تمرکز بر پاکستان و افغانستان

برخی فرماندهان ارشد ارتش آمریکا به طور خصوصی گفته‌اند که مناطق قبیله‌نشین پاکستان در مرکز نبرد علیه افراط‌گرایی قرار دارند به طوریکه مبارزه در این مناطق حتی از عراق و افغانستان نیز شدیدتر است.

این مناطق مرزی پاکستان در شرق افغانستان پناهگاه امن نیروهای القاعده و طالبان برای سازماندهی و تجهیز مجدد هستند.

این نظریه ممکن است دست کم تا حدودی باعث تشریح علت ابراز نگرانی روزافزون دولت آمریکا باشد.

رابرت گیتس وزیر دفاع آمریکا، در کنفرانس مطبوعاتی پنتاگون در هفته گذشته گفت: اگر چه آمریکا به حق دولت پاکستان برای تصمیم‌گیری درباره اقدامات مورد نیاز در شکست دادن افراطیون در خاک خود احترام می‌گذارد، ولی دلایلی وجود دارد که ما نگران باشیم که القاعده از یک تهدید داخلی برای پاکستان فراتر است.

پنتاگون می‌‌گوید که نیروهایش در پاکستان کمتر از 100 تن هستند که شامل پرسنل آموزش دهنده‌ی سربازان شبه‌نظامی پاکستان در استان سرحد شمال غربی (استان غربی پاکستان در مرز افغان) می‌باشند.

حمله به القاعده

ارتش آمریکا برای تعقیب و جستجوی اسامه بن لادن، رهبر القاعده و دیگر رهبران برجسته این گروه که گمان می‌رود در نواحی مرزی افغانستان پنهان شده باشند، از دیگر ابزارها نظیر تجسس هوایی به وسیله هواپیماهای بدون سرنشین استفاده کرده است. نیروهای زمینی در نواحی مرزی در خاک افغانستان نیز گاهی اوقات مواضع طالبان و القاعده در طول مرز را هدف قرار می‌دهند و مقامات آمریکایی گفته‌اند که نیروهای عملیاتی ویژه تحت شرایط مترصد حمله به نواحی مرزی هستند. مقامات دولت آمریکا گفته‌اند، اگر دولت پاکستان خواستار همکاری بیشتر شود نیروهای بیشتری از جمله تعداد کمی سرباز رزمی را به منطقه اعزام خواهند کرد. اما مشخص نیست که آیا سربازان جنگی آمریکا به تعداد قابل توجه وارد خاک پاکستان خواهند شد یا خیر. پرویز مشرف، رئیس‌جمهور پاکستان، گفت که کشورش مخالف حضور هرگونه نیروی خارجی در خاک خود است. وی افزود: مردم اجازه چنین امری را نخواهند داد و با آن مخالفت خواهند کرد. مشرف گفت: آمریکا باید در عوض نیروهای جنگی خود در افغانستان را تقویت کند. یک مقام بلند پایه آمریکایی روز شنبه گفت که دو مقام اطلاعاتی بلند پایه آمریکا در اوایل ژانویه به منظور گرفتن مجوز از مشرف برای حضور گسترده‌تر نیروهای آمریکایی در جست‌وجو و پیدا کردن نیروهای القاعده و دیگر شبه‌نظامیان فعال در مناطق قبیله‌ای به پاکستان سفر کردند. گفته می‌شود که مشرف در این دیدار به توسعه حضور آمریکا در پاکستان چه از طریق ماموریت‌های سیا و چه از طریق عملیات‌های مشترک با نیروهای پاکستانی بی‌اعتنایی کرده است. تعداد نیروهای آمریکایی در افغانستان طی دو سال گذشته از حدود 20 هزار نیرو به 28 هزار تن در حال حاضر رسیده است. این نقطه‌ی‌ اوج جنگ افغانستان از زمان شروع در سال 2001 است.

