویانه حزبالله بر پیکر اسرائیل و آمریکا در کجا و چگونه فرود خواهد آمد؟
نکته دیگری که باید مورد توجه قرار گیرد این است که دستگاههای اطلاعاتی و امنیتی آمریکا و رژیم صهیونیستی از 25 سال پیش تاکنون در تعقیب عماد مغنیه بوده و پیوسته در تلاش خود برای یافتن و ترور وی ناکام ماندهاند. آنها حتی در دهههای 80 و 90 گذشته برادران عماد مغنیه را ترور کردند به این امید که مغنیه در مراسم خاکسپاری برادرانش حاضر شود تا وی را هدف قرار دهند که در اینجا نیز تیرشان به سنگ خورد. در نهایت آنها به این نتیجه رسیدند که رخنه در تشکیلات حزبالله برای کسب اطلاعات و طراحی عملیات ترور مسئولان بلندپایه غیرممکن است. بنابراین چه شده که آنها پس از این سالیان دراز توانستهاند طرح خود را در دمشق عملی کنند؟
بسیاری از تحلیلگران با توجه به دقت عملیاتی که در دمشق صورت گرفته معتقدند که اجرای این طرح از طریق همکاری بین چند کشور از جمله آمریکا و رژیم صهیونیستی و دستگاههای اطلاعاتی چند کشور اروپایی و حداقل یک تا سه کشور عربی صورت گرفته و در واقع یک اقدام بینالمللی بوده و گرنه اسرائیل به تنهایی هرگز قادر به اجرای چنین طرحی نبوده است. به همین دلیل انتظار میرود که دولت سوریه با جدیت کامل و در اسرع وقت همه توان خود را برای شناسایی عاملان این جنایت تروریستی بکار گیرد، و عوامل رخنهگر را معرفی کند.
همچنین این جنایت در شرایطی صورت میگیرد که بحران سیاسی بین جناح دولتی و جناح معارض در لبنان بر سر انتخاب رئیسجمهوری جدید و ترکیب کابینه آینده به اوج خود رسیده و پارهای از شخصیتهای وابسته به جناح دولتی حزبالله را تهدید به جنگ داخلی و سوزاندن خشک و تر کردهاند. در عین حال به گزارش مطبوعات لبنان اخیراً جانشین وزیر جنگ آمریکا وارد بیروت شده و ضمن اعلام حمایت دولت جرج بوش از فؤاد سنیوره، نخستوزیر لبنان با وزیر دفاع و فرمانده ارتش لبنان نیز ملاقات کردهاند. این در حالیست که سفارت آمریکا در بیروت از اتباع خود خواسته است که در روزهای چهارشنبه و پنجشنبه از رفت و آمد در بیروت و دیگر مناطق لبنان خودداری کنند. از دیدگاه ناظران امور، این اقدامات میرساند که آمریکائیها در پی ترور حاجعماد مغنیه انتظار بروز ناآرامیهای گستردهای را در بیروت و یا سراسر لبنان داشتهاند بویژه که در چند روز اخیر گزارشهایی پیرامون زد و خوردها و تیراندازیهای پراکنده در نقاط مختلف پایتخت و در خارج از آن منتشر شده است و مقاومت اسلامی در جنوب لبنان نیز در حالت آمادهباش به سر میبرد.
به هر حال، پیکر حاجعماد مغنیه عصر امروز (پنجشنبه) با حضور انبوهی از جمعیت طرفدار مقاومت تشییع میشود و از آنجا که امروز سالگرد ترور مرحوم رفیق حریری، نخستوزیر اسبق لبنان نیز هست، جریانها و گروههای ضدمقاومت از مدتی پیش دورخیز کردهاند تا با حمله به حزبالله و تحریک احساسات فرقهای مردم، جمعیت انبوهی را به مرکز بیروت بکشانند.
بسیاری از ناظران نگران آنند که این گردهماییها به برخوردهای خشونتبار بینجامد و ترور عماد مغنیه نیز این شرایط را تشدید کند. اما با ابراز حمایت گستردهای که در لبنان و در سراسر منطقه از حزبالله به عمل آمده مشکل است که دشمنان حزبالله بتوانند در این اوضاع و احوال با پیراهن عثمان کردن ترور مرحوم رفیق حریری به مقاصد خود نایل آیند.