در فصل بهار امسال نیز با اعزام نیروهای کمکی تفنگدار دریایی به افغانستان تعداد نیروهای مستقر در این کشور 3200 تن افزایش خواهد یافت. از این تعداد 2200 تن به نیروهای تحت امر ناتو در جنوب افغانستان اضافه خواهند شد.

نگرانی‌های بین‌المللی

اشلی تلیس، عضو بلند پایه موسسه خیریه صلح بین‌المللی موسوم به کارنگی گفت: هم اکنون اعمال فشار زیادی از سوی جامعه بین‌المللی برای پیدا کردن راه‌حلی برای مشکل افغانستان وجود دارد زیرا این نگرانی وجود دارد که این ناآرامی‌ها سریعا به جنوب کشیده شود.

مشاور سابق نیکلاس برنز معاون وزیر خارجه آمریکا در امور سیاسی، گفت: ما تاکنون جنگ را نباخته‌ایم ولی ممکن است در این مسیر قرار بگیریم. وی شدیدا خواستار تقویت حضور نظامی آمریکا در جنوب افغانستان شد. اکثریت گسترده سربازان مستقر شده آمریکا هنوز در عراق هستند، اگر چه قدرت نیروهای 160 هزار نفری آمریکا در روند نزولی قرار دارد. طی هفته‌های اخیر، مقامات آمریکا گفتند که عراق در حال حرکت به سمت ثبات است و نیروهای مرتبط با القاعده تضعیف شده و احتمالا در حال آخرین تلاش‌های خود هستند، بنابراین هیچ انتقال نیروهای کلی از عراق به افغانستان صورت نخواهد گرفت. رابرت گیتس اخیرا پیشنهاد انتقال 20 هزار تفنگدار دریایی کمکی از عراق به افغانستان را رد کرد که این به معنی نگرانی در خصوص پیشرفت متزلزل در عراق است. آدمیرال مایک مولن، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، همین یک ماه قبل به کنگره آمریکا گفت که جنگ در افغانستان در اولویت دوم قرار دارد. وی اظهار داشت: ما در افغانستان کاری را که می‌توانیم انجام می‌دهیم و در عراق کاری را که باید، انجام می‌دهیم؛ اما مشخص است که به محض ارتقای شرایط امنیتی در عراق دولت آمریکا به دنبال نگاه دقیق‌تر به انجام اموری است که باید برای مقابله با پیشرفت‌های اخیر طالبان در افغانستان انجام دهد. رابرت گیتس در حال رهبری تلاش‌های ناتو برای ترسیم اهدافی است که به خوبی خطرات پیش روی افغانستان را مشخص می‌کنند. هدف از این کار تقویت تلاش‌های کشورهای عضو ناتو در متقاعد کردن مردم خود به این مطلب است که جنگ و مردن در افغانستان یک سرمایه‌گذاری است که ارزش انجامش را دارد.

گمان می‌رود که این بیانیه در نشست سران ناتو در ماه آوریل آماده تصویب از سوی بوش و دیگر رهبران ناتو باشد همچنین دولت آمریکا در حال ابراز علاقه بیشتر به تشدید حضور در پاکستان است. ترسیتا شافر، مدیر مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌المللی جنوب آسیا، روز جمعه گفت که دلیل مهم این رویکرد سفر اخیر آدمیرال ویلیام فالون، فرمانده نیروهای آمریکایی در منطقه به پاکستان است. آدمیرال فالون در سفر به پاکستان با مقامات بلند پایه از جمله ژنرال اشفق کیانی، فرمانده جدید ارتش پاکستان دیدار کرد. شافر افزود: این امر چرا در حال وقوع است؟ این مسئله بیانگر این است که دولت آمریکا اوضاع را جدی‌تر از قبل گرفته است و این به معنی دقت و توجه بیشتر به نیازهای فرماندهان آمریکایی در افغانستان، از جمله نگرانی آنها درباره مقابله با تهدید درون پاکستان است.

مدیر مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌المللی جنوب آسیا اظهار داشت: احساس می‌کنم دست کم آنها به لحاظ نظامی در حال دریافت پاسخ از سوی واشنگتن هستند که اصلا با هم تفاهم ندارند